Page 431 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง เพื่อปรับปรุงแก้ไขนโยบายกฎหมายที่ละเมิดสิทธิมนุษยชนด้านที่ดินและป่า

สํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ
National Human Rights Commission of Thailand

ซึ่งแกไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติแกไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายที่ดิน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2521 และมาตรา 59
แหงประมวลกฎหมายที่ดิน ซึ่งแกไขเพิ่มเติมโดยประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 96 ลงวันที่ 29 กุมภาพันธ

พ.ศ. 2515 ไมวาจะมีการประกาศเขตปฏิรูปที่ดินในภายหลังหรือไมก็ตาม

สําหรับผูที่มิไดแจงการครอบครองที่ดินตามแบบ ส.ค.1 ภายในระยะเวลาดังกลาว มาตรา 5

วรรคสอง แหงพระราชบัญญัติดังกลาวบัญญัติวา ใหถือวาบุคคลดังกลาวเจตนาสละสิทธิครอบครองที่ดิน
เวนแตผูวาราชการจังหวัดจะไดมีคําสั่งผอนผันใหเปนการเฉพาะราย มาตรา 5 วรรคสองนี้ ตอมาไดถูกยกเลิก

โดยประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 96 ลงวันที่ 29 กุมภาพันธ พ.ศ. 2515 แตอยางไรก็ดี เพื่อแกไขปญหา

ในเรื่องการผอนผันเวลาแจงการครอบครองนี้ ประกาศของคณะปฏิวัติดังกลาวไดแกไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมาย

ที่ดินโดยเพิ่มมาตรา 27 ทวิ เรงรัดใหผูวาราชการจังหวัดพิจารณาคํารองขอผอนผันการแจงการครอบครอง
ดังกลาวที่ยื่นตอผูวาราชการจังหวัดกอนที่ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ใชบังคับใหเสร็จสิ้นโดยมิชักชา

และเพิ่มมาตรา 27 ตรี กําหนดหลักเกณฑและวิธีการในการแจงการครอบครองที่ดินที่ยังมิไดแจงการครอบครอง

กอนที่ประกาศของคณะปฏิวัติใชบังคับขึ้นใหมอีกทางหนึ่งดวย และใหผูที่แจงการครอบครองตามมาตรา 27 ตรี

ขอออกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินไดตามมาตรา 59 ทวิ
นอกจากนี้ การกําหนดเขตปาสงวนแหงชาติตามพระราชบัญญัติปาสงวนแหงชาติ พ.ศ. 2507

จะทําใหราษฎรผูมีใบแจงการครอบครองที่ดิน (ส.ค.1) ตองยื่นคํารองภายในกําหนดเวลาตามมาตรา 12 วรรคหนึ่ง

แหงพระราชบัญญัติดังกลาวหรือไมนั้น เห็นวา มาตรา 12 วรรคสาม ไดบัญญัติไวโดยชัดแจงวา มาตรา 12

วรรคหนึ่งไมใชบังคับแกกรณีสิทธิในที่ดินที่บุคคลมีอยูตามประมวลกฎหมายที่ดิน และโดยที่มาตรา 1
แหงประมวลกฎหมายที่ดินไดบัญญัติไววา “สิทธิในที่ดิน” หมายความวากรรมสิทธิ์และใหหมายความรวมถึง

สิทธิครอบครองดวย ฉะนั้น ราษฎรผูมีใบแจงการครอบครองที่ดิน (ส.ค.1) หรือแจงการครอบครองตาม

ประมวลกฎหมายที่ดินแลวถือไดวาเปนผูมีสิทธิในที่ดินตามความหมายของบทนิยามคําวา “สิทธิในที่ดิน”

ในมาตรา 1 แหงประมวลกฎหมายที่ดิน จึงไมตองยื่นคํารองภายในเกาสิบวันนับแตวันที่กฎกระทรวงใชบังคับ
ตามมาตรา 12 วรรคหนึ่ง แหงพระราชบัญญัติดังกลาว โดยไมถือวาสละสิทธิหรือประโยชนในที่ดินนั้น ดังนั้น

สิทธิของราษฎรนั้นยอมไมถูกกระทบกระเทือนและยังคงมีสิทธิขอรับหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินนั้นไดตอไป

6.3 เรื่องเสร็จที่ 781/2535 บันทึกเรื่อง การเดินสํารวจออกโฉนดที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน
คณะกรรมการกฤษฎีกา (กรรมการรางกฎหมาย คณะที่ 7) เห็นวา ผูครอบครองและทําประโยชน

ในที่ดินกอนประมวลกฎหมายที่ดินใชบังคับ ซึ่งมิไดแจงการครอบครองภายในระยะเวลาที่กําหนดไวตามมาตรา 5

วรรคหนึ่ง แหงพระราชบัญญัติใหใชประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. 2497 และไมไดรับผอนผันจากผูวาราชการ

จังหวัด นั้น วรรคสองของบทบัญญัติดังกลาวกําหนดใหถือวาบุคคลนั้นเจตนาสละสิทธิครอบครองที่ดิน
และรัฐมีอํานาจจัดที่ดินนั้นตามบทบัญญัติแหงประมวลกฎหมายที่ดิน แมตอมามาตรา 5 วรรคสองนี้ไดถูกยกเลิก

410 รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง “เพื่อปรับปรุงแกไข
นโยบายกฎหมายที่ละเมิดสิทธิมนุษยชนดานที่ดินและปาไม”