Page 158 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563

ให้ความเห็นชอบในเรื่องดังกล่าวรวมทั้งการต่ออายุประทานบัตรไม่ชอบด้วยกฎหมาย 341 ต่อมาคู่ความได้ยื่นอุทธรณ์
คำาพิพากษาต่อศาลปกครองสูงสุด ซึ่งปัจจุบันศาลปกครองสูงสุดยังไม่ได้มีคำาพิพากษาแต่อย่างใด อย่างไรก็ตาม

หนังสืออนุญาตเข้าทำาประโยชน์และหนังสืออนุญาตต่ออายุประทานบัตรดังกล่าวสิ้นสุดระยะเวลาในเดือนกันยายน 2563
จึงทำาให้เกิดการเรียกร้องจากประชาชนผู้ได้รับผลกระทบในพื้นที่อีกครั้ง เพื่อคัดค้านไม่ให้มีการต่ออายุประทานบัตร
342
ดังกล่าวออกไป เป็นเหตุให้มีรายงานว่านักปกป้องสิทธิมนุษยชนผู้ออกมาคัดค้านดังกล่าวถูกข่มขู่เอาชีวิต 343 ปัจจุบัน
กสม. ได้ประสานการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนกรณีดังกล่าวและได้รับเรื่องไว้ตรวจสอบแล้ว

นอกจากกรณีโครงการเหมืองแร่หินปูนแล้ว ยังมีกรณีโครงการเหมืองแร่ถ่านหินในพื้นที่บ้านกะเบอะดิน

ตำาบลอมก๋อย อำาเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่ง กสม. ได้รับเรื่องร้องเรียนไว้ตรวจสอบในช่วงปลายปี 2562
กรณีมีการกล่าวอ้างว่า การจัดรับฟังความคิดเห็นของประชาชนเพื่อประกอบการจัดทำารายงานการประเมินผลกระทบ
สิ่งแวดล้อม (Environmental Impact Assessment: EIA) เพื่อประกอบการยื่นคำาขอประทานบัตรเพื่อประกอบ
กิจการเหมืองแร่ถ่านหินดังกล่าวไม่ครอบคลุมชาวบ้านผู้ได้รับผลกระทบโดยตรง และยังปรากฏความบกพร่องอีก

หลายประการในกระบวนการจัดรับฟังความคิดเห็น โดย กสม. มีความเห็นว่า การจัดรับฟังความคิดเห็นของประชาชน
เพื่อประกอบการจัดทำารายงานประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมเพื่อยื่นคำาขอประทานบัตรดังกล่าวไม่ถูกต้องเนื่องจาก
มีข้อมูลที่ไม่ถูกต้องเกี่ยวกับรายชื่อผู้เห็นชอบให้มีการทำาเหมือง และการพิจารณาให้ความเห็นชอบรายงานประเมิน
ผลกระทบดังกล่าวไม่ได้พิจารณาประเด็นการมีส่วนร่วมของประชาชนอย่างเพียงพอ เนื่องจากปัญหาด้านการสื่อสาร

โดยผ่านผู้นำาชุมชน และการกำาหนดวัตถุประสงค์ของการจัดประชาคมหมู่บ้านที่ให้ความสำาคัญกับความต้องการ
ของประชาชนซึ่งไม่มีความเกี่ยวข้องกับประเด็นผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมจากการดำาเนินโครงการ จึงไม่สอดคล้อง
กับสิทธิในการมีส่วนร่วมของประชาชนและชุมชนในการจัดการ การบำารุงรักษา และการใช้ประโยชน์จาก
ทรัพยากรธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม รวมทั้งความหลากหลายทางชีวภาพอย่างสมดุลและยั่งยืน นอกจากนี้ บริเวณ

ที่ตั้งโครงการยังเป็นบริเวณที่ทำากินของกลุ่มชาติพันธุ์ชาวกะเหรี่ยงที่ใช้เพื่อการยังชีพมาตั้งแต่สมัยบรรพบุรุษ ซึ่งได้รับ
344
ความคุ้มครองตามมาตรา 70 ของรัฐธรรมนูญและมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 3 สิงหาคม 2553
นอกจากนี้ เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2563 ประชาชน องค์กรภาคประชาสังคม และผู้นำาองค์กรปกครอง
ส่วนท้องถิ่น จังหวัดจันทบุรี โดยเฉพาะอำาเภอแก่งหางแมว กว่า 3,000 คน ได้นัดรวมตัวที่บริเวณศาลากลางจังหวัด
เพื่อยื่นหนังสือถึงนายกรัฐมนตรี อธิบดีกรมอุตสาหกรรมพื้นฐานและการเหมืองแร่ และผู้ว่าราชการจังหวัดจันทบุรี

พร้อมด้วยรายชื่อผู้สนับสนุนกว่า 160,000 รายชื่อ เพื่อคัดค้านการยื่นขออาชญาบัตรพิเศษเพื่อสำารวจแร่ทองคำา

341
จาก ค�าพิพากษาศาลปกครองอุดรธานี คดีหมายเลขแดงที่ ส.5/2555.
342
จาก กลุ่มต้านเหมืองดงมะไฟยื่นผู้ว่าฯ ค้านต่อประทานบัตรเหมืองหิน จังหวัดหนองบัวล�าภู, โดย เดอะ อีสานเรคคอร์ด,
2563. สืบค้นจาก https://isaanrecord.com/2020/05/20/mining-nong-bua-lam-phu/
343
จาก ขู่ฆ่า! หัวหน้าพรรคสามัญชนหลังต้านเหมืองหินดงมะไฟ องค์กรสิทธิจี้ก.ยุติธรรมดูแลด่วน, โดย ประชาไท, 2563.
สืบค้นจาก https://prachatai.com/journal/2020/09/89642
344
จาก รายงานผลการตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่ 161/2563 ลงวันที่ 24 มิถุนายน 2563, โดย คณะกรรมการ
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติ. ทั้งนี้ มาตรา 70 บัญญัติว่า “รัฐพึงส่งเสริมและให้ความคุ้มครองชาวไทยกลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ ให้มีสิทธิ
ดำารงชีวิตในสังคมตามวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตดั้งเดิมตามความสมัครใจได้อย่างสงบสุข ไม่ถูกรบกวน ทั้งนี้ เท่าที่ไม่เป็น
การขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน หรือเป็นอันตรายต่อความมั่นคงของรัฐ หรือสุขภาพอนามัย”

156 คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
National Human Rights Commission of Thailand