Page 80 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ

อย่างจริงจังเมื่อมีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ โดยในรัฐธรรมนูญ

นี้ได้บัญญัติให้มีองค์กรขึ้นมาองค์กรหนึ่งเรียกว่า คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ โดยมีโครงสร้าง

และอ�านาจหน้าที่ตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ ดังนี้

คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ประกอบด้วย ประธานกรรมการหนึ่งคนและ

กรรมการอื่นอีกสิบคน ซึ่งพระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้งตามค�าแนะน�าของวุฒิสภาจากผู้ซึ่งมีความรู้หรือ

ประสบการณ์ด้านการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชนเป็นที่ประจักษ์ โดยต้องค�านึงถึงการมีส่วนร่วม

ของผู้แทนจากองค์การเอกชนด้านสิทธิมนุษยชนด้วย มีวาระการด�ารงต�าแหน่ง ๖ ปี นับแต่วันที่

พระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้ง และให้ด�ารงต�าแหน่งได้เพียงวาระเดียว โดยกรรมการซึ่งพ้นจากต�าแหน่ง

ตามวาระต้องปฏิบัติหน้าที่ต่อไปจนกว่ากรรมการซึ่งได้รับแต่งตั้งใหม่ที่จะเข้ารับหน้าที่

การท�างานขององค์กรอิสระที่มีหน้าที่ในการตรวจสอบการใช้อ�านาจรัฐทุกองค์กร หรือ

องค์กรที่มีการจัดรูปแบบการท�างานในแบบคณะกรรมการหรือคณะบุคคลต้องมีหน่วยงานที่มีหน้าที่
รับผิดชอบในงานธุรการ เพื่อการด�าเนินงานตามอ�านาจหน้าที่ขององค์กรนั้นสามารถด�าเนินการไปได้

ส�าหรับคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาตินั้น ตามพระราชบัญญัติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชน

แห่งชาติเป็นส่วนราชการสังกัดรัฐสภาตามกฎหมาย ว่าด้วยการจัดระเบียบปฏิบัติราชการฝ่ายรัฐสภา และ

อยู่ภายใต้การก�ากับดูแลของประธานกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ โดยมีหน้าที่รับผิดชอบเกี่ยวกับ

กิจการทั่วไปของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และมีหน้าที่หลักในการรับค�าร้องเกี่ยวกับ

การละเมิดสิทธิมนุษยชนเพื่อเสนอต่อคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และด�าเนินการสืบสวน

หรือตรวจสอบเกี่ยวกับเรื่องที่มีการยื่นค�าร้องตามที่คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติมอบหมาย

รวมทั้งศึกษา และสนับสนุนให้มีการศึกษาและเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน (รัฐธรรมนูญ

แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ มาตรา ๑๙๙ และ มาตรา ๒๐๐)

(ส�านักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, ๒๕๔๐)

(๓) แนวคิดเกี่ยวกับสิทธิชุมชนในระบบกฎหม�ยไทย

พัฒนาการของสิทธิชุมชนในระบบกฎหมายไทยก่อนที่จะมีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญ

แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ นั้น อาจจะแบ่งยุคของสิทธิชุมชนในระบบกฎหมายไทย

โดยพิจารณาถึงลักษณะและเนื้อหาของสิทธิชุมชนได้เป็น ๓ ยุค ได้แก่

ยุคที่ ๑ สิทธิชุมชนในยุคก่อนการปฏิรูปการปกครองในสมัยรัชกาลที่ ๕

ยุคที่ ๒ สิทธิชุมชนภายหลังการปฏิรูปการปกครองในสมัยรัชกาลที่ ๕ จนถึงช่วง

ก่อนการประกาศใช้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๐๔

การมีส่วนร่วมของประชาชนในการก�าหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ ๗๙