Page 72 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563)
P. 72
4.
ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563) 71
4. กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับศาลทหารในประเทศไทย
4.1 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560
มาตรา 27 บุคคลย่อมเสมอกันในกฎหม�ย มีสิทธิและเสรีภ�พและได้รับคว�มคุ้มครอง
ต�มกฎหม�ยเท่�เทียมกันช�ยและหญิงมีสิทธิเท่�เทียมกัน ก�รเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรมต่อบุคคล
ไม่ว่�ด้วยเหตุคว�มแตกต่�งในเรื่องถิ่นกำ�เนิด เชื้อช�ติ ภ�ษ� เพศ อ�ยุ คว�มพิก�ร สภ�พท�งก�ยหรือสุขภ�พ
สถ�นะของบุคคล ฐ�นะท�งเศรษฐกิจหรือสังคม คว�มเชื่อท�งศ�สน� ก�รศึกษ�อบรม หรือคว�มคิดเห็น
ท�งก�รเมืองอันไม่ขัดต่อบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ หรือเหตุอื่นใด จะกระทำ�มิได้
ม�ตรก�รที่รัฐกำ�หนดขึ้นเพื่อขจัดอุปสรรคหรือส่งเสริมให้บุคคลส�ม�รถใช้สิทธิหรือเสรีภ�พ
ได้เช่นเดียวกับบุคคลอื่น หรือเพื่อคุ้มครองหรืออำ�นวยคว�มสะดวกให้แก่เด็ก สตรี ผู้สูงอ�ยุ คนพิก�ร หรือ
ผู้ด้อยโอก�ส ย่อมไม่ถือว่�เป็นก�รเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรมต�มวรรคส�ม
บุคคลผู้เป็นทห�ร ตำ�รวจ ข้�ร�ชก�ร เจ้�หน้�ที่อื่นของรัฐ และพนักง�นหรือลูกจ้�ง
ขององค์กรของรัฐย่อมมีสิทธิและเสรีภ�พเช่นเดียวกับบุคคลทั่วไป เว้นแต่ที่จำ�กัดไว้ในกฎหม�ยเฉพ�ะ
ในส่วนที่เกี่ยวกับก�รเมือง สมรรถภ�พ วินัย หรือจริยธรรม
มาตรา 68 รัฐพึงจัดระบบก�รบริห�รง�นในกระบวนก�รยุติธรรมทุกด้�นให้มีประสิทธิภ�พ
เป็นธรรมและไม่เลือกปฏิบัติ และให้ประช�ชนเข้�ถึงกระบวนก�รยุติธรรมได้โดยสะดวก รวดเร็ว และไม่เสีย
ค่�ใช้จ่�ยสูงเกินสมควร รัฐพึงมีม�ตรก�รคุ้มครองเจ้�หน้�ที่ของรัฐในกระบวนก�รยุติธรรม ให้ส�ม�รถ
ปฏิบัติหน้�ที่ได้โดยเคร่งครัด ปร�ศจ�กก�รแทรกแซงหรือครอบงำ�ใด ๆ รัฐพึงให้คว�มช่วยเหลือท�งกฎหม�ย
ที่จำ�เป็นและเหม�ะสมแก่ผู้ย�กไร้หรือผู้ด้อยโอก�สในก�รเข้�ถึงกระบวนก�รยุติธรรม รวมตลอดถึงก�รจัดห�
ทน�ยคว�มให้
มาตรา 199 ศ�ลทห�รมีอำ�น�จพิจ�รณ�พิพ�กษ�คดีอ�ญ�ที่ผู้กระทำ�คว�มผิดเป็นบุคคล
ซึ่งอยู่ในอำ�น�จศ�ลทห�รและคดีอื่น ทั้งนี้ ต�มที่กฎหม�ยบัญญัติก�รจัดตั้ง วิธีพิจ�รณ�คดี และก�รดำ�เนินง�น
ของศ�ลทห�ร ตลอดจนก�รแต่งตั้งและก�รให้ตุล�ก�รศ�ลทห�รพ้นจ�กตำ�แหน่งให้เป็นไปต�มที่กฎหม�ยบัญญัติ
4.2 ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
มาตรา 28 บุคคลเหล่�นี้มีอำ�น�จฟ้องคดีอ�ญ�ต่อศ�ล (1) พนักง�นอัยก�ร (2) ผู้เสียห�ย
มาตรา 43 คดีลักทรัพย์ วิ่งร�ว ชิงทรัพย์ ปล้นทรัพย์ โจรสลัด กรรโชก ฉ้อโกง
ยักยอกหรือรับของโจร ถ้�ผู้เสียห�ยมีสิทธิที่จะเรียกร้องทรัพย์สินหรือร�ค�ที่เข�สูญเสียไปเนื่องจ�ก
ก�รกระทำ�ผิดคืน
มาตรา 44/1 วรรคหนึ่ง ในคดีที่พนักง�นอัยก�รเป็นโจทก์ ถ้�ผู้เสียห�ยมีสิทธิที่จะ
เรียกเอ�ค่�สินไหมทดแทนเพร�ะเหตุได้รับอันตร�ยแก่ชีวิต ร่�งก�ย จิตใจ หรือได้รับคว�มเสื่อมเสียต่อ
เสรีภ�พในร่�งก�ยชื่อเสียงหรือได้รับคว�มเสียห�ยในท�งทรัพย์สินอันเนื่องม�จ�กก�รกระทำ�คว�มผิด
ของจำ�เลย ผู้เสียห�ยจะยื่นคำ�ร้องต่อศ�ลที่พิจ�รณ�คดีอ�ญ�ขอให้บังคับจำ�เลยชดใช้ค่�สินไหมทดแทน
แก่ตนก็ได้
มาตรา 173 ในคดีที่มีอัตร�โทษประห�รชีวิต หรือในคดีที่จำ�เลยมีอ�ยุไม่เกินสิบแปดปี
ในวันที่ถูกฟ้องต่อศ�ล ก่อนเริ่มพิจ�รณ�ให้ศ�ลถ�มจำ�เลยว่�มีทน�ยคว�มหรือไม่ ถ้�ไม่มีก็ให้ศ�ล
ตั้งทน�ยคว�มให้ในคดีที่มีอัตร�โทษจำ�คุกก่อนเริ่มพิจ�รณ�ให้ศ�ลถ�มจำ�เลยว่�มีทน�ยคว�มหรือไม่ ถ้�ไม่มี
และจำ�เลยต้องก�รทน�ยคว�มก็ให้ศ�ลตั้งทน�ยคว�มให้ให้ศ�ลจ่�ยเงินร�งวัลและค่�ใช้จ่�ยแก่ทน�ยคว�ม
ที่ศ�ลตั้งต�มม�ตร�นี้ โดยคำ�นึงถึงสภ�พแห่งคดีและสภ�วะท�งเศรษฐกิจ ทั้งนี้ต�มระเบียบที่คณะกรรมก�ร
บริห�รศ�ลยุติธรรมกำ�หนดโดยคว�มเห็นชอบจ�กกระทรวงก�รคลัง

