Page 184 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
P. 184
(๓) กรณีปัญหาการประกาศเขตอุทยานทับซ้อนกับแนวเขตพระราชกฤษฎีกาเพิกถอน
แนวเขตพื้นที่หวงห้ามที่ทหาร พ.ศ.๒๔๘๑ พื้นที่ตำาบลนาสวนและด่านแม่แฉลบ อำาเภอศรีสวัสดิ์ จังหวัด
กาญจนบุรี โดยปัญหาการทับซ้อนแนวเขตอุทยานแห่งชาติเขื่อนศรีนครินทร์กับแนวเขตพื้นที่ที่เพิกถอน
การหวงห้ามที่ราชพัสดุที่ได้หวงห้ามไว้เพื่อประโยชน์ในราชการทหาร ซึ่งเป็นพื้นที่จัดสรรให้กับประชาชน
ที่ถูกอพยพจากพื้นที่ก่อสร้างเขื่อนศรีนครินทร์ สามารถวิเคราะห์ได้ว่า มีการกำาหนดแนวเขตอุทยาน
แห่งชาติคลาดเคลื่อนไปจากข้อเท็จจริงและมีการกำาหนดจุดพิกัดพื้นที่ผิดพลาด ต้องแก้ไขให้ประโยชน์
กับประชาชน
(๔) กรณีประกาศเขตห้ามล่าสัตว์ป่าทะเลน้อยทับซ้อนเอกสารสิทธิที่ดินพื้นที่ตำาบล
พนางตุง อำาเภอควนขนุน จังหวัดพัทลุง โดยมีการแก้ไขพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.๒๕๓๕
ห้ามมิให้มีการครอบครองใช้ประโยชน์ที่ดินภายในเขตห้ามล่าสัตว์ป่าทะเลน้อย ทำาให้ส่งผลกระทบต่อ
ประชาชนที่ไม่มีเอกสารสิทธิที่ดินที่ครอบครองทำาประโยชน์มาก่อนการประกาศเขตห้ามล่าสัตว์ป่าทะเลน้อย
ต้องสูญเสียสิทธิและเป็นผู้ครอบครองที่ดินอย่างผิดกฎหมาย สามารถวิเคราะห์ได้ว่า เมื่อมีการแก้ไข
พระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.๒๕๓๕ ซึ่งมีบทบัญญัติห้ามมิให้ผู้ใดครอบครองที่ดินใน
เขตห้ามล่าสัตว์ป่า ซึ่งในการประกาศเดิมมีที่ดินที่มีเอกสารสิทธิ ที่ดินที่มีการครอบครอง เป็นการเพิ่มความ
เข้มข้นของกฎหมายที่กระทบสิทธิของประชาชน เป็นการละเมิดสิทธิของประชาชนที่พึงมี
(๕) กรณีปัญหาการเตรียมการประกาศอุทยานฯ ถำ้าผาไททับที่ดินทำากิน ที่อยู่อาศัย
และป่าชุมชน พื้นที่ตำาบลบ้านดง อำาเภอแม่เมาะ จังหวัดลำาปาง จากปัญหาความเดือดร้อนของชุมชน
จากการทับซ้อนพื้นที่ที่อยู่อาศัยและพื้นที่ทำากิน ที่เกิดขึ้นในพื้นที่ทั่วประเทศ โดยชุมชนไม่รับทราบข้อมูล
การดำาเนินการของหน่วยงานรัฐ และรับทราบเมื่อรัฐได้ประกาศเขตอุทยานแห่งชาติทับซ้อนไปแล้ว
เป็นเรื่องยากที่ประชาชนจะโต้แย้งเพื่อให้รัฐปรับปรุงแก้ไขแนวเขตภายหลัง ทำาให้ประชาชนกลาย
เป็นผู้ผิดกฎหมายถูกดำาเนินคดี ยึดที่ดินทำากิน และพืชผลถูกทำาลาย เป็นปัญหาที่ชุมชนในพื้นที่บ้านกลาง
ตำาบลบ้านดง อำาเภอแม่เมาะ จังหวัดลำาปาง เกรงว่าจะเกิดขึ้นกับชุมชน สามารถวิเคราะห์ได้ว่า การเตรียมการ
ประกาศอุทยานแห่งชาติถำ้าผาไท ซึ่งแสดงให้เห็นว่า รัฐบาลและหน่วยงานรัฐได้ดำาเนินการตรวจสอบ
แนวเขต สำารวจพื้นที่ และตรวจสอบการทับซ้อนแนวเขตกับหน่วยงานอื่นอย่างละเอียดรอบคอบและชัดเจน
ทำาให้กระบวนการเตรียมการประกาศอุทยานแห่งชาติถำ้าผาไทใช้ระยะเวลายาวนาน นับตั้งแต่ปี พ.ศ.
๒๕๓๒ จนถึงปัจจุบัน แต่อย่างไรก็ตาม การมีส่วนร่วมของประชาชนมิได้เป็นที่ยอมรับและระบุไว้เป็น
ระเบียบปฏิบัติ เพื่อร่วมกำาหนดแนวเขตอุทยานแห่งชาติหรืออื่นๆ อย่างชัดเจน ทั้งนี้ การมีส่วนร่วมของ
ประชาชนเกิดจากการตื่นตัวและเรียกร้องของประชาชนมากกว่า
(๖) กรณีปัญหาชาวบ้านถูกกล่าวหาว่าบุกรุกพื้นที่เขตอุทยานแห่งชาติทับลาน พื้นที่อำาเภอ
วังนำ้าเขียว จังหวัดนครราชสีมา โดยมีปัญหาข้อขัดแย้งแนวเขตอุทยานแห่งชาติทับลานทับซ้อนแนวเขต
ปฏิรูปที่ดิน และการใช้ประโยชน์ในที่ดินอำาเภอวังนำ้าเขียว จังหวัดนครราชสีมา เป็นปัญหาที่ซับซ้อนและ
ส่งผลกระทบต่อประชาชนในพื้นที่ จากปัญหาแนวเขตอุทยานแห่งชาติ โดยปี พ.ศ.๒๕๒๔ ประกาศทับซ้อน
พื้นที่ชุมชนและเขตปฏิรูปที่ดิน ที่กรมป่าไม้ส่งมอบพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติป่าวังนำ้าเขียว และป่าเขาภูหลวง
ให้สำานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม และกำาหนดให้เป็นเขตปฏิรูปที่ดิน ในปี พ.ศ.๒๕๒๑
สามารถวิเคราะห์ได้ว่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ยังมิได้ดำาเนินการปรับแนวเขต
การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำาหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ 183
