Page 365 - ประมวลสรุปความรู้เกี่ยวกับพิธีสารอิสตันบูลและพิธีสารมินนิโซตา
P. 365
เกิดข้อสรุปผิดๆ และง่ายดายเกินไปว่า ภาวะเครียดหลังจากการประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) เป็นผล
ทางจิตใจหลักที่เกิดจากการทรมาน
253. ค�านิยามของภาวะเครียดหลังจากการประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) ตาม DSM - IV โดยมาก
จะเป็นการถูกรบกวนของความทรงจ�าที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ร้ายแรง เช่น ความทรงจ�าเรื่องการถูกทรมาน
การฝันร้าย และการไม่สามารถเรียกความจ�าที่ส�าคัญๆ ของเหตุการณ์ร้ายแรงนั้น บุคคลอาจไม่สามารถที่จะจ�า
ได้ถึงรายละเอียดที่เฉพาะเจาะจงของเหตุการณ์การทรมาน แต่จะสามารถจ�าเรื่องใหญ่ๆ ของประสบการณ์
ทรมานนั้นได้ ยกตัวอย่างเช่น ผู้เสียหายอาจสามารถจ�าได้ว่าถูกข่มขืนหลายๆ ครั้ง แต่ไม่สามารถระบุวันที่
สถานที่และรายละเอียดของสถานที่หรือผู้กระท�าความผิด ภายใต้สถานการณ์ดังกล่าว การไม่สามารถจดจ�า
รายละเอียดที่เที่ยงตรงได้ช่วยให้เรื่องของผู้เสียหายมีความน่าเชื่อถือมากกว่าที่จะไม่น่าเชื่อถือ และเนื้อหาหลัก
ของเรื่องราวที่เล่าจะสอดคล้องกับการสัมภาษณ์ซ�้าๆ กันหลายครั้งเสมอ การตรวจวินิจฉัยตาม ICD - 10 นั้น
มีความคล้ายคลึงกับการวินิจฉัยตาม DSM - IV เนื่องจากหลักเกณฑ์ของ DSM - IV นั้นภาวะเครียดหลังจาก
การประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) อาจเกิดขึ้นเฉียบพลัน เรื้อรังหรือเกิดในภายหลัง โดยอาการจะต้อง
ปรากฏเกินหนึ่งเดือนและสิ่งรบกวนนั้นจะต้องท�าให้เกิดความเศร้าโศกรุนแรงหรือความบกพร่องในชีวิตประจ�า
วัน การที่จะวินิจฉัยภาวะเครียดหลังจากการประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) บุคคลนั้นจะต้องเผชิญ
เหตุการณ์ร้ายแรงซึ่งเป็นภัยต่อชีวิตผู้เสียหายหรือผู้อื่นและก่อให้เกิดความกลัวอย่างรุนแรง มีความรู้สึกไม่อยาก
ช่วยเหลือตัวเองหรือรู้สึกขยาดหวาดกลัว ซึ่งเหตุการณ์นั้นจะต้องมีการเผชิญซ�้าอย่างต่อเนื่องผ่านทางใด
ทางหนึ่งดังต่อไปนี้คือ ความทรงจ�าเกี่ยวกับเหตุการณ์รุนแรงที่แทรกเข้ามา การฝันร้ายซ�้าๆ ถึงเหตุการณ์ที่ท�าให้
เป็นทุกข์ การกระท�าหรือความรู้สึกเสมือนว่าเหตุการณ์นั้นก�าลังเกิดขึ้นอีกครั้งรวมถึงอาการประสาทหลอน
ภาพย้อนหลังและภาพลวงตา รวมทั้งความเจ็บปวดทางจิตใจอย่างรุนแรงเมื่อเผชิญกับสิ่งเตือนความทรงจ�าถึง
เหตุการณ์และการตอบสนองทางร่างกายเมื่อเผชิญกับสิ่งกระตุ้นที่คล้ายคลึงหรือเป็นสัญลักษณ์ของเหตุการณ์
254. บุคคลที่ถูกทรมานนั้นจะต้องแสดงพฤติกรรมบางอย่างเพื่อหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นอันเกี่ยวข้องกับ
เหตุการณ์ร้ายแรงหรือแสดงการตอบสนองอย่างไร้อารมณ์โดยมีลักษณะต่อไปนี้อย่างน้อย 3 ประการ คือ
(1) พยายามหลีกเลี่ยงความคิด ความรู้สึกหรือการพูดคุยที่เกี่ยวกับเหตุการณ์ร้ายแรงนั้น (2) พยายามที่จะหลีก
เลี่ยงกิจกรรม สถานที่หรือผู้คนซึ่งเตือนความทรงจ�าถึงเหตุการณ์ร้ายแรงนั้น (3) ไม่สามารถจดจ�าด้านส�าคัญใดๆ
ของเหตุการณ์นั้น (4) ความสนใจในกิจกรรมที่ส�าคัญลดน้อยลง (5) ไม่สนใจหรือห่างเหินจากผู้อื่น (6) มีความ
บีบคั้นทางอารมณ์ และ (7) มองอนาคตสั้นลง เหตุผลอีกประการหนึ่งในการวินิจฉัยแบบ DSM - IV ในโรคภาวะ
เครียดหลังจากการประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) คือการคงอยู่ของอาการตื่นตัวนั้นต้องไม่เคยปรากฏ
มาก่อนการเกิดเหตุการณ์ร้ายแรงดังบ่งชี้โดยอาการเหล่านี้อย่างน้อยที่สุด 2 ประการ ได้แก่ นอนหลับยาก
หรือนอนหลับไม่ต่อเนื่อง ฉุนเฉียวและอารมณ์ปะทุง่าย ขาดสมาธิ ระแวดระวังเกินเหตุและตอบสนองอย่าง
หวาดผวาเกินควร
255. อาการของภาวะเครียดหลังจากการประสบเหตุการณ์ร้ายแรง (PTSD) อาจเรื้อรังหรือผันผวนตาม
ช่วงเวลา ในบางช่วง อาการไวต่อสิ่งกระตุ้นและอารมณ์ฉุนเฉียวจะเป็นอาการเด่น ในช่วงนี้ผู้รอดชีวิตจะพูดถึง
ความทรงจ�าที่แทรกเข้ามามากขึ้น ฝันร้ายและเห็นภาพย้อนหลัง ส่วนในเวลาอื่น ผู้รอดชีวิตอาจดูไม่แสดง
อาการหรือมีอารมณ์บีบคั้นและปลีกตัวเอง ดังนั้น จึงควรต้องค�านึงอยู่เสมอว่าการที่อาการของบุคคลไม่เข้า
119
