Page 156 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2562

155 รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๒

การประเมินสถานการณ์

ด้านสิทธิมนุษยชนในประเด็นที่อยู่ในความห่วงใย

เนื้อหาบทนี้เป็นการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนเรื่องที่เป็นปัญหาส�าคัญ 3 เรื่อง ได้แก่ สิทธิ
ชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สถานการณ์จังหวัดชายแดนภาคใต้ และการค้ามนุษย์

ซึ่งแต่ละเรื่องมีความเกี่ยวข้องกับสิทธิหลายประเภท ทั้งสิทธิตามกติกา ICCPR และกติกา ICESCR นอกจากนี้ บทที่
สิทธิชุมชนเป็นสิทธิที่ได้รับการรับรองในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ซึ่งมีความเชื่อมโยงกับสิทธิตามสนธิสัญญา 5
ระหว่างประเทศในประเด็นเรื่องการมีส่วนร่วมในการบริหารรัฐกิจ การมีคุณภาพชีวิตที่เหมาะสม และการอยู่อาศัย
ในสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัยต่อสุขภาพ ส่วนในเรื่องการค้ามนุษย์นั้น มีสนธิสัญญาระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับ

การป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์เป็นการเฉพาะ การด�าเนินการในเรื่องดังกล่าวมีความเกี่ยวข้องกับสิทธิมนุษยชน
ในแง่พันธกรณีของรัฐที่จะต้องคุ้มครองบุคคลที่ถูกละเมิดสิทธิจากการตกเป็นเหยื่อของการค้ามนุษย์โดยต้องมีการ
ด�าเนินคดีกับผู้กระท�าผิด และดูแลผู้เสียหายโดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้หญิงและเด็ก ให้ได้รับการช่วยเหลือและเยียวยา
ที่เหมาะสมตามกติกา ICCPR อนุสัญญา CEDAW และอนุสัญญา CRC

5.1 สิทธิชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ภาพรวม ด้านสิทธิมนุษยชนในประเด็นที่อยู่ในความห่วงใย

สิทธิชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเป็นสิทธิที่ได้รับการรับรองในมาตรา 43
(2) มาตรา 57 (2) มาตรา 58 มาตรา 72 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 และ การประเมินสถานการณ์
มีความเกี่ยวข้องกับสิทธิในการมีส่วนร่วมในการบริหารรัฐกิจซึ่งได้รับการรับรองในข้อ 25 ของกติกา ICCPR
ตลอดจนสิทธิของบุคคลที่จะมีคุณภาพชีวิตและสุขภาพที่ดีซึ่งได้รับการรับรองในข้อ 11 และ 12 ของกติกา

ICESCR คณะกรรมการประจ�ากติกา ICESCR ได้มีความเห็นทั่วไปล�าดับที่ 14 และ 15 อธิบายความหมาย
ของกติกาทั้งสองข้อนี้ว่า ให้รวมถึงการเข้าถึงน�้าสะอาด การป้องกันและลดการก่อตัวของสสารที่เป็นอันตราย
และสภาพแวดล้อมที่อาจกระทบต่อสุขภาพของคนทั้งทางตรงและอ้อม 343 อีกทั้งคณะกรรมการนี้ได้มี
ข้อสังเกตต่อรายงานการปฏิบัติตามกติกาฯ ของประเทศไทยเมื่อเดือนมิถุนายน 2558 ว่ารัฐภาคีควรมี

กฎ/ระเบียบควบคุมสิ่งแวดล้อมและประกันว่าจะบังคับใช้กฎหมายสิ่งแวดล้อมอย่างจริงจังเพื่อป้องกัน
ผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน

กสม. ได้มีข้อเสนอแนะในรายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย
ปี 2561 ในประเด็นนี้ว่า รัฐควรพิจารณาทบทวนมาตรการตรวจสอบการประกอบกิจการโรงงานอุตสาหกรรม

343
From Human Rights and International Environmental Law: Some Current Problem, by Alan
Boyle, page 11, Retrieved from https://www.eui.eu/Documents/DepartmentsCentres/Law/ResearchTeaching/
WorkingGroups/08-03-HumanRights.pdf