Page 74 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563)

ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563) 73

มาตรา 51 เมื่ออัยก�รทห�รร้องขอศ�ลทห�รมีอำ�น�จพิพ�กษ�ให้จำ�เลยคืนทรัพย์
ใช้ร�ค�ทรัพย์ หรือใช้ค่�สินไหมทดแทนคว�มเสียห�ยให้แก่รัฐบ�ลได้ในกรณีที่จำ�เลยกระทำ�ผิด

มาตรา 53 ผู้เสียห�ยจะร้องขอให้จำ�เลยคืนทรัพย์ ใช้ร�ค�ทรัพย์ หรือใช้ค่�สินไหมทดแทน
คว�มเสียห�ยในศ�ลทห�รไม่ได้
มาตรา 55 ศ�ลทห�รในเวล�ปกติ ให้ผู้เสียห�ยซึ่งมีอำ�น�จเป็นโจทก์ฟ้องคดีอ�ญ�ได้ต�ม
ม�ตร� 49 วรรคหนึ่ง
ศ�ลทห�รในเวล�ปกติและศ�ลทห�รในเวล�ไม่ปกติ ให้จำ�เลยแต่งทน�ยได้
ทน�ยต้องเป็นทน�ยคว�มต�มกฎหม�ยว่�ด้วยทน�ยคว�มหรือทน�ยคว�มที่กระทรวงกล�โหม
กำ�หนด เมื่อทน�ยได้รับอนุญ�ตจ�กศ�ลแล้ว ให้ว่�ต่�งหรือแก้ต่�งได้
ศ�ลอ�ญ�ศึกหรือศ�ลที่พิจ�รณ�พิพ�กษ�คดีแทนศ�ลอ�ญ�ศึกต�มม�ตร�40 และม�ตร� 43
ห้�มแต่งทน�ย
มาตรา 56 ภ�ยใต้บังคับม�ตร� 55

(1) ในคดีที่มีอัตร�โทษประห�รชีวิต ก่อนเริ่มพิจ�รณ�ให้ศ�ลถ�มจำ�เลยว่�มีทน�ยหรือไม่
ถ้�ไม่มีก็ให้ศ�ลตั้งทน�ยให้
(2) ในคดีที่มีอัตร�โทษจำ�คุก ก่อนเริ่มพิจ�รณ�ให้ศ�ลถ�มจำ�เลยว่�มีทน�ยหรือไม่ถ้�ไม่มี
และจำ�เลยต้องก�รก็ให้ศ�ลตั้งทน�ยให้ ให้ศ�ลจ่�ยเงินร�งวัลและค่�ใช้จ่�ยแก่ทน�ยที่ศ�ลตั้งต�มม�ตร�นี้
โดยคำ�นึงถึงสภ�พแห่งคดีและสภ�วะท�งเศรษฐกิจ ทั้งนี้ ต�มระเบียบที่กระทรวงกล�โหมกำ�หนดโดย
5.
คว�มเห็นชอบของกระทรวงก�รคลัง
มาตรา 61 ภ�ยใต้บังคับบทบัญญัติว่�ด้วยก�รอุทธรณ์และฎีก�ต�มพระร�ชบัญญัตินี้
คำ�พิพ�กษ�หรือคำ�สั่งของศ�ลทห�รในเวล�ปกติ โจทก์ จำ�เลย ผู้มีอำ�น�จแต่งตั้งตุล�ก�ร หรือผู้มีอำ�น�จ
สั่งลงโทษ อ�จอุทธรณ์หรือฎีก�ได้ภ�ยในส�มสิบวัน ทั้งนี้ นับแต่วันอ่�นหรือถือว่�ได้อ่�นคำ�พิพ�กษ�
หรือคำ�สั่งให้จำ�เลยฟัง คำ�พิพ�กษ�หรือคำ�สั่งของศ�ลทห�รในเวล�ไม่ปกติ และศ�ลอ�ญ�ศึกหรือศ�ล
ที่พิจ�รณ�พิพ�กษ�คดีแทนศ�ลอ�ญ�ศึกต�มม�ตร� 40 และม�ตร� 43 ห้�มอุทธรณ์หรือฎีก�

5. ข้อพิจารณา
หลักคว�มเสมอภ�คนั้นมีคว�มสัมพันธ์อย่�งใกล้ชิดกับหลักสิทธิเสรีภ�พ เนื่องจ�กเป็นหลักก�ร
ที่จะทำ�ให้ก�รใช้สิทธิและเสรีภ�พเป็นไปอย่�งเสมอกันทุกคน แต่ห�กสิทธิและเสรีภ�พส�ม�รถใช้ได้เพียง
บุคคลบ�งคน ในขณะที่บุคคลบ�งคนเข้�ถึงไม่ได้ กรณีเช่นนี้ก็ไม่ถือว่�เป็นสิทธิและเสรีภ�พแต่ประก�รใด
คว�มเสมอภ�คจึงเป็นฐ�นของสิทธิและเสรีภ�พและเป็นหลักประกันในก�รทำ�ให้สิทธิและเสรีภ�พเกิดขึ้น
ได้จริง ดังนั้น หลักคว�มเสมอภ�คภ�ยใต้กฎหม�ยจึงเป็นหลักก�รที่ทำ�ให้มีก�รปฏิบัติต่อบุคคลที่เกี่ยวข้อง
กับเรื่องนั้น ๆ อย่�งเท่�เทียมกันหรือไม่เลือกปฏิบัติ ทั้งนี้ ก�รปฏิบัติต�มหลักคว�มเสมอภ�คนั้นจะต้อง
ปฏิบัติต่อสิ่งที่มีส�ระสำ�คัญเหมือนกันอย่�งเท่�เทียมกัน และจะต้องปฏิบัติต่อสิ่งที่มีส�ระสำ�คัญแตกต่�งกัน
ให้แตกต่�งกันไปต�มลักษณะของเรื่องนั้น ๆ จึงจะทำ�ให้เกิดคว�มยุติธรรมภ�ยใต้หลักคว�มเสมอภ�ค
โดยกระบวนก�รยุติธรรมทห�รในปัจจุบันยังมีประเด็นปัญห�เกี่ยวกับคว�มเสมอภ�คของคู่คว�มในศ�ลพลเรือน
กับศ�ลทห�รอีกหล�ยประเด็น เช่น สิทธิในก�รฟ้องคดีต่อศ�ลทห�รของผู้เสียห�ยที่ไม่ใช่บุคคลที่อยู่ใน
อำ�น�จศ�ลทห�ร สิทธิในก�รมีทน�ยของจำ�เลย สิทธิในก�รอุทธรณ์หรือฎีก�คำ�พิพ�กษ�ของศ�ลทห�ร
ในเวล�ไม่ปกติและศ�ลอ�ญ�ศึก ก�รดำ�เนินคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอ�ญ� เป็นต้น ซึ่งประเด็นเหล่�นี้คู่คว�ม
ในศ�ลทห�รยังได้รับคว�มคุ้มครองที่แตกต่�งจ�กศ�ลพลเรือน