Page 104 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาเพื่อเตรียมการจัดให้มีสถาบันพัฒนาระบบและองค์ความรู้ด้านสิทธิมนุษยชนภายใต้การกำกับดูแลของ กสม.

87

เขาใจและนําไปใช (2) ความคาดหวังที่มีตอสังคมในภาพกวาง สํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ
ตองมีบทบาทในการเผยแพรองคความรูดานสิทธิมนุษยชน เพื่อปองกันการละเมิดสิทธิในทุกรูปแบบ ซึ่ง

สถานะปจจุบันขององคกรเปนการทํางานที่ “ปลายเหตุ” ตนคิดวา การแกปญหาที่ตนเหตุคือการสรางองค
ความรูทางดานสิทธิมนุษยชนใหเปนองคความรูพื้นฐานของสังคม เปนผูชี้นําสังคมดานสิทธิมนุษยชน ใหมี
ความรูดานสิทธิมนุษยชนที่ถูกตอง
มีผูเพิ่มเติมประเด็นดังนี้

- ถาจะทําสถาบันที่ตอบสนองตอ “ลูกคา” คือคนในสังคม ตนมองวาอาจจะตองตั้งคําถามตอสังคมดวย
วา สังคมตองการอะไรจากสถาบัน
- ควรมีการสรางเครือขายระหวางสถาบัน ฯ และองคกรภายนอก และไดตั้งขอสังเกตวา ความคาดหวัง
ที่มีตอการตั้งสถาบันอาจจะ “สุดโตง” เกินไป เพราะอาจไมสามารถจัดตั้งสถาบันฯ ไดตามความ

คาดหวังทุกประการ เนื่องจากความตองการในการจัดตั้งสถาบันฯ กับทรัพยากรและเงื่อนไขตาง ๆ ที่
มีอยูจริงอาจไมสอดคลองกัน
- โจทยนี้เคยมาคุยกันมานานแลว มันเริ่มจากที่งานที่ทําเปนงานเล็กๆ ตอนนี้มันไปสเกลใหญขึ้น ซึ่งมัน
จําเปนตองพัฒนาไปสูการจัดตั้งสถาบัน ดังนั้น ภารกิจตองไมใชงานเล็กๆ นอยๆ ตองตอเนื่อง มีการ

สะสม เก็บความรู พรอมสรางเครือขาย แตการออกไปตั้งเปนนิติบุคคลมันจะเริ่มเปนความหาง
สถาบันนี้ตองมีงบประมาณ บุคลากรที่มากพอ ที่จะทํางานสะสมองคความรู ซึ่งตนเคยอยูกลุมวิจัยของ
กสม. ซึ่งเปนกลุมงานขนาดเล็ก มีเจาหนาที่เพียง 2–3 คน และเจาหนาที่หมุนเวียนตลอดเวลา ทําให

ไมเกิดการสะสมองคความรู ภารกิจหนาที่ของสถาบันฯ ควรตอบโจทยความตองการของ
กลุมเปาหมายตาง ๆ ไมใช เปนการทําวิจัยระยะสั้น การเกิดขึ้นของสถาบันจะเปนการเพิ่มพูนความ
เชี่ยวชาญดานการวิจัยใหแกเจาหนาที่ และสรางเครือขายดานสิทธิมนุษยชนกับภาควิชาการ “สราง
องคความรู สะสมองคความรู และถายทอดองคความรู” การจัดตั้งสถาบันฯ จะตองใชบุคลากรจํานวน
มากในการขับเคลื่อน นอกจากนี้ยังไดแชรวิธีการทํางานของประเทศอื่นๆ ในการทําวิจัย และการนํา

วิจัยไปขับเคลื่อนได เชน เชิงนโยบาย ฯลฯ ที่นาสนใจอินโดนีเซีย เกาหลีอีกดวย
- นาจะเปนสถาบันในการพัฒนาวิชาการดานสิทธิมนุษยชน โดยตนอยากใหเนนเฉพาะภารกิจหนาที่ใน
การเปนสถาบันวิชาการอยางเดียว เพื่อใหสถานะของสถาบันมีความชัดเจน เมื่อเปนสถาบันวิชาการ

ดานสิทธิมนุษยชน จึงตองมุงเนนภารกิจ 2 ดาน กลาวคือ 1. ในการผลิต เผยแพร และนําผลงานวิจัย
ไปใชประโยชน และเนนภารกิจดานการฝกอบรมที่เกี่ยวของกับสิทธิมนุษยชน โดยมีกลุมเปาหมาย 3
กลุม ไดแก (1) ขาราชการ เชน ทหาร ราชทัณฑ ฯลฯ (2) ภาคประชาสังคม โดยเฉพาะ NGOs (3)
มหาวิทยาลัย ซึ่งอยูในขายความรวมมือของ กสม. ทั้ง 12 แหง แมวา สถาบันการศึกษาจะมีองค

ความรูดานสิทธิมนุษยชนอยูแลว แตการจัดตั้งสถาบันจะชวยเติมเต็มองคความรูดานสิทธิมนุษยชนใน
เชิงปฏิบัติใหแกสถาบันการศึกษา อาทิ องคความรูที่เกี่ยวของกับการปฏิบัติงานดานสิทธิมนุษยชน
ระหวางประเทศซึ่งอาจเปนองคความรู หรือประสบการณที่ภาคสาธารณะของไทยยังไมมีความรู หรือ
เห็นภาพที่ชัดเจนมากนัก เปนตน

- การจัดตั้งสถาบันและมีโครงการฝกอบรมตางๆ ใหแกบุคคลภายนอกจะชวยสรางรายไดใหแกสถาบัน
และ กสม. ดวย
- ปจจุบันมีองคความรู แตอยูในลักษณะกระจัดกระจายยังไมไดถูกรวบรวมเอาไวใหอยูในฐานขอมูล
เดียวกัน (มีคนที่ทําวิจัย มีไอทีทําระบบ มีคนทําวารสาร มีคนทําจัดอบรม ซึ่งมันยังขาดอีกโหนดหนึ่ง)