Page 73 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

P a ge | 61

สิทธิเชิงกลุมหรือสิทธิรวมกัน สิทธิเชิงปจเจกบุคคล

จะใหศพของตนถูกสงกลับไปยังถิ่นเกิด
มาตรา 13 สิทธิที่จะฟนฟู ใช พัฒนา และสงผานเรื่องราวทาง

ประวัติศาสตรภาษา ตํานาน ปรัชญา ภาษาพูดและวรรณกรรมไปยัง

คนรุนลูกรุนหลาน และมีสิทธิที่จะตั้งชื่อและคงชื่อของชุมชน สถานที่
และบุคคล

มาตรา 14 วรรคแรก สิทธิที่จะกอตั้งและควบคุมระบบและ มาตรา 14 วรรคสอง ชนเผาพื้นเมือง

สถาบันการศึกษาของตนโดยจัดใหมีการศึกษาที่สอนเปนภาษาของตน โดยเฉพาะเด็กๆ มีสิทธิที่จะเขารับ
ซึ่งเหมาะสมกับวิธีการเรียนและการสอนตามวัฒนธรรมของตน การศึกษาของรัฐในทุกระดับและทุก

รูปแบบ โดยไมมีการเลือกปฏิบัติ

มาตรา 15 สิทธิที่จะมีเกียรติและมีความหลากหลายทางวัฒนธรรม
ประเพณี ประวัติศาสตร และความปรารถนา โดยจะถูกสะทอนให

เห็นอยางเหมาะสมผานการศึกษาและขอมูลตางๆ ที่เปนสาธารณะ

มาตรา 16 สิทธิที่จะกอตั้งสื่อที่เปนภาษาของตนและมีสิทธิที่จะเขาถึง
สื่อที่ไมใชสื่อของชนเผาพื้นเมืองทุกรูปแบบโดยไมมีการเลือกปฏิบัติ

มาตรา 17 สิทธิอยางสมบูรณภายใตกฎหมายแรงงานของประเทศตน มาตรา 17 สิทธิภายใตกฎหมาย
และกฎหมายแรงงานระหวางประเทศ แรงงานของประเทศตน และกฎหมาย

แรงงานระหวางประเทศ และสิทธิที่

จะไมถูกเลือกปฏิบัติดานแรงงาน การ
จางงานหรือคาจางแรงงาน

มาตรา 18 สิทธิที่จะมีสวนรวมในการตัดสินใจในเรื่องที่จะมีผลกระทบ
ตอสิทธิของตน โดยผานตัวแทนจากชนเผาเขารวมในกระบวนการนี้

มาตรา 20 สิทธิที่จะธํารงรักษาและพัฒนาระบบหรือสถาบันทาง

การเมืองเศรษฐกิจและสังคม มีสิทธิในการยังชีพและการพัฒนาดวย
วิธีการตางๆ อยางมั่นคง และมีสิทธิที่จะเขารวมอยางอิสระใน

กิจกรรมดานประเพณีและเศรษฐกิจ

มาตรา 21 สิทธิที่จะปรับปรุงพัฒนาสภาพทางเศรษฐกิจและสังคม
ของตนใหดีขึ้น ซึ่งรวมถึงการศึกษา การจางงาน การฝกอาชีพ

บานเรือน การสงเสริมอนามัย ความมั่นคงทางสังคมและเศรษฐกิจ

โดยปราศจากการถูกเลือกปฏิบัติ
มาตรา 23 สิทธิที่จะกําหนดและลําดับความสําคัญกอนหลังเรื่องการ

พัฒนาและยุทธศาสตรเพื่อใหมีสิทธิในการพัฒนา