Page 64 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
P. 64
52 | P a ge
สิ่งแวดลอมใหกลายเปนสิ่งแวดลอมที่ดี และการรักษาสมดุลระหวางระบบเศรษฐกิจของรัฐหรือผลประโยชน
ดานเศรษฐกิจของสาธารณะกับสิ่งแวดลอมที่ดียอมตองถูกแกไขเปลี่ยนแปลงไปอีกระดับหนึ่ง
ขอถกเถียงวา สิทธิในสิ่งแวดลอมเปนสิทธิมนุษยชนหรือไมนั้น ในการพิจารณาจะแบงออกเปน 2
ฝาย คือ ฝายที่เห็นดวยวาสิทธิมนุษยชนเปนสิทธิมนุษยชนโดยเอกเทศ ซึ่งไดแก กลุมประเทศกําลังพัฒนาแถบ
ทวีปแอฟริกาและอเมริกาใตที่มุงประสงคคุมครองสิทธิในสิ่งแวดลอม ฝายนี้จะเห็นวา สิ่งแวดลอมหรือ
ทรัพยากรธรรมชาติสวนใหญที่ยังคงอุดมสมบูรณอยูในประเทศกําลังพัฒนามากกวาประเทศที่พัฒนาแลว
ดังนั้น เพื่อมิใหประเทศพัฒนาแลวมาถือโอกาสใชสอยทรัพยากรธรรมชาติเหลานี้ใหหมดไปจึงสมควรดูแล
รักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอมโดยการสถาปนาสิทธิในสิ่งแวดลอมเปนสิทธิมนุษยชนเพื่อใชอางกับ
ประเทศพัฒนาแลวในการคุมครองสิ่งแวดลอม รวมทั้งเรียกรองใหคุมครองสิทธิในสิ่งแวดลอมไปพรอมกับสิทธิ
ในการพัฒนาที่ประเทศพัฒนาแลวจะตองชวยเหลือรับผิดชอบการพัฒนาของประเทศกําลังพัฒนาดวย แต
ความเห็นของฝายสนับสนุนนี้ยังคงมีน้ําหนักนอยในแงของแนวคิดทางกฎหมาย สวนฝายที่เห็นวาสิทธิใน
สิ่งแวดลอมมิใชสิทธิมนุษยชนซึ่งขอถกเถียงสวนใหญจะคลายกับขอถกเถียงที่เกี่ยวกับสิทธิของปจเจกบุคคล
(Individual Right) หรือสิทธิของกลุม (Collective Right) ฝายนี้จะนําหลักกฎหมายที่มีอยูในอดีตมาอางซึ่งมี
หลักฐานคอนขางชัดเจนเพื่อยังมิใหสิทธิในสิ่งแวดลอมกลายเปนสิทธิมนุษยชนที่นานาประเทศจะตองใหความ
เคารพ ซึ่งดูเหมือนวา สิทธิมนุษยชนในสิ่งแวดลอมจะไดรับการยอมรับในสังคมระหวางประเทศหรือไมจะ
กลายเปนเรื่องของผลประโยชนของแตละประเทศเสียมากกวาหลักการที่สําคัญ
2.2.2 สิทธิในสิ่งแวดลอมในฐานะสิทธิรวมกันของประชาชน (Collective Right) หรือเปนเพียง
สิทธิเชิงปจเจกบุคคล (Individual Right)
ในระยะเริ่มแรกของการคุมครองสิทธิมนุษยชน นักสิทธิมนุษยชนใหความสําคัญกับศักดิ์ศรีความเปน
มนุษยอันพึงมีพึงไดตั้งแตเมื่อเกิดขึ้นมาซึ่งถือวาเปนสิทธิของปจเจกบุคคล (Individual Right) เพียงคนเดียว
64
หรือการละเมิดสิทธินั้นสงผลตอบุคคลเพียงคนเดียว เชน การเลือกปฏิบัติตอเชื้อชาติ เพศ อายุ ศาสนา
ภาษา สถานการณแตงงาน เหลานี้จะเปนเพียงการละเมิดตอสิทธิของมนุษยผูนั้นเพียงคนเดียว นักวิชาการ
เรียกวา ลัทธิปจเจกชนนิยม (Individualism) กลาวคือ สิทธิมนุษยชนตองมาจากสิทธิของปจเจกบุคคลซึ่งติด
ตัวมากับมนุษยทุกคน มิใชสิ่งที่เกิดขึ้นหลังจากที่มนุษยผูนั้นไดเกิดขึ้นมาและเขาไปอยูในสังคมใดสังคมหนึ่ง
ปจเจกบุคคลเทานั้นที่จะเปนผูถือสิทธิ กลุมหรือสมาคมที่ปจเจกบุคคลเขาไปอยูรวมดวยไมอาจเปนผูถือสิทธิ
64 Douglas Sander, Collective Rights, Human Rights Quarterly, 13, John Hopkin University Press,
1991: 368

