Page 68 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

56 | P a ge

จะเห็นไดวาทั้งสองตราสารระหวางประเทศระดับภูมิภาคใชคําวา “Everyone” และ “Every

Person” ซึ่งมุงหมายวาเปนสิทธิเชิงปจเจกบุคคลมากกวาสิทธิเชิงกลุม

กลาวโดยสรุป ปจจุบันยังคงมีความเห็นที่แตกตางกันในสังคมระหวางประเทศ ทั้งแนวคิดทางวิชาการ
และตราสารระหวางประเทศที่ปรากฏในระดับภูมิภาคตางๆ ที่ยังไมลงรอยกันระหวางสิทธิเชิงปจเจกบุคคล

หรือสิทธิเชิงกลุม อยางไรก็ดี แนวคิดที่เห็นวาสิทธิในสิ่งแวดลอมเปนสิทธิเชิงกลุมยังคงมีจํานวนจํากัดอยูเฉพาะ

ประเทศในแถบทวีปแอฟริกาเทานั้น แมจะปรากฏวาประเทศในแถบอเมริกาใตจะมีความพยายามในการนํา

สิทธิในสิ่งแวดลอมใปใชคุมครองบุคคลประหนึ่งเปนสิทธิมนุษยชน แตก็ยังคงมีความเห็นวาสิทธิในสิ่งแวดลอม

เปนสิทธิเชิงปจเจกบุคคลมากกวาสิทธิเชิงกลุมหรือสิทธิรวมกัน (Collective Right)

2.2.3 การแปรรูปสิทธิมนุษยชนมาสูการเปนสิทธิในรัฐธรรมนูญ: กรณีของสิทธิในสิ่งแวดลอม

ในทางวิชาการคําวา “กฎหมายรัฐธรรมนูญ” กับคําวา “รัฐธรรมนูญ” มีความแตกตางกันอยูมาก โดย

คําวากฎหมายรัฐธรรมนูญเปนคําที่มีความหมายกวาง รวมเอาตัวบทรัฐธรรมนูญในแตละยุคแตละสมัย
กฎเกณฑพื้นฐานของรัฐธรรมนูญ (Ground Norm) จารีตประเพณีในรัฐธรรมนูญทั้งหลาย รวมถึงกฎมณเฑียร

บาลที่มีคาบังคับเทียบเทารัฐธรรมนูญอยูดวย เปนตน สวนคําวารัฐธรรมนูญหมายความถึงตัวบทรัฐธรรมนูญที่
67
ใชบังคับ ณ ขณะนั้นๆ แตเพียงอยางเดียว

สิทธิมนุษยชน นั้นเปนสิทธิที่มีศักดิ์ทางกฎหมายเสมอรัฐธรรมนูญของแตละประเทศ มีความเปนสากล

ใชบังคับไดทั่วไป แมตัวบทรัฐธรรมนูญในสมัยหนึ่งๆ ไมไดบัญญัติรับรองสิทธิมนุษยชนสิทธิใดสิทธิหนึ่งหรือ
หลายสิทธิไวในรัฐธรรมนูญ แตไมไดหมายความวารัฐนั้นๆ จะไมตองคุมครองสิทธิมนุษยชน เพราะสิทธิ

มนุษยชนมักจะปรากฏอยูในกฎเกณฑพื้นฐานของรัฐธรรมนูญ หรือจารีตประเพณีในรัฐธรรมนูญอันเปน

กฎหมายรัฐธรรมนูญรูปแบบหนึ่งที่รัฐตางๆ จะตองคํานึงถึงเชนเดียวกัน เนื่องจากความเปนสากลของสิทธิ
มนุษยชนนั่นเอง รัฐทุกรัฐจึงตองมีหนาที่ตามกฎหมายระหวางประเทศที่จะตองใหความคุมครอง เคารพ และ

เติมเต็มสิทธิมนุษยชนในอาณาเขตของประเทศตน ดังนั้น สิทธิมนุษยชนจึงอาจปรากฏหรือไมปรากฏอยูในตัว
บทรัฐธรรมนูญของประเทศใดๆ ก็ได แตไมไดหมายความวาประเทศนั้นจะไมมีหนาที่ในการคุมครองสิทธิ

มนุษยชน

ขณะที่สิทธิในรัฐธรรมนูญ (Constitutional Rights) นั้น มีความหมายอยางกวาง คลุมถึงสิทธิที่เปน

สิทธิมนุษยชนและสิทธิที่มิใชสิทธิมนุษยชนอยูดวย เชน สิทธิขั้นพื้นฐาน (Fundamental Right) และสิทธิตาม

กฎหมาย (Legal Right) เปนตน โดยเฉพาะสิทธิที่บัญญัติอยูในตัวบทรัฐธรรมนูญแตมิไดรับการยอมรับอยาง
เปนสากลวาเปนสิทธิมนุษยชน เชน เอกสิทธิและความคุมกันของสมาชิกสภาผูแทนราษฎรในการไมถูกดําเนิน

67 วิษณุ เครืองาม, กฎหมายรัฐธรรมนูญ, พิมพครั้งที่ 3 (กรุงเทพฯ: นิติบรรณาการ, 2530), หนา 4