Page 28 - การติดตามการปฏิบัติตามกติกาอนุสัญญาระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชน
P. 28
การติดตามการปฏิบัติตามกติกา อนุสัญญาระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชน
15
ปัจจุบัน กสม. มีการตรวจสอบการกระทำาที่ไม่เป็นไปตามพันธกรณีระหว่างประเทศ
ด้านสิทธิมนุษยชนโดยผ่านการรับเรื่องร้องเรียนจากบุคคลต่าง ๆ เมื่อสำานักงาน กสม. ได้รับเรื่อง
ร้องเรียนแล้ว จะมีกลไกกลั่นกรองในเบื้องต้นว่ากรณีที่ร้องเรียนมีประเด็นการละเมิด
สิทธิมนุษยชนหรือไม่และเป็นสิทธิประเภทใดหลังจากนั้น จะส่งเรื่องร้องเรียนไปยัง
คณะอนุกรรมการตรวจสอบการละเมิดสิทธิประเภทต่าง ๆ เช่น สิทธิในกระบวนการยุติธรรม
สิทธิทางการเมืองและสิทธิพลเมือง สิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม และสิทธิ
ของกลุ่มด้อยโอกาสหรือกลุ่มเสี่ยงต่าง ๆ ที่มีกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติที่สนใจ
หรือมีความเชี่ยวชาญเกี่ยวกับสิทธิประเภทนั้น ๆ เป็นประธานคณะอนุกรรมการ เพื่อตรวจสอบ
ประเด็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนโดยละเอียดต่อไป โดยในการตรวจสอบข้อร้องเรียน
ของคณะอนุกรรมการนั้น มีการใช้ทั้งข้อกฎหมายภายในและพันธกรณีระหว่างประเทศ
ตามกติกา/อนุสัญญาระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชนที่ไทยเป็นภาคีเป็นกรอบในการ
ตรวจสอบ และหลังจากที่ตรวจสอบแล้ว กสม. ได้มีข้อเสนอให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ดำาเนินการเพื่อแก้ไขปัญหาในกรณีที่ร้องเรียนมานั้น นอกจากนี้ ในบางกรณี กสม. ได้ให้
ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายเพื่อเป็นการแก้ไขปัญหาเป็นการทั่วไปด้วย ดังนั้น จึงถือได้ว่า
ในการรับเรื่องร้องเรียน กสม. ได้ทำาหน้าที่ในการตรวจสอบว่ามีการกระทำาที่ไม่เป็นไป
ตามพันธกรณีระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชนหรือไม่ในระดับหนึ่งรวมทั้งได้ให้แนวทาง
แก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องไปดำาเนินการเพื่อทำาให้เกิดการเคารพและคุ้มครองสิทธิที่แท้จริง
อย่างไรก็ดี การตรวจสอบดังกล่าวเป็นการทำางานเชิงรับเมื่อมีข้อร้องเรียนเข้ามา
และเป็นการตรวจสอบที่ทำาให้ทราบปัญหาการเคารพและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
เฉพาะบางเรื่องที่จะมีผู้ร้องเรียนเท่านั้น แต่ไม่สามารถทำาให้ กสม. เห็นภาพรวมว่ารัฐบาล
ได้มีการดำาเนินมาตรการเพื่อส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนตามที่กำาหนดไว้ในกติกา/
อนุสัญญาระหว่างประเทศที่ไทยเป็นภาคีหรือไม่อย่างไร และมาตรการเหล่านั้นได้ทำาให้
คนไทยได้รับการเคารพและคุ้มครองสิทธิสมตามเจตนารมณ์ของกติกา/อนุสัญญาต่าง ๆ
มากน้อยเพียงใด ดังนั้น ระบบการตรวจสอบที่เป็นอยู่จึงไม่เพียงพอ หาก กสม. จะทำาหน้าที่
การเป็นกลไกอิสระในการติดตามตรวจสอบการปฏิบัติตามพันธกรณีระหว่างประเทศ
ให้ได้อย่างเต็มที่ การติดตามตรวจสอบของ กสม. จะต้องทำาอย่างเป็นระบบ หมายถึง
การตรวจสอบจะต้องครอบคลุมประเด็นต่าง ๆ ที่กำาหนดในกติกา/อนุสัญญาระหว่างประเทศ
ที่ไทยเป็นภาคีอย่างครบถ้วนและมีการทำาการตรวจสอบอย่างสมำ่าเสมอ โดยกำาหนดรอบ
ระยะเวลาการตรวจสอบที่ชัดเจนและเหมาะสม มีการจัดทำาข้อเสนอแนะต่อปัญหาอุปสรรค
