Page 159 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
P. 159
ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการมีส่วนร่วมของชุมชนในการปรับแนวเขตพระราชกฤษฎีกากำาหนดเขตหวงห้ามที่ดิน
ปี พ.ศ.๒๔๘๔ และให้อำานาจการตัดสินใจร่วมกัน โดยตั้งอยู่บนพื้นฐานของข้อมูลและข้อเท็จจริงเกี่ยวกับ
การถือครองและใช้ประโยชน์ที่ดิน
(๔) การมีนโยบายหรือกฎหมายเฉพาะ สำาหรับแก้ไขปัญหาแนวเขตหวงห้ามที่ดินฯ
ทับซ้อนที่ตั้งชุมชนและพื้นที่ทำากิน รวมถึงเรื่องการใช้ประโยชน์ที่ดิน และการจัดการสิ่งแวดล้อมลุ่มนำ้า
หนองหาร ทั้งต้นนำ้า กลางนำ้า และปลายนำ้า โดยทุกฝ่ายทั้งหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้องทำางานร่วมกับประชาชน
ในท้องถิ่น
4.1.5 กรณีการเตรียมการประกาศอุทยานแห่งชาติถ�้าผาไท พื้นที่บ้านกลาง
ต�าบลบ้านดง อ�าเภอแม่เมาะ จังหวัดล�าปาง
(1) ปัญหาการทับซ้อนแนวเขตที่ดินของรัฐในพื้นที่
กรณีศึกษานี้เป็นกรณีเดียวที่อยู่ในขั้นตอนการเตรียมการประกาศอุทยานแห่งชาติ
ซึ่งแสดงให้เห็นว่า รัฐบาลและหน่วยงานรัฐได้ดำาเนินการตรวจสอบแนวเขตที่มีการสำารวจพื้นที่ และตรวจสอบ
การทับซ้อนแนวเขตกับหน่วยงานอื่นอย่างละเอียดรอบคอบที่ชัดเจนมากขึ้น โดยสำานักเลขาธิการ
คณะรัฐมนตรี ได้มีหนังสือไปถึงกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมให้ถือปฏิบัติตามแนวทาง
ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน พ.ศ.๒๕๕๒ และวันที่ ๖ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๕๒ เกี่ยวกับ
การร่างพระราชกฤษฎีกากำาหนดบริเวณที่ดินให้เป็นอุทยานแห่งชาติ ป่าสงวนแห่งชาติ และป่าไม้อื่นๆ
โดยให้พิจารณาตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับที่ดินในเขตนั้นอย่างรอบคอบก่อน
ต่อมามีมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ ๒๘ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๕ ว่า ในการเสนอร่างพระราช
กฤษฎีกากำาหนดเขตที่ดินที่มีการทับซ้อนกับแนวเขตที่ได้กำาหนดไว้ให้เป็นพื้นที่ดำาเนินการตามกฎหมาย
อื่น หน่วยงานเจ้าของเรื่องต้องประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้ได้ข้อยุติเสียก่อน
อย่างไรก็ดี มติคณะรัฐมนตรีดังกล่าว ยังไม่สามารถยุติปัญหาทับซ้อนแนวเขตที่ดินระหว่าง
หน่วยงานของรัฐ ปัจจุบันไม่มีการออกนโยบายให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในตรวจสอบหรือกำาหนด
แนวเขตที่ดินของรัฐ
(2) ความเป็นมาและสภาพปัญหา ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นจากการก�าหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
และกระบวนการแก้ไขปัญหาของรัฐที่ผ่านมา
ความเป็นมาและสภาพปัญหา
ปัญหาความเดือดร้อนของชุมชนจากการทับซ้อนพื้นที่ที่อยู่อาศัยและพื้นที่ทำากินที่เกิดขึ้นในพื้นที่
ทั่วประเทศ โดยชุมชนไม่รับทราบข้อมูลการดำาเนินการของหน่วยงานรัฐ และรับทราบเมื่อรัฐได้
ประกาศเขตอุทยานแห่งชาติทับซ้อนไปแล้ว เป็นเรื่องยากที่ประชาชนจะโต้แย้งเพื่อให้รัฐปรับปรุงแก้ไข
แนวเขตภายหลัง ทำาให้ประชาชนกลายเป็นผู้ผิดกฎหมาย ถูกดำาเนินคดี ยึดที่ดินทำากิน และพืชผล
158 การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำาหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ

