Page 58 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
P. 58
46 | P a ge
ทรัพยากรธรรมชาติ และตองใหชนพื้นเมืองสามารถกระทําการเพื่อคุมครองสิ่งแวดลอมและวัฒนธรรมของตน
57
ไดอยางมีประสิทธิภาพ
ทั้งนี้ หากพิจารณาพันธกรณีภายใตอนุสัญญาวาดวยสิทธิมนุษยชนแหงอเมริกาจะเห็นไดวาไมมี
บทบัญญัติใดระบุพันธกรณีตอชนพื้นเมืองไวโดยตรง แตองคกรสิทธิมนุษยชนของภูมิภาคอเมริกาไดนําเอาสิทธิ
มนุษยชนทั่วไปมาปรับใชเพื่อคุมครองสิทธิในที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติของชนพื้นเมือง กลาวคือ ในคดี
Mayagna (Sumo) Awas Tingni Community v. Nicaragua ศาลสิทธิมนุษยชนแหงภูมิภาคอเมริกาได
นําเอาสิทธิในทรัพยสิน (Right to Property) ตาม Article 21 ของอนุสัญญาวาดวยสิทธิมนุษยชนแหงอเมริกา
(American Convention on Human Rights) และ สิทธิในสุขภาพและความเปนอยู (Right to Health and
Well-Being) ตลอดจนสิทธิในวัฒนธรรม ภายใตปฏิญญาวาดวยสิทธิและหนาที่ของมนุษยแหงอเมริกา
58
(American Declaration of the Rights and Duties of Man) มาปรับใชในคดี
เห็นไดวา การใหความสําคัญแกบทบาทของชนพื้นเมืองซึ่งเกี่ยวพันกับสิ่งแวดลอมปรากฏใหเห็นอยาง
ชัดเจนในปฏิญญาริโอ ซึ่งเปนตราสาร Soft Law ทางดานสิ่งแวดลอม และในขณะเดียวกัน สิทธิมนุษยชนของ
ชนพื้นเมืองก็ไดรับความสนใจและไดรับการคุมครองภายใตกฎหมายสิทธิมนุษยชนระหวางประเทศ ทั้งยังไดมี
การนําเอาสิทธิมนุษยชนมาใชในบริบทของสิ่งแวดลอม เพื่อคุมครองและสงเสริมบทบาทของชนพื้นเมืองในการ
จัดการสิ่งแวดลอมดวย โดยการนําเอาสิทธิมนุษยชนมาใชในแงมุมนี้ ปรากฏทั้งในระดับระหวางประเทศ และ
ในระดับภูมิภาค โดยเฉพาะภูมิภาคอเมริกา
กลาวโดยสรุป แมตราสาร Soft Law จะไมไดกอใหเกิดพันธกรณีแกรัฐในการกระทําการอยางหนึ่ง
อยางใด แตเปนตัวสะทอนแนวคิดและสรางความตระหนักรวมกันในความเชื่อมโยงระหวางคุณภาพของ
สิ่งแวดลอมและการดํารงชีวิตของมนุษย อันเปนพื้นฐานนํามาสูพัฒนาการทางแนวคิดในการปรับใชกลไกทาง
สิทธิมนุษยชนเขากับบริบททางสิ่งแวดลอม และสามารถนํามาใชเปนเครื่องมือในการคุมครองหรือจัดการ
สิ่งแวดลอมไดในหลายกรณี
57 Deborah Schaaf and Julie Fishel, Mary and Carrie Dann v. United States at the Inter-American
Commission on Human Rihts: Victory for Indian Land Rights and the Environment, 16 Tul. Envtl. L. J. 175
(2002-2003), at 178.
58 Jennifer A. Amiott, Environment, Equality, and indigenous Peoples’ Land Rights in the Inter-
American Human Rigths System: Mayagna (Sumo) Indigenous community of Awas Tingni v. Nicaragua, 32
Envtl. L. 873 (2002), at 889-890.

