Page 286 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
P. 286
236 | P a g e
มีขอสังเกตวา ประเทศในภูมิภาคอเมริกาที่ไมใชภาษาอังกฤษมักจะเปนประเทศที่บัญญัติเรื่อง
สิ่งแวดลอมไวในรัฐธรรมนูญ เชน อารเจนตินา โบลีเวีย บราซิล ชิลี โคลอมเบีย คอสตาริกา คิวบา โดมินิกัน
รีพับบลิก เอกวาดอร เอลซัลวาดอร กัวเตมาลา กูยาน เฮติ ฮอนดูรัส เม็กซิโก นิการากัว ปานามา ปารากวัย
เปรู ซูรินาเม อุรุกวัย และ เวเนซุเอลา
กรณีตัวอยางของสหรัฐอเมริกา ซึ่งเปนประเทศที่การแกไขรัฐธรรมนูญทําไดยาก แมจะมีการ
บัญญัติเรื่องการปกปองสิ่งแวดลอมไวในรัฐธรรมนูญในระดับมลรัฐของหลายมลรัฐ เชน ฮาวาย อิลลินอยส
เพนซิลวาเนีย แมตซาชูเซต และมอนตานา แตในระดับสหรัฐ ยังคงเปนเพียงขอเสนอใหแกไขรัฐธรรมนูญ
เทานั้น ซึ่งขอเสนอดังกลาวมีทั้งฝายที่เห็นดวยและฝายที่คัดคาน โดยฝายที่เห็นดวยเห็นวา การเพิ่มบทบัญญัติ
ดังกลาวจะชวยเพิ่มคุณคาเชิงสัญลักษณที่ยิ่งใหญ และชวยทําใหกฎหมายปกปองสิ่งแวดลอมเขมงวดขึ้น แต
ฝายที่ไมเห็นดวยเห็นวา ควรปลอยใหเปนอํานาจของสภาคองเกรสที่จะเห็นสมควรวาควรแกไขรัฐธรรมนูญใน
เรื่องนี้หรือไม นอกจากนี้ การแกไขดังกลาวอาจนําไปสูการไปแยงเอาทรัพยากรมาจากระบบเศรษฐกิจที่
เขมแข็ง คุณภาพของการใหบริการสาธารณสุข และการศึกษาที่ดี อยางไรก็ตาม ขอเสนอดังกลาวยังไมเปนที่
11
ยุติ ทั้งนี้ ตามความเห็นของ The Exchange เห็นวารางบทบัญญัติดังกลาว ควรมีเนื้อหาดังนี้
“ทรัพยากรธรรมชาติของชาติเปนมรดกของคนรุนปจจุบันและคนรุนอนาคต สิทธิของแตละบุคคลใน
อากาศและน้ําที่สะอาดและดีตอสุขภาพ และสิทธิในการปกปองทรัพยากรธรรมชาติประเภทอื่นของชาติ
จะตองไมถูกละเมิดโดยบุคคลใด” (The natural resources of the nation are the heritage of
present and future generations. The right of each person to clean and healthful air
and water, and to the protection of the other natural resources of the nation, shall
not be infringed upon by any person. —Proposed Amendment to the U.S. Constitution
(1996))
6.3.3 กรณีการบัญญัติเรื่องสิ่งแวดลอมในรัฐธรรมนูญไทยเปรียบเทียบกับบางประเทศในสามภูมิภาค
(ยุโรป อเมริกา และแอฟริกา)
เมื่อเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญของประเทศตัวอยางที่นํามาศึกษาแลว พบวา:-
รัฐธรรมนูญของไทย ไมเคยบัญญัติเรื่องสิทธิเชิงเนื้อหา ไมวาจะเปนสิทธิในสิ่งแวดลอมที่ดี หรือ
สิทธิที่จะอยูในสิ่งแวดลอมที่ดี
11 The Exchange. http://constitutioncenter.org/media/files/Environment-THW.pdf

