Page 256 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

206 | P a g e

(15) UNECE Protocol on Civil Liability and Compensation for Damage Caused

by the Transboundary Effects of Industrial Accidents on Transboundary Waters to the
1992 Convention on the Protection and Use of Transboundary Watercourses and

International Lakes and to the 1992 Convention on the Transboundary Effects of

Industrial Accidents (Protocol on Civil Liability) 2003

ตามมาตรา 1 แหงพิธีสารกําหนดใหมีการชดเชยเยียวยาความเสียหายที่เพียงพอและโดย

พลันในอุบัติเหตุทางอุตสาหกรรมที่กระทําตอแมน้ําระหวางประเทศ และมาตรา 8 กําหนดวา ผูเสียหายจาก

อุบัติเหตุขามแดนจะตองไมถูกเลือกปฏิบัติในรัฐภาคีที่เกี่ยวของ

6.1.2.3 วิเคราะห

ตราสารสิทธิมนุษยชนในภูมิภาคยุโรป และตราสารสิ่งแวดลอมในภูมิภาคยุโรป มีพัฒนาการ

ในการยอมรับหรือรับรองสิทธิในสิ่งแวดลอมอยางจํากัด มีตราสารนอยฉบับที่จะกลาวถึงสิทธิในสิ่งแวดลอมที่

ชัดเจน เวนแตสิทธิในสิ่งแวดลอมที่ปรากฏชัดเจนเพียงตราสารเดียวก็คือ Aarhus Convention on Access

to Information, Public Participation in Decision-Making and Access to Justice in Environmental
Matters, 1998 ซึ่งระบุในมาตรา 1 วา เพื่อการปกปองคุมครองสิทธิของมนุษยในยุคปจจุบันและอนาคตชน

ทุกคนในการอยูอาศัยในสิ่งแวดลอมที่เหมาะสมตอสุขภาพ อยางไรก็ดี ในการบังคับใชสิทธิในการอาศัยอยูใน

สิ่งแวดลอมที่ดีก็ยังคงเปนการบังคับใชอยางเทียบเคียงกับสิทธิมนุษยชนอื่นๆ เทานั้น มิไดถือโดยตรงวาสิทธิใน

สิ่งแวดลอมเปนสิทธิมนุษยชนโดยเอกเทศ แตก็ถือไดวาสิทธิในสิ่งแวดลอมเริ่มมีความสําคัญในชาติยุโรป

พอสมควร นอกจากนี้สิทธิดังกลาวนี้ยังมีลักษณะของสิทธิเชิงปจเจกบุคคลเนื่องจากตัวบทภาษาอังกฤษใชคําวา
“ right of every person of present and future generations to live in an environment

adequate to his or her health and well-being...” ซึ่งคําวา every person หมายถึงปจเจกบุคลแตละ

คนมีสิทธิเปนของตนเอง

สิ่งที่อนุสัญญา Aarhus มีอิทธิพลในการบังคับใชในยุโรปมากที่สุดก็คือ สิทธิเชิงกระบวนการ

ซึ่งใชเปนฐานในการอางถึงหรืออางอิงโดยตลอดเมื่อมีการกลาวถึงสิทธิเชิงกระบวนการ ไดแก สิทธิในการไดรับ

ขอมูลขาวสาร สิทธิในการมีสวนรวมตัดสินใจ และสิทธิในการเขาถึงความยุติธรรมในสิ่งแวดลอม จะเห็นไดจาก
การที่ UNECE Convention on Long-Range Transboundary Air Pollution 1979 ที่กําหนดใหนํา

อนุสัญญา Aarhus มาใชไดโดยอนุโลม

สําหรับชาติยุโรปแลวคงปฏิเสธมิไดที่จะกลาววา ยุโรปเปนกลุมของชาติที่มีการคุมครอง

สิ่งแวดลอมที่คอนขางเขมงวดภูมิภาคหนึ่ง จะเห็นตราสารสิ่งแวดลอมแทบทุกฉบับในยุโรปที่จะไมลืมนําสิทธิ