Page 104 - รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2561
P. 104
99
๑๑. กรณีเแก้ไขปัญหาการออกหนังสือส�าคัญส�าหรับที่หลวง (นสล.) ทับที่อยู่อาศัยและ
ที่ดินท�ากินของประชาชน (ข้อเสนอแนะ ที่ ๔/๒๕๖๑) กสม. ได้รับเรื่องร้องเรียนในกรณี
เรื่อง
ปัญหาเกี่ยวกับหนังสือส�าคัญส�าหรับที่หลวง (นสล.) จากประชาชนในหลายพื้นที่ ประเด็น
เรื่องร้องเรียนส่วนใหญ่เป็นกรณีที่ประชาชนได้รับความเดือดร้อนโดยกล่าวอ้างว่า ได้รับ รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ความเสียหายอันเนื่องมาจากหน่วยงานของรัฐออกหนังสือส�าคัญส�าหรับที่หลวง (นสล.
โดยรังวัดที่ดินผิดพลาดคลาดเคลื่อน ไม่ตรงกับทะเบียนที่ดินสาธารณะ บัญชีส�ารวจ ประกาศ ประจำาปีงบประมาณ ๒๕๖๑
หรือหลักฐานการสงวนหวงห้าม ท�าให้ นสล. ทับที่ดินท�ากินของประชาชนที่ได้ครอบครอง
ท�าประโยชน์มาก่อน ท�าให้เกิดกรณีพิพาทระหว่างรัฐกับประชาชนมาอย่างยาวนาน แม้ว่า
จะมีกระบวนการเพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าวแล้วก็ตาม แต่หน่วยงานภาครัฐยังไม่สามารถ
แก้ไขปัญหาให้แก่ประชาชนผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนจากการถูกกระทบสิทธิในการมีที่อยู่
อาศัยอย่างเพียงพอ กสม. พิจารณาแล้วเห็นว่ามีสาระส�าคัญและประเด็นปัญหาเกี่ยวกับ
การออกหนังสือส�าคัญส�าหรับที่หลวง (นสล.) ทับที่อยู่อาศัยและที่ดินท�ากินของประชาชน
แม้ปัจจุบันภาครัฐจะมีบทบัญญัติของกฎหมายและแนวทางปฏิบัติต่าง ๆ ในการด�าเนินการ
ออก นสล. และมาตรการในการแก้ไขปัญหาให้แก่ราษฎรแล้ว แต่ยังมีปัญหาการบุกรุกที่
สาธารณประโยชน์ซึ่งมีมาอย่างยาวนาน และมีแนวโน้มที่จะยังคงวนเวียนอยู่เรื่อยไป ภาครัฐ
จึงควรมีการแก้ไขปัญหาดังกล่าวให้เป็นรูปธรรม เพื่อเป็นการรักษาไว้ซึ่งสาธารณสมบัติ
ของแผ่นดิน รวมถึงการคุ้มครองและรักษาไว้ซึ่งสิทธิของประชาชนที่อยู่อาศัยหรือท�ากิน
ในพื้นที่ดังกล่าวโดยสุจริตให้ได้รับความเป็นธรรม จึงมีมติให้มีข้อเสนอแนะในการแก้ไข
ปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือค�าสั่ง เพื่อให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชน
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐ มาตรา ๒๔๗ (๓) และ
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วย กสม. พ.ศ. ๒๕๖๐ มาตรา ๒๖ (๓) และ บทที่
๒
ข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนและ
ข้อเสนอแนะในการแก้ไขปรับปรุงกฎหมาย
ข้อเสนอแนะ กระทรวงมหาดไทย
ควรพิจารณาด�าเนินการเพื่อให้เจ้าหน้าที่และหน่วยงานของรัฐที่มีหน้าที่ดูแลรักษา
และคุ้มครองป้องกันที่สาธารณประโยชน์ ได้แก่ นายอ�าเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
ด�าเนินการ ดังนี้
(๑) ส�ารวจตรวจสอบแนวเขตที่สาธารณประโยชน์ให้สอดคล้องกับความเป็นจริง โดยค�านึง
ถึงวิถีชีวิต วัฒนธรรม และการใช้ที่ดินของชุมชนในท้องถิ่นนั้น ๆ โดยกระบวนการส�ารวจ ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐ มาตรา ๒๔๗
ตรวจสอบควรให้ประชาชนในพื้นที่มีส่วนร่วมด้วย ผลการด�าเนินงานของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
(๒) ควรส�ารวจตรวจสอบพื้นที่ซึ่งอยู่ในอ�านาจหน้าที่ดูแลรักษาอยู่เสมอ
(๓) การรังวัดที่ดินเพื่อออก นสล. และการรังวัดที่ดินเพื่อออกเอกสารสิทธิในที่ดินหรือ
เอกสารแสดงสิทธิท�ากิน ควรใช้มาตราส่วน ๑ : ๔,๐๐๐ ในการรังวัด เพื่อให้เป็นมาตรฐาน
เดียวกันกับแนวทางการปรับปรุงแผนที่แนวเขตที่ดินของรัฐแบบบูรณาการ มาตราส่วน
๑ : ๔,๐๐๐ (One Map) ซึ่งคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเมื่อวันที่ ๒๒ กันยายน ๒๕๕๘
