Page 63 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563

สำาหรับการดำาเนินการทางกฎหมายต่อผู้ชุมนุม เมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายน 2563 พล.ต.ต. ปิยะ ต๊ะวิชัย
รองผู้บัญชาการตำารวจนครบาลได้เปิดเผยความคืบหน้าการดำาเนินคดีกับกลุ่มผู้ชุมนุมว่าได้มีการจับกุมผู้ต้องหาคดี

ความมั่นคงรวมทั้งสิ้น 85 ราย ผู้ต้องหา 79 คน โดยเฉพาะคดีมั่วสุมตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป ส่วนคดีตามพระราชกำาหนด
การบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 สามารถจับกุมได้ 68 ราย คดีตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา
110 (ประทุษร้ายพระราชินี) 3 ราย คดีตามมาตรา 116 ยุยงปลุกปั่น 13 ราย และคดีตามพระราชบัญญัติความสะอาด
และความเป็นระเบียบเรียบร้อยของบ้านเมือง พ.ศ. 2535 2 ราย ส่วนการดำาเนินคดีทั่วทั้งประเทศตั้งแต่กลางเดือน
63
กรกฎาคมที่ผ่านมาดำาเนินคดีไปแล้วกว่า 140 คดี ใน 26 จังหวัด

สืบเนื่องจากการชุมนุมอย่างต่อเนื่องในหลายพื้นที่ทั่วประเทศ จึงมีความพยายามเพื่อแก้ไขปัญหาความเห็นต่าง
ทางการเมืองด้วยสันติวิธี โดยเมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 2563 นายชวน หลีกภัย ประธานรัฐสภา ได้แถลงถึงการหารือ
ร่วมกันกับประธานวุฒิสภา วิปฝ่ายค้าน และประธานวิปฝ่ายรัฐบาล กรณีการตั้งคณะกรรมการสมานฉันท์โดยที่ประชุม
มีมติเห็นชอบองค์ประกอบของคณะกรรมการให้มีผู้แทนจากฝ่ายต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง ทั้งผู้แทนฝ่ายผู้ชุมนุม ผู้แทนรัฐบาล

ผู้แทน ส.ส. ฝ่ายรัฐบาลและ ส.ส. ฝ่ายค้าน ผู้แทนสมาชิกวุฒิสภา ผู้แทนฝ่ายที่มีความเห็นอื่น และผู้ทรงคุณวุฒิ
รวม 21 คน โดยคณะกรรมการมีหน้าที่ศึกษารูปแบบการสร้างความปรองดอง หากผู้ชุมนุมไม่เข้าร่วมเป็นกรรมการ รัฐสภา
64
คงต้องทำาหน้าที่ตามภารกิจต่อไป แต่จะพยายามให้ทุกฝ่ายเข้ามามีส่วนร่วม ซึ่งต้องให้เวลาแต่ละฝ่ายในการตัดสินใจ ทั้งนี้
เมื่อวันที่ 11 มกราคม 2564 นายชวน หลีกภัย ประธานรัฐสภา ได้ลงนามในประกาศรัฐสภาแต่งตั้งกรรมการสมานฉันท์แล้ว

ในปี 2563 นอกจากการชุมนุมเพื่อแสดงความคิดเห็นและเสนอข้อเรียกร้องทางการเมืองแล้ว ยังมีกลุ่มประชาชน

ที่สนใจในหลากหลายประเด็นทางเศรษฐกิจและสังคมเข้าร่วมการชุมนุมเพื่อนำาเสนอปัญหาที่กลุ่มของตนประสบ
เช่น กลุ่มบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศ กลุ่มแรงงาน และกลุ่มสิ่งแวดล้อม ฯลฯ ในขณะเดียวกัน มีการชุมนุมเพื่อสะท้อน
ปัญหาการดำาเนินโครงการพัฒนาของรัฐที่ส่งผลกระทบต่อทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ที่อยู่อาศัยและที่ทำากิน การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในสถานการณ์เฉพาะ
รวมถึงคุณภาพชีวิตของประชาชน เช่น กลุ่มรักษ์โตนสะตอ ซึ่งเดินทางมาชุมนุมอยู่บริเวณทำาเนียบรัฐบาล

เมื่อวันที่ 31 สิงหาคม 2563 เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาล โดยเฉพาะกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ยุติการดำาเนินโครงการ
อ่างเก็บนำ้าเหมืองตะกั่วอำาเภอป่าบอน จังหวัดพัทลุง โดยอ้างว่าการดำาเนินโครงการดังกล่าวไม่มีการจัดรับฟัง
ความเห็นของประชาชนอย่างรอบด้าน ซึ่งกรณีนี้ ได้มีรายงานการตรวจสอบเรื่องร้องเรียนของ กสม. เมื่อปี 2558
65
ว่าการสร้างเขื่อนดังกล่าวไม่มีความจำาเป็นเพราะสามารถหาทางออกการจัดการนำ้าในรูปแบบอื่นได้ กรณีโครงการ
จะนะเมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต ซึ่งได้มีการเปิดเวทีรับฟังความเห็น เมื่อวันที่ 11 กรกฎาคม 2563
โดยเมื่อวันที่ 10 กรกฎาคม 2563 กสม. ได้เรียกร้องให้ทุกภาคส่วนดำาเนินการโดยคำานึงถึงหลักสิทธิมนุษยชนและ
เรียกร้องไปยังศูนย์อำานวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) ในฐานะผู้รับผิดชอบโครงการให้การจัดเวที บทที่ 2
รับฟังความคิดเห็นควรเปิดโอกาสให้ประชาชนทุกฝ่ายมีส่วนร่วม และหน่วยงานฝ่ายความมั่นคงต้องกำาชับให้เจ้าหน้าที่

ระมัดระวังการปฏิบัติหน้าที่ที่อาจก่อให้เกิดความขัดแย้งรุนแรง รวมถึงประชาชนและภาคประชาสังคมที่เข้าร่วมเวที

63
จาก สรุปภาพรวมด�าเนินคดีกับกลุ่มผู้ชุมนุมตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2563 ถึงปัจจุบัน กว่า 140 คดี ใน 26 จังหวัด,
โดย ข่าวไทยพีบีเอส, 2563. สืบค้นจาก https://news.thaipbs.or.th/content/298069
64
จาก “ชวน” เคาะแล้วคณะกรรมการสมานฉันท์ 21 คนมาจากม็อบ 2 คน, โดย ไทยโพสต์, 2563. สืบค้นจาก
https://www.thaipost.net/main/detail/84867
65
จาก กลุ่มรักษ์โตนสะตอปักหลักชุมนุมหน้าท�าเนียบ, โดย ไอเอ็นเอ็นนิวส์, 2563. สืบค้นจาก https://www.innnews.
co.th/politics/news_760979/

รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563 61