Page 287 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

P a ge | 237

 รัฐธรรมนูญของไทยสองฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแหงราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2540 และรัฐธรรมนูญ
แหงราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 บัญญัติเรื่องสิทธิชุมชน แตเปนสิทธิในการมีสวนรวมกับรัฐเพื่อ

จัดการทรัพยากรธรรมชาติสิ่งแวดลอม ซึ่งเปนสิทธิเชิงกระบวนการ ไมใชสิทธิเชิงเนื้อหา

 รัฐธรรมนูญของไทย คือ รัฐธรรมนูญแหงราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 ไดบัญญัติเรื่องสิทธิของ
บุคคล แตเปนสิทธิในการมีสวนรวมกับรัฐและชุมชนเพื่อจัดการทรัพยากรธรรมชาติสิ่งแวดลอม

ซึ่งเปนสิทธิเชิงกระบวนการ ไมใชสิทธิเชิงเนื้อหา

 รัฐธรรมนูญของไทยสองฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแหงราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2540 และรัฐธรรมนูญ
แหงราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 บัญญัติเรื่องสิทธิเชิงกระบวนการทั้งสามแบบ ซึ่งไดแก สิทธิใน

ขอมูลขาวสาร สิทธิในการมีสวนรวม และสิทธิในการเขาถึงกระบวนการยุติธรรม สําหรับกรณี
ทั่วๆ ไป ซึ่งรวมถึงการนํามาใชกับกรณีสิ่งแวดลอมดวย ยกเวน สองกรณีที่บัญญัติไวสําหรับเรื่อง

สิ่งแวดลอมเปนการเฉพาะ คือ สิทธิในขอมูลขาวสารและสิทธิมีสวนรวมในการตัดสินใจใน

กระบวนการประเมินผลกระทบสิ่งแวดลอม กับ สิทธิของชุมชนในการฟองหนวยงานรัฐหากไม
ดําเนินการในการคุมครองสิทธิชุมชนตามที่รัฐธรรมนูญกําหนด

 รัฐธรรมนูญของไทย บัญญัติเรื่องหนาที่ของประชาชนในการปกปองสิ่งแวดลอม

 รัฐธรรมนูญของไทย บัญญัติเรื่องหนาที่ของรัฐในการปกปองสิ่งแวดลอม โดยบัญญัติไวในหมวด
แนวนโยบายพื้นฐานแหงรัฐ

6.4 การนําสิทธิมนุษยชนตามกฎหมายระหวางประเทศมาใชบังคับภายในประเทศไทย

ตามที่ไดกลาวไวขางตนวาที่มาของกฎหมายระหวางประเทศมี 5 ประการดังนี้

1) อนุสัญญาระหวางประเทศทั้งหลาย (International Conventions) ไมวาเปนการทั่วไปหรือเปนการ

เฉพาะ ซึ่งเปนกฎเกณฑที่สรางขึ้นโดยรัฐที่เกี่ยวของอยางชัดแจง

2) จารีตประเพณีระหวางประเทศ (International Customary Law) ในฐานะที่เปนหลักฐานแหงการ

ปฏิบัติทั่วไปที่ไดรับการยอมรับนับถือวาเปนกฎหมาย

3) หลักกฎหมายทั่วไป (General Principles of Law) ที่ไดรับการยอมรับนับถือโดยนานาอารยประเทศ

ทั้งนี้ ภายใตบังคับมาตรา 59 คําพิพากษาของศาล (Judicial Decisions) และคําสอนของผูรอบรู

(Qualified Publicists) สูงสุดของประเทศตางๆ ในฐานะที่เปนเครื่องชวยในการวินิจฉัยหลักกฎหมาย

นอกจากที่มาของกฎหมายระหวางประเทศตามมาตรา 38 แหงธรรมนูญศาลยุติธรรมระหวางประเทศแลว ยังมี
ที่มาของกฎหมายระหวางประเทศที่เกิดขึ้นมาจากการยอมรับนานาประเทศและศาลยุติธรรมระหวางประเทศ

ไดวินิจฉัยไวที่สําคัญอีก 2 ประเภท คือ

4) ขอมติขององคการระหวางประเทศ (International Organization Resolutions)