Page 56 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาเพื่อเตรียมการจัดให้มีสถาบันพัฒนาระบบและองค์ความรู้ด้านสิทธิมนุษยชนภายใต้การกำกับดูแลของ กสม.
P. 56
49
องคความรูและใชประโยชนจากองคความรูรวมกัน ดังนั้น คุณลักษณะที่แตกตางกันของความคาดหวังระดับที่
สองและสามคือ การเปดพื้นที่ใหพลเมืองเขามามีสวนรวมในการพัฒนาองคความรู
5.2.2 สถานะของสถาบัน
เชนเดียวกับเรื่องบทบาท ความคาดหวังตอสถานะของสถาบันของผูใหขอมูลกลุมตาง ๆ ก็มีความเห็น
ที่สามารถจัดไดเปน 3 กลุม คือ กลุมแรก ยังเห็นความจําเปนวาตองเปนสวนราชการ กลุมที่สอง เห็นวาไมควร
เปนสวนราชการ และกลุมสุดทาย เห็นวา ควรเปนหนวยงานพิเศษ ความเห็นแตละกลุมมีจุดเดนจุดดอยที่
แตกตางกัน ดังนี้
1. เปนสวนราชการ
2. ไมเปนสวนราชการ
1.1. สังกัดสํานักงาน
3. เปนหนวยงานพิเศษ
1.2 สังกัดคณะกรรมการสิทธิ 2.1 สนับสนุนการทํางานของ
มนุษยชนแหงชาติ กสม. เปนองคการมหาชนที่ไดรับการ
2.2 สนับสนุนการทํางานพัฒนา อุดหนุนงบประมาณจากรัฐบาล
ระบบและองคความรูดานสิทธิ
มนุษยชนในภาพรวม
ภาพที่ 5. 2 ความคาดหวังเรื่องสถานะของสถาบัน
(1) สถานะเปนสวนราชการภายใน กสม.
เนื่องจาก กสม. ถือเปนองคการอิสระตามรัฐธรรมนูญ และพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญวาดวย
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ พ.ศ. 2560 มาตรา 47 ไดกําหนด “ใหมีสํานักงานคณะกรรมการ
สิทธิมนุษยชนแหงชาติ เปนสวนราชการและมีฐานะเปนนิติบุคคลอยูภายใตการกํากับดูแลของคณะกรรมการ
...” มาตรา 48 (3) บัญญัติไววา “...สํานักงานมีหนาที่และอํานาจ ศึกษา รวบรวม วิเคราะหขอมูล และ
สนับสนุนใหมีการวิจัยเกี่ยวกับงานของคณะกรรมการ รวมทั้งประสานงานกับหนวยงานของรัฐ องคกรเอกชน
หรือองคกรอื่นใดในดานสิทธิมนุษยชน เพื่อประโยชนในการสนับสนุนภารกิจและหนาที่ของคณะกรรมการ...”
และมาตรา 49 (1) ในการกํากับดูแลสํานักงาน ใหคณะกรรมการมีอํานาจออกระเบียบหรือ ประกาศ “...การ
แบงสวนราชการภายในของสํานักงานและขอบเขตหนาที่และอํานาจของสวนราชการดังกลาว...” ซึ่งจากทั้ง 3
มาตราของพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ไดมอบอํานาจและหนาที่ใหแกคณะกรรมการสิทธิ
มนุษยชนแหงชาติในการจัดตั้งสํานักงานของตนเอง โดยเฉพาะการจัดแบงสวนราชการภายใน อีกทั้ง ในสวน
ภารกิจของสํานักงาน ก็ไดระบุเอาไวอยางชัดแจงวาตองมีภารกิจที่เกี่ยวของกับการศึกษา คนควาวิจัย ผลิต
สรางองคความรู และการสรางภาคีเครือขายในการขับเคลื่อนงานดานสิทธิมนุษยชนกับหนวยงานภายนอกเปน
หนึ่งในภารกิจที่สํานักงาน กสม. ตองกระทํา ดังนั้น การจัดตั้งสถาบันที่มีฐานะเปนสวนราชการใน กสม. จึงเปน
แนวทางที่สะดวกที่สุด โดยอาจมีการทบทวนเปาหมายเชิงพันธกิจ และปรับปรุงโครงสรางของสถาบันที่มีอยู
เดิมเพื่อใหภารกิจดานการศึกษาวิจัยในประเด็นสิทธิมนุษยชนมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

