Page 291 - ประมวลสรุปความรู้เกี่ยวกับพิธีสารอิสตันบูลและพิธีสารมินนิโซตา
P. 291
และปฏิบัติงานเพื่อความจ�าเป็นด้านสุขภาพของผู้ป่วย ซึ่งอาจจะปฏิเสธหรือจ�ากัดการดูแลรักษาผู้ป่วยหรือ
ผู้บาดเจ็บจากบุคคลอื่น” หลักการเดียวกันนี้ใช้กับพยาบาลเช่นกันและปรากฏอยู่ในหลักปฏิบัติด้านจริยธรรม
ของสภาพยาบาลระหว่างประเทศ
62. อีกวิธีหนึ่งในการแสดงออกถึงหน้าที่ในการรักษาโดยแพทยสมาคมโลก คือ การรับรองสิทธิของ
ผู้ป่วย ปฏิญญาลิสบอนว่าด้วยสิทธิของผู้ป่วย (Declaration of Lisbon on the Rights of the Patient)
62
รับรองว่า บุคคลทุกคนมีสิทธิในการได้รับการดูแลสุขภาพอย่างเหมาะสม และไม่เลือกปฏิบัติ และเน้นต่อไป
ว่าแพทย์จะต้องปฏิบัติงานโดยค�านึงถึงประโยชน์สูงสุดของผู้ป่วยเสมอ ต้องมีหลักประกันความอิสระในการ
ตัดสินใจและความยุติธรรมแก่ผู้ป่วยดังที่บัญญัติในปฏิญญาดังกล่าว คือ แพทย์และผู้ให้บริการด้านรักษา
พยาบาลต้องยึดถือสิทธิของผู้ป่วย “ถ้ามีกฎหมาย การด�าเนินงานของรัฐบาลหรือหน่วยงานของรัฐ หรือสถาบัน
ใดๆ ปฏิเสธสิทธิดังกล่าวของผู้ป่วยแล้ว แพทย์ย่อมด�าเนินการตามแนวทางที่เหมาะสมเพื่อด�ารงรักษาสิทธิ
ดังกล่าว” บุคคลย่อมมีสิทธิได้รับการดูแลสุขภาพที่เหมาะสมโดยไม่ค�านึงถึงปัจจัยอื่นๆ เช่น ชาติก�าเนิด
ความเชื่อทางการเมือง สัญชาติ เพศ ศาสนา หรือคุณงามความดีส่วนตัว บุคคลซึ่งถูกกล่าวหาหรือถูกตัดสินว่า
กระท�าความผิดทางอาญา มีสิทธิตามศีลธรรมอันเท่าเทียมที่จะได้รับการดูแลทางการแพทย์และพยาบาล
ที่เหมาะสม ปฏิญญาลิสบอนว่าด้วยสิทธิผู้ป่วยของแพทยสมาคมโลก เน้นว่าการเลือกปฏิบัติต่อผู้ป่วยมีเพียง
กรณีเดียวที่ยอมรับได้ คือ การรักษากรณีฉุกเฉินที่ต้องได้รับการดูแลจากแพทย์
2. ความยินยอมที่ได้รับการบอกกล่าว
63. ในขณะที่ปฏิญญาต่างๆ มีเนื้อหาเกี่ยวกับหน้าที่ในการรักษาพยาบาลผู้ป่วย ซึ่งเน้นหน้าที่ในการ
ปฏิบัติงานโดยค�านึงถึงประโยชน์สูงสุดของบุคคลที่มารับการตรวจรักษา จึงสันนิษฐานได้ว่าผู้ประกอบวิชาชีพ
ด้านสาธารณสุขทราบอยู่แล้วว่า อะไรคือประโยชน์สูงสุดของผู้ป่วย หลักการพื้นฐานตามจรรยาบรรณวิชาชีพ
แพทย์สมัยใหม่ คือ ผู้ป่วยเป็นผู้ตัดสินใจที่ดีที่สุดว่าอะไรคือประโยชน์สูงสุดส�าหรับผู้ป่วยเอง ความเข้าใจ
ดังกล่าวท�าให้ผู้ประกอบวิชาชีพด้านสาธารณสุขให้ความส�าคัญต่อความต้องการของผู้ป่วยที่เป็นผู้ใหญ่ซึ่งมี
ความสามารถสมบูรณ์ มากกว่าที่จะให้ความส�าคัญแก่ความเห็นของบุคคลผู้ที่มีอ�านาจพิจารณาว่า อะไรคือสิ่งที่
ดีที่สุดส�าหรับผู้ป่วยแต่ละราย ในกรณีที่ผู้ป่วยไม่รู้สึกตัวหรือเป็นผู้ไร้ความสามารถที่จะให้ความยินยอมด้วย
ตนเอง ผู้ประกอบวิชาชีพด้านสาธารณสุขจะต้องเป็นผู้ตัดสินใจว่า จะรักษาและส่งเสริมประโยชน์สูงสุดของ
ผู้ป่วยนั้นได้อย่างไร แพทย์และพยาบาลควรจะท�าหน้าที่เป็นผู้สนับสนุนฝ่ายผู้ป่วย ซึ่งเรื่องนี้ก�าหนดไว้อย่าง
ชัดเจนในปฏิญญาลิสบอนของแพทยสมาคมโลกและแถลงการณ์ของสภาการพยาบาลระหว่างประเทศว่าด้วย
บทบาทของพยาบาลในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
63
62 ได้รับความเห็นชอบโดยแพทยสมาคมโลกในปี 1981 แก้ไขเพิ่มเติมในการประชุมสมัชชาใหญ่ครั้งที่สี่สิบเจ็ดในเดือนกันยายน 1995
63
ได้รับความเห็นชอบในปี 1983
45
