Page 51 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม - สิงหาคม 2563)
P. 51
50 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
ตัวอย่ำง จำกเหตุกำรณ์ผู้ชุมนุมแสดงควำมคิดเห็นทำงกำรเมือง ซึ่งตำมข้อเท็จจริงเป็นกำร
แสดงสิทธิเสรีภำพทำงกำรเมืองตำมรัฐธรรมนูญ โดยสงบและปรำศจำกอำวุธ เป็นเสรีภำพขั้นพื้นฐำน
ตำมระบอบประชำธิปไตยนั้น ด้วยควำมเคำรพผู้เขียนเห็นว่ำกำรปรับบทควำมผิดเป็นปัญหำอยู่มำก
ที่ว่ำกำรแสดงควำมคิดเห็นทำงกำรเมืองของผู้ชุมนุม ซึ่งเป็นกำรแสดงสิทธิทำงกำรเมืองตำมรัฐธรรมนูญ
เป็นควำมผิดฐำนมั่วสุมกันตั้งแต่สิบคนขึ้นไปตำมประมวลกฎหมำยอำญำ มำตรำ 215 และควำมผิดฐำนเป็นกบฏ
ตำมประมวลกฎหมำยอำญำ มำตรำ 113 ตำมที่พนักงำนสอบสวนปรับบทกฎหมำย ปรำกฏดังนี้
มาตรา 215 ผู้ใดมั่วสุมกันตั้งแต่สิบคนขึ้นไป ใช้ก�าลังประทุษร้ายขู่เข็ญว่าจะใช้ก�าลัง
ประทุษร้าย หรือกระท�าการอย่างหนึ่งอย่างใดให้เกิดการวุ่นวายขึ้นในบ้านเมือง ต้องระวางโทษ
จ�าคุกไม่เกินหกเดือน หรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท หรือทั้งจ�าทั้งปรับ
คุณธรรมทำงกฎหมำยของมำตรำนี้คือ “ควำมสงบสุขของประชำชน” ซึ่งตำมควำมในมำตรำ 215
ผู้เขียนเห็นว่ำกำรใช้สิทธิทำงกำรเมืองตำมรัฐธรรมนูญ มิใช่เป็นกำรมั่วสุมกันอันน�ำไปสู่กำรใช้ก�ำลังประทุษร้ำย
ขู่เข็ญว่ำจะใช้ก�ำลังประทุษร้ำย หรือกระท�ำกำรอย่ำงหนึ่งอย่ำงใดให้เกิดกำรวุ่นวำยขึ้นในบ้ำนเมืองแต่อย่ำงใด
เนื่องจำกข้อเท็จจริงไม่ปรำกฏชัดตำมควำมในบทบัญญัติของกฎหมำย และส�ำหรับในควำมผิดฐำน “กบฏ”
ตำมควำมในมำตรำ 113 ว่ำ
มาตรา 113 ผู้ใดใช้ก�าลังประทุษร้ายหรือขู่เข็ญว่าจะใชก�าลังประทุษร้ายเพื่อ
(1) ล้มล้างหรือเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญ
(2) ล้มล้างอ�านาจนิติบัญญัติ อ�านาจบริหาร หรืออ�านาจตุลาการแห่งรัฐธรรมนูญ หรือให้
ใช้อ�านาจดังกล่าวแล้วไม่ได้ หรือ
(3) แบ่งแยกราชอาณาจักรหรือยึดอ�านาจปกครองในส่วนหนึ่งส่วนใดแห่งราชอาณาจักร
ผู้นั้นกระท�าความผิดฐานกบฏ ต้องระวางโทษประหารชีวิต หรือจ�าคุกตลอดชีวิต
16
ในเรื่องนี้ศำสตรำจำรย์ ดร. คณิต ณ นคร ได้อธิบำยไว้ว่ำ “ควำมผิดฐำนนี้แบ่งได้เป็นสองส่วน
คือ ควำมผิดตำม (1) และตำม (2) ส่วนหนึ่ง และควำมผิดตำม (3) อีกส่วนหนึ่ง
ควำมผิดในส่วนแรกอำจเรียกได้ว่ำเป็น “ควำมผิดฐำนกบฏรัฐธรรมนูญ” ซึ่งมี “กติกำของรัฐธรรมนูญ”
เป็นคุณธรรมทำงกฎหมำย (Rechtsgut/legal interest) และกำรกระท�ำคือ กำรแก้ไขรัฐธรรมนูญโดยใช้ก�ำลัง
ควำมผิดในส่วนที่สองอำจเรียกว่ำ “ควำมผิดฐำนกบฏดินแดน” ซึ่งมี “ควำมคงอยู่ของดินแดน
หรือควำมเป็นเอกภำพของดินแดน” เป็นคุณธรรมทำงกฎหมำย (Rechtsgut/legal interest) และ
กำรกระท�ำคือ กำรแบ่งแยกหรือยึดดินแดน”
16 จำก กฎหมายอาญาภาคความผิด (น. 675-676), โดย คณิต ณ นคร, 2553, วิญญูชน, พิมพ์ครั้งที่ 10.

