Page 45 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาเพื่อเตรียมการจัดให้มีสถาบันพัฒนาระบบและองค์ความรู้ด้านสิทธิมนุษยชนภายใต้การกำกับดูแลของ กสม.

38

บทที่ 4

แนวปฏิบัติที่ดีของสถาบันที่มีวัตถุประสงคดานการพัฒนาระบบและองคความรูดาน

สิทธิมนุษยชนในตางประเทศ

4.1 ความนํา
การศึกษารูปแบบและแนวทางการดําเนินการที่ดี (Best Practice) ของสถาบันที่มีวัตถุประสงคดาน
การพัฒนาระบบและองคความรูในตางประเทศ มีวัตถุประสงคในการนํามาปรับใชเปนตัวแบบของสถาบัน

พัฒนาระบบและองคความรูดานสิทธิมนุษยชน ภายใตการกํากับดูแลของ กสม. อยางไรก็ดี เนื่องจากสถาบัน
ในลักษณะดังกลาวมีอยูจํานวนมาก หองสมุดสิทธิมนุษยชนของมหาวิทยาลัยมินเนสโซตา (University of
Minnesota Human Rights Library) ไดรวบรวมรายชื่อหนวยงานที่มีการวิจัยและการเรียนการสอนดานสิทธิ
มนุษยชนในโลกไวถึง 196 แหง (University of Minnesota Human Rights Library, n.d.) ดังรายละเอียด

ในภาคผนวก 2 ดังนั้น ผูวิจัยจึงอาศัยคําแนะนําจากผูทรงคุณวุฒิ เพื่อเลือกกรณีศึกษาของสถาบันในลักษณะ
ดังกลาว โดยจําแนกเปน 2 รูปแบบคือ

1. สถาบันที่มีลักษณะเปนสถาบันสิทธิมนุษยชนที่มีการดําเนินการอยางเปนอิสระ และดําเนินการ
ภายนอกสถาบันการศึกษา ไดแก สถาบันสิทธิมนุษยชนเดนมารก สถาบันสิทธิมนุษยชนเยอรมนี และ
สถาบันวิจัยนโยบายและสิทธิมนุษยชนแหงยุโรป แนวทางปฏิบัติของสถาบันเหลานี้จะเปนทางเลือกแนวทางใน

การพัฒนาสถาบันพัฒนาระบบและองคความรูดานสิทธิมนุษยชน
2. สถาบันการศึกษาและพัฒนาองคความรูดานสิทธิมนุษยชนภายใตมหาวิทยาลัยในสหรัฐอเมริกา
ไดแก Human Rights Center University of California- Berkeley, School of Law, University of Iowa

Center for Human Rights (UICHR) และ University of Minnesota Human Rights Program
สถาบันแตละลักษณะมีรูปแบบและแนวทางการดําเนินงานโดยสังเขปดังนี้

4.2 สถาบันสิทธิมนุษยชน
สถาบันสิทธิมนุษยชนระดับชาติ ถือเปนขอกําหนดที่สําคัญใน “หลักการเกี่ยวกับสถานะของสถาบัน

สิทธิมนุษยชนแหงชาติ” หรือหลักการปารีส (Paris Principles) ซึ่งกําหนดสาระสําคัญในการจัดตั้งสถาบัน
สิทธิมนุษยชนแหงชาติ ที่มีอํานาจหนาที่สงเสริมและคุมครองสิทธิมนุษยชนไดอยางเปนอิสระ มีหลักประกัน
ความเปนอิสระ และการมีองคประกอบที่หลากหลาย กําหนดบทบาทหนาที่ขั้นต่ําในการดําเนินงานในการให
ขอคิดเห็น ขอเสนอแนะและการเสนอรายงานตอรัฐบาล รัฐสภาและองคกรที่เกี่ยวของในเรื่องที่เกี่ยวกับการ

สงเสริมและคุมครองสิทธิมนุษยชน ตรวจสอบบทบัญญัติทางกฎหมายเพื่อใหสอดคลองกับหลักการ
สิทธิมนุษยชนพื้นฐาน ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชน รวมไปถึงการจัดทํารายงานสิทธิมนุษยชนใน
ประเทศนั้น ๆ ในกรณีที่เปนสถาบันสิทธิมนุษยชน จะมีลักษณะพิเศษที่เนนการศึกษาวิจัยเพื่อใหขอเสนอแนะ
ตอรัฐบาล รัฐสภาหรือองคกรที่เกี่ยวของเพื่อใหไปดําเนินการตอไป อํานาจในการตรวจสอบหรือฟองรองเปน

อํานาจขององคกรอื่น เชน ผูตรวจการแผนดิน (Ombudsman) ในที่นี้ ผูวิจัยไดคัดเลือกสถาบันสิทธิมนุษยชน
ที่เปนกรณีศึกษาจํานวน 3 สถาบัน ดังมีรายละเอียดดังนี้