Page 60 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
P. 60
ได้มีการตราพระราชก�าหนดแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติป่าไม้ พุทธศักราช ๒๔๘๔ พ.ศ.๒๕๓๒ และ
ได้มีบทบัญญัติก�าหนดให้สิทธิการท�ากิจการที่ได้รับสัมปทานตามกฎหมายว่าด้วยป่าไม้ต้องสิ้นสุดลง
หากพื้นที่สัมปทานเป็นเขตอุทยานแห่งชาติ จึงต้องแก้ไขมาตรา ๓๐ ดังกล่าว ให้สอดคล้องกับการแก้ไข
พระราชบัญญัติป่าไม้ พุทธศักราช ๒๔๘๔ ดังกล่าว
หลักก�รและส�ระสำ�คัญ
กฎหมายก�าหนดให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นผู้รักษาการ
ตามพระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๐๔ และมีอ�านาจในการแต่งตั้งพนักงานเจ้าหน้าที่และ
ออกกฎกระทรวงเพื่อปฏิบัติให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้ โดยมีสาระส�าคัญ ดังนี้
(๑) คำ�นิย�ม กฎหมายระบุว่า “ที่ดิน” หมายความว่า พื้นที่ดินทั่วไป และให้หมายความรวมถึง
ภูเขา ห้วย หนอง คลอง บึง บาง ล�าน�้า ทะเลสาบ เกาะ และที่ชายทะเลด้วย “อุทยานแห่งชาติ” หมายความ
ว่า ที่ดินที่ได้ก�าหนดให้เป็นอุทยานแห่งชาติตามพระราชบัญญัตินี้
(๒) คณะกรรมก�รอุทย�นแห่งช�ติ หมวด ๒ ก�าหนดให้มีคณะกรรมการคณะหนึ่ง เรียกว่า
คณะกรรมการอุทยานแห่งชาติ ประกอบด้วย ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเป็นประธาน
อธิบดี กรมป่าไม้ ผู้แทนกระทรวงมหาดไทย ผู้แทนกรมที่ดิน และกรรมการอื่นไม่เกินสิบเอ็ดคนซึ่ง
คณะรัฐมนตรีแต่งตั้งท�าหน้าที่ในการให้ค�าปรึกษาต่อรัฐมนตรีในการก�าหนดเขตที่ดินให้เป็นอุทยานแห่งชาติ
การขยายหรือการเพิกถอน การคุ้มครองและดูแลรักษาอุทยานแห่งชาติ ตลอดจนเรื่องอื่นๆ ที่รัฐมนตรี
ปรึกษา
(๓) ก�รกำ�หนดเขตอุทย�นแห่งช�ติ เมื่อรัฐบาลเห็นสมควรก�าหนดบริเวณที่ดินแห่งใดที่มี
สภาพธรรมชาติเป็นที่น่าสนใจ ให้คงอยู่ในสภาพธรรมชาติเดิมเพื่อสงวนไว้ให้เป็นประโยชน์แก่การศึกษา
และรื่นรมย์ของประชาชน รัฐบาลอาจก�าหนดให้บริเวณนั้นเป็น “อุทยานแห่งชาติ” ได้ โดยการก�าหนด
เขตอุทยานแห่งชาติจะต้องออกเป็นพระราชกฤษฎีกาและมีแผนที่แสดงแนวเขตแห่งบริเวณที่ก�าหนด
แนบท้ายพระราชกฤษฎีกาด้วย ที่ดินที่จะก�าหนดเป็นบริเวณอุทยานแห่งชาติต้องเป็นที่ดินที่มิได้อยู่ใน
กรรมสิทธิ์หรือครอบครองโดยชอบด้วยกฎหมายของบุคคลใดซึ่งมิใช่ทบวงการเมือง กฎหมายยังก�าหนด
ให้มีหลักเขตและป้ายหรือเครื่องหมายอื่นแสดงเขตอุทยานแห่งชาติไว้ตามสมควร เพื่อให้ประชาชน
เห็นได้ว่าเป็นเขตอุทยานแห่งชาติ รวมทั้งก�าหนดวิธีการขยายหรือเพิกถอนเขตอุทยานแห่งชาติให้
ต้องออกเป็นพระราชกฤษฎีกา
(๔) กิจกรรมที่ห้�มกระทำ�ในเขตอุทย�นแห่งช�ติ ในการคุ้มครองดูแลอุทยานแห่งชาติ กฎหมาย
ได้ก�าหนดข้อห้ามการกระท�ากิจกรรมบางอย่างในเขตอุทยานแห่งชาติ เช่น ห้ามมิให้บุคคลใดยึดถือ
ครอบครองที่ดิน รวมตลอดถึงก่นสร้าง แผ้วถางหรือเผาป่า ท�าด้วยประการใดๆ ให้เป็นอันตรายหรือท�าให้
เสื่อมสภาพแก่ดิน หิน กรวด หรือทราย เปลี่ยนแปลงทางน�้า หรือท�าให้น�้าในล�าน�้า ล�าห้วย หนอง บึง
การมีส่วนร่วมของประชาชนในการก�าหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ ๕๙
