Page 27 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
P. 27
P a ge | 15
ชัดเจนเทานั้น ไมใชสิ่งที่ไมมีขอบเขตและใชบังคับยากดังแนวความคิดของสํานักกฎหมายฝายธรรมชาติที่ไมมี
ขอบเขตที่ชัดเจน
ยิ่งไปกวานั้น แมคําวาสิทธิทางศีลธรรม (Moral Rights) เองก็ยังมีผูใหความเห็นวามีความ
แตกตางจากสิทธิทางกฎหมาย (Legal Rights) อยูบาง จึงไมอาจนําสิทธิทางศีลธรรมมาใสไวในกฎหมายได
ทั้งหมด เนื่องจากสิทธิทางกฎหมายยังคงตองอาศัยความชอบดวยกฎหมาย (Lawful) อยูดวย แตสิทธิทาง
ศีลธรรมเนนในทางปฏิบัติ (Conductive) ที่ชอบดวยศีลธรรมมากกวาความชอบดวยกฎหมาย เพราะสิ่งที่ชอบ
ดวยกฎหมายแตอาจฝาฝนตอศีลธรรมก็เปนไปไดเชนกัน ดังนั้น สิทธิมนุษยชนจึงควรเปนสิทธิขั้นพื้นฐานที่
5
เปนสิทธิทางศีลธรรมไมใชสิทธิทางกฎหมายที่มีความหมายแคบกวาสิทธิมนุษยชน จึงยากที่จะนําสิทธิมนุษยชน
มาบัญญัติเปนลายลักษณอักษรใหครอบคลุมไดทั้งหมด
1.3) สํานักกฎหมายฝายบานเมือง
สํานักกฎหมายฝายบานเมืองไดรับพัฒนาการมาในระยะหลังระหวางศตวรรษที่ 19- 20 โดย
นักปรัชญาที่โดดเดนในสํานักนี้ ไดแก จอหน ออสติน และเจอเรมี เบนทัม มีแนวความคิดวา กฎหมายคือคําสั่ง
ของรัฐาธิปตย หรือคําสั่งของผูมีอํานาจปกครองสูงสุด โดยไมสนใจวากฎหมายจะฝาฝนตอธรรมชาติหรือไม แต
หากเปนคําสั่งของรัฐาธิปตยแลวยอมตองถือวาคําสั่งนั้นคือกฎหมายที่ใชบังคับได
มุมมองของนักกฎหมายฝายบานเมืองจึงมิไดปฏิเสธการคุมครองสิทธิมนุษยชนแตอยางใด
เพียงแตสิทธิมนุษยชนที่สํานักกฎหมายฝายบานเมืองจะรับรองหรือคุมครองไดก็ตอเมื่อรัฐาธิปตยเปนผูออก
คําสั่งใหตองคุมครองสิทธิดังกลาวเทานั้น สิทธิมนุษยชนในทัศนะของสํานักกฎหมายฝายบานเมืองจึงหมายถึง
อํานาจที่กฎหมายรับรองคุมครองใหเทานั้น หากไมมีกฎหมายบัญญัติรับรอง รัฐยอมไมมีหนาที่ใหความ
คุมครองยกเวนเสียแตวา สิทธิดังกลาวไดรับการวินิจฉัยโดยศาลเปนผูสรางกฎหมายขึ้น (Judge Made Law)
แนวคิดของสํานักกฎหมายฝายบานเมืองจึงทําใหเกิดกฎหมายระหวางประเทศ ที่เปนลาย
ลักษณอักษรที่เกี่ยวของกับสิทธิมนุษยชนออกมามากมาย เชน สนธิสัญญาตางๆ ที่เกี่ยวของกับสิทธิมนุษยชน
ขององคการสหประชาชาติ รวมถึงกฎเกณฑตางๆ ที่เปนลายลักษณอักษรดานสิทธิมนุษยชนที่เกิดขึ้นมาใน
ระยะหลังๆ โดยจะไมยอมรับสิทธิมนุษยชนที่ไมใชคําสั่งของรัฐาธิปตย หรือไมเปนลายลักษณอักษร
ดังนั้น หากมีการนําแนวคิดของสํานักกฎหมายฝายบานเมืองมานิยามคําวาสิทธิมนุษยชน จะ
ทําใหกรอบนิยามของสิทธิมนุษยชนมีความแคบเหลือเพียงสิทธิมนุษยชนที่มีลักษณะเปนกฎหมาย (Hard Law)
แลวเทานั้น ไมรวมถึงสิทธิมนุษยชนที่เปนสิทธิที่ไมอาจรางกรอบใหชัดเจนได ศีลธรรมที่แตกตางจากกฎหมาย
5 Maurice Cranston, What Are Human Rights? (London: The Bodley Head, 1973), 19.

