Page 89 - รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562

รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ 88 คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ประจำ�ปีงบประมาณ�พ.ศ.�2562

การดำาเนินการ พ.ศ. 2560 มาตรา 26 (1) และให้มีข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมและ
คุ้มครองสิทธิมนุษยชนต่อกระทรวงยุติธรรมและสำานักงานศาลยุติธรรม ตามรัฐธรรมนูญ

แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 247 (3) และพระราชบัญญัติประกอบ
รัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พ.ศ. 2560 มาตรา 26 (3)
ประกอบมาตรา 42 ดังนี้

ข้อเสนอแนะมาตรการ 1) กรมราชทัณฑ์ควรกำาชับเรือนจำาและทัณฑสถานทุกแห่งให้ถือปฏิบัติตามหนังสือ

หรือแนวทางที่เหมาะสม สั่งการของกรมราชทัณฑ์ ที่ ยธ 0705/ว38 ลงวันที่ 10 มิถุนายน 2548 เรื่อง แนวทางปฏิบัติ
ในการป้องกันหรือ ในการใช้เครื่องพันธนาการกับผู้ต้องขังอย่างเคร่งครัด ในระหว่างที่ยังไม่มีกฎกระทรวง
แก้ไขการละเมิด ซึ่งออกตามความในมาตรา 21 แห่งพระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พ.ศ. 2560 มาใช้บังคับ

สิทธิมนุษยชน และควรจัดอบรมเจ้าหน้าที่ให้มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการปฏิบัติหน้าที่ในการ
สั่งใช้เครื่องพันธนาการแก่ผู้ต้องขังอย่างถูกต้องและเหมาะสมกับความจำาเป็น โดยคำานึงถึง
ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์และสิทธิเสรีภาพในชีวิตและร่างกายของผู้ต้องขังด้วย โดยเฉพาะ
ผู้ต้องขังซึ่งศาลยังไม่มีคำาพิพากษาถึงที่สุดว่ากระทำาความผิด จะปฏิบัติต่อผู้นั้นเสมือนเป็น
ผู้กระทำาความผิดมิได้

2) กรมราชทัณฑ์ควรพิจารณากำาหนดหลักเกณฑ์และเงื่อนไขการใช้เครื่องพันธนาการ
แก่ผู้ต้องขังให้ชัดเจนยิ่งขึ้น โดยนำาพฤติการณ์แห่งคดีและความรุนแรงในการกระทำาความผิด

รวมทั้งพฤติกรรมของผู้ต้องขังขณะที่อยู่ภายในเรือนจำามาพิจารณา เพื่อป้องกันมิให้
เจ้าหน้าที่ใช้ดุลพินิจเกินกว่าความจำาเป็นในการควบคุมผู้ต้องขัง และควรพิจารณาใช้
เครื่องพันธนาการประเภทอื่นทดแทนเครื่องพันธนาการประเภทตรวน เช่น กุญแจมือ
กุญแจเท้า หรือชุดกุญแจมือและกุญแจเท้าเพื่อคุ้มครองบุคคลมิให้ถูกกระทำาในลักษณะ
ลดทอนหรือละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และในกรณีที่จำาเป็นต้องใช้เครื่องพันธนาการ

แก่ผู้ต้องขัง ควรพิจารณาอนุญาตหรือจัดให้มีเครื่องป้องกันมิให้เกิดอันตรายหรือบาดแผล
จากการใช้เครื่องพันธนาการตามสมควรได้

ข้อเสนอแนะมาตรการ กระทรวงยุติธรรม และสำานักงานศาลยุติธรรมควรพิจารณาจัดให้มีช่องทางเดิน
หรือแนวทางในการ สำาหรับผู้ต้องขังเป็นการเฉพาะ เพื่อความสะดวกในการคุมตัวผู้ต้องขังตั้งแต่
ส่งเสริมและคุ้มครอง ทางเดินระหว่างที่จอดรถไปยังห้องควบคุมตัวที่ศาลอันจะช่วยป้องกันการใช้
สิทธิมนุษยชน เครื่องพันธนาการที่เกินสมควร

ผลสำาเร็จ/ 1) กรมราชทัณฑ์ แจ้งว่า ได้มีหนังสือกำาชับเรือนจำาเกี่ยวกับการใช้เครื่องพันธนาการ

ความก้าวหน้า แก่ผู้ต้องขังให้เป็นไปตามกฎหมายแล้ว โดยสั่งการให้เรือนจำา/ทัณฑสถานทั่วประเทศ
ในการคุ้มครอง พิจารณาการใช้เครื่องพันธนาการแก่ผู้ต้องขังให้เป็นไปตามกฎหมาย และไม่ขัดกับ
สิทธิมนุษยชน พระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พ.ศ. 2560