Page 464 - รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ เรื่อง กฎหมายว่าด้วยความเสมอภาคและการไม่เลือกปฏิบัติ

กฎหมายว่าด้วยความเสมอภาคและการไม่เลือกปฏิบัติ

๓) กฎหมายอินเดีย
หำกเปรียบเทียบกับกฎหมำยอินเดียแล้วพบว่ำ บทบัญญัติของรัฐธรรมนูญอินเดียมีขอบเขตใช้กับองค์กร
ของรัฐ ดังจะเห็นได้จำกหลักกำรพื้นฐำนที่ระบุว่ำ รัฐจะต้องไม่ตรำกฎหมำยใด ๆ อันเป็นกำรล่วงละเมิดสิทธิพื้นฐำนของ

524
ประชำชนที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ กฎหมำยใด ๆ ที่ขัดหรือแย้งต่อสิทธิดังกล่ำวนั้นถือเป็นโมฆะ (Void)
ในกรณีของหลักกำรห้ำมเลือกปฏิบัติตำมรัฐธรรมนูญนั้นพบว่ำมีกำรระบุอย่ำงชัดเจนว่ำ “รัฐจะต้องไม่เลือก
525
ปฏิบัติต่อพลเมืองด้วยเพียงเพรำะเหตุแห่งศำสนำ เชื้อชำติ เพศ สถำนที่เกิด” ส�ำหรับกำรห้ำมเลือกปฏิบัติในกรณีกำร
เข้ำถึงสถำนที่หรือบริกำรในที่สำธำรณะ ก็มีขอบเขตจ�ำกัดเฉพำะสถำนที่ซึ่งได้รับเงินอุดหนุนทั้งหมดหรือบำงส่วนจำกรัฐ
526
เท่ำนั้น
อย่ำงไรก็ตำม มีบำงบทบัญญัติที่ผูกพันทั้งองค์กรภำครัฐและเอกชน ซึ่งได้แก่กำรวำงหลักขจัดควำมเป็น
คนนอกวรรณะ (Untouchability) และห้ำมกำรกระท�ำรูปแบบใด ๆ ที่เกี่ยวกับกำรท�ำให้คนเป็นคนนอกวรรณะ รวม
527
ทั้งก�ำหนดว่ำกำรกระท�ำใด ๆ ที่ท�ำให้ด้อยสิทธิเพรำะเป็นคนนอกวรรณะนั้นเป็นควำมผิดตำมกฎหมำย โดยได้มีกำร
ตรำกฎหมำยเฉพำะเพื่อรองรับหลักกำรตำมรัฐธรรมนูญนี้ด้วย อย่ำงไรก็ตำม ศำลสูงอินเดียเคยตัดสินว่ำบทบัญญัติ
มำตรำ ๑๕ ที่ห้ำมกำรเลือกปฏิบัติตำมรัฐธรรมนูญนั้น มีผลในแนวรำบ (Horizontal application) กล่ำวคือ ครอบคลุม

กำรห้ำมเลือกปฏิบัติที่กระท�ำระหว่ำงปัจเจกชนด้วยกันในกรณีกำรเข้ำถึงสถำนที่สำธำรณะ ศำลเห็นว่ำกำรเลือกปฏิบัติ
528
ด้วยเหตุแห่งเพศนั้นเป็นกำรต้องห้ำมตำมรัฐธรรมนูญแม้ว่ำกรณีกำรบังคับใช้ในแนวรำบต่อกำรกระท�ำของเอกชน
ผู้วิจัยมีข้อสังเกตว่ำ มำตรำ ๑๕ (๑) ของรัฐธรรมนูญอินเดียระบุไว้อย่ำงชัดเจนว่ำ “รัฐ” (State) ต้องไม่เลือกปฏิบัติต่อ

พลเมือง ในขณะที่มำตรำ ๑๕ (๒) ไม่ได้ระบุไว้ชัดเจนว่ำห้ำมกำรกระท�ำของ “รัฐ” นอกจำกนี้ ในมิติของกำรเลือกปฏิบัติ
529
ที่ครอบคลุมตำมมำตรำ ๑๕ (๒) นั้นได้แยกเป็นสองกรณี คือ กรณี (ข) ครอบคลุมกำรเลือกปฏิบัติในมิติของกำรเข้ำถึง
สถำนที่สำธำรณะซึ่งได้รับเงินอุดหนุนจำกรัฐ แต่ส�ำหรับกรณี (ก) นั้นไม่จ�ำกัดเฉพำะสถำนที่ซึ่งได้รับเงินอุดหนุนจำกรัฐ

เท่ำนั้น ดังนั้น ศำลจึงตีควำมกรณีสถำนที่เปิดให้บริกำรสำธำรณะซึ่งด�ำเนินกำรโดยภำคเอกชนว่ำต้องอยู่ภำยใต้หลักกำร
ห้ำมเลือกปฏิบัติตำมรัฐธรรมนูญด้วย

524 India Constitution, Section 13 (2)
525 The constitution of India, Article 15 (1)
526 The constitution of India, Article 15 (2)
527 รัฐธรรมนูญอินเดีย มำตรำ ๑๗ วำงหลักขจัดควำมเป็นคนนอกวรรณะ และห้ำมกำรกระท�ำรูปแบบใด ๆ ที่เกี่ยวกับกำร

ท�ำให้คนเป็นคนนอกวรรณะ รวมทั้งก�ำหนดว่ำกำรกระท�ำใด ๆ ที่ท�ำให้ด้อยสิทธิเพรำะเป็นคนนอกวรรณะนั้นเป็นควำมผิดตำมกฎหมำย
(“Untouchability” is abolished and its practice in any form is forbidden. The enforcement of any disability arising
out of “Untouchability” shall be an offence punishable in accordance with law.)
528 From “Naz Foundation v. Government of NCT of Delhi, WP(C) No. 7455/2001” 2 July 2009 (High Court
of Delhi)
529 มำตรำ ๑๕ (๒) วำงหลักว่ำ “พลเมืองจะต้องไม่ถูกท�ำให้เสียสิทธิ หรือถูกจ�ำกัด หรืออยู่ภำยใต้เงื่อนไขใด ในกรณีต่อไปนี้

ด้วยเพียงเพรำะเหตุแห่งศำสนำ เชื้อชำติ เพศ สถำนที่เกิด
(ก) กำรเข้ำถึงร้ำนค้ำ ร้ำนอำหำร โรงแรม สถำนที่ให้บริกำรเกี่ยวกับควำมบันเทิงสำธำรณะ หรือ
(ข) กำรใช้แหล่งน�้ำ สถำนที่อำบน�้ำ ถนน สถำนที่ใด ๆ ซึ่งได้รับเงินอุดหนุนทั้งหมดหรือบำงส่วนจำกรัฐซึ่งเปิดให้ใช้แก่
บุคคลทั่วไป”

463