Page 75 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ

(๒.๓) หลักก�รและแนวคิดของพระร�ชบัญญัติข้อมูลข่�วส�รของร�ชก�ร พ.ศ.๒๕๔๐

พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ.๒๕๔๐ มีหลักการและแนวคิดเพื่อ

๑) ให้ประชาชนมีโอกาสรับรู้ข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับการด�าเนินการต่างๆ ของรัฐ

โดยก�าหนดข้อยกเว้นให้ชัดเจน เพื่อให้ประชาชนใช้สิทธิรับรู้ข้อมูลข่าวสารเพื่อการมีส่วนร่วมในการก�าหนด

นโยบายและการตรวจสอบการใช้อ�านาจรัฐให้เป็นไปอย่างโปร่งใส อันเป็นหลักการพื้นฐานที่ส�าคัญยิ่งต่อ

การพัฒนาสังคมประชาธิปไตย

๒) รับรองสิทธิของประชาชนในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของราชการ ที่อยู่ใน

ครอบครองของรัฐ ได้แก่ สิทธิในการขอค�าปรึกษา สิทธิในการตรวจดูข้อมูล สิทธิในการขอข้อมูลข่าวสาร

อื่นใดของราชการ สิทธิในการขอส�าเนาหรือส�าเนาที่มีการรับรอง สิทธิในการได้รู้ถึงข้อมูลส่วนบุคคล

สิทธิในการด�าเนินการแทนผู้เยาว์ สิทธิในการร้องเรียน และสิทธิในการอุทธรณ์ ฯลฯ

๓) ข้อมูลข่าวสารของข้อมูลราชการเกือบทั้งหมด หรือส่วนใหญ่สามารถ

เปิดเผยได้ ภายใต้หลักการที่ว่า “เปิดเผยเป็นหลัก ปกปิดเป็นข้อยกเว้น” โดยข้อยกเว้นจะมีได้เฉพาะกรณี

ที่มีกฎหมายก�าหนดว่าไม่ต้องเปิดเผยเท่านั้น

(๒.๔) วิธีก�รเปิดเผยข้อมูลข่�วส�ร

พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ.๒๕๔๐ ก�าหนดวิธีในการ

เปิดเผยข้อมูลข่าวสารไว้ ๔ วิธี ดังนี้

๑) เปิดเผยโดยการน�าข้อมูลข่าวสารที่กฎหมายก�าหนดลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษา

๒) เปิดเผยโดยการตั้งแสดงไว้ในสถานที่ที่หน่วยงานจัดเตรียมไว้ให้ประชาชน

เข้าตรวจดูได้ด้วยตัวเอง

๓) เปิดเผยตามที่ประชาชนมีค�าขอเป็นการเฉพาะราย

๔) การเปิดเผยโดยหอจดหมายเหตุแห่งชาติ

(๒.๕) ช่องท�งเข้�ถึงข้อมูลข่�วส�ร

พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ.๒๕๔๐ ก�าหนดช่องทางให้

ประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของราชการ สรุปได้ดังนี้

๑) โดยการตรวจค้นได้จากราชกิจจานุเบกษา ส�าหรับข้อมูลข่าวสารที่ต้องเปิดเผย

โดยวิธีการลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษาตามมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารฯ

๒) โดยการใช้สิทธิเข้าตรวจดูได้ด้วยตัวเอง ณ สถานที่ที่หน่วยงานก�าหนดและ

๗๔ การมีส่วนร่วมของประชาชนในการก�าหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ