Page 15 - รายงานการศึกษาบทบาทของภาคประชาสังคมในการคุ้มครองสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง
P. 15
รายงานการศึกษา บทบาทของภาคประชาสังคมในการคุ้มครองสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง 13
ดร.จตุรงค์ บุณยรัตนสุนทร
(อนุกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ด้านสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง
และประธานกรรมการประจำาหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชานโยบายและ
การบริหารงานสวัสดิการสังคม มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ)
๒.๑ ความหมาย
คำาว่า “ประชาสังคม” มาจากภาษาอังกฤษว่า Civil Society
โคเฮน และอาเรโต (๑๙๙๒) ได้อธิบายแนวคิดประชาสังคมไว้
ในทฤษฎีเสรีนิยมว่า ประชาสังคมเป็นเรื่องการใช้สิทธิในการไม่
เชื่อฟังรัฐของประชาชน ทำาให้เกิดการเรียกร้องสิทธิใหม่ๆ ขึ้น
ในขณะที่ เจอร์เก็น ฮาร์เบอร์มาส (๑๙๙๔) เสนอตัวแบบของ
เสรีภาพ พรหมแดนระหว่างรัฐและสังคมที่ต้องได้รับการยอมรับ
โดยมีภาคประชาสังคมเป็นตัวสร้างความสมดุลใหม่ระหว่าง
ภาครัฐ ภาคธุรกิจ และภาคสังคม สำาหรับประเทศไทย มีการให้
นิยามความหมายของประชาสังคมไว้อย่างกว้างขวาง (เช่น จามรี
เชียงทอง, ๒๕๔๓; ชูชัย ศุภวงศ์และยุวดี คาดการณ์ไกล, ๒๕๔๑;
อนุชาติ พวงสาลี และกฤตยา อาชวนิจกุล, บรรณาธิการ,
๒๕๔๒; เอนก เหล่าธรรมทัศน์, ๒๕๔๒; พฤฒิสาณ ชุมพล,
ม.ป.ป. ฯลฯ) พื้นฐานสำาคัญในการเข้าใจนิยามความหมายของ
