Page 49 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ
P. 49
หน้ า | ๓๕
ตารางที่ ๒-๑ กลไกในการบริหารจัดการความขัดแย้งเรื่องทรัพยากรน้ํา
กลไกการบริหารจัดการ ปัจจัยสิ่งแวดล้อม ระดับศักยภาพ/ความสําเร็จ
(Conflict Resolution Mechanism) (Enabling environment) (Performance)
กลไกทางสังคม (Social mechanisms)
ชุมชน / ผู้นํากลุ่มชาวบ้าน ชุมชนที่อาศัยดั่งเดิมที่มีโครงสร้างทางสังคมที่ ระดับการแก้ปัญหาประสบความสําเร็จสูง
เข้มแข้ง
กลไกทางสถาบัน (Institutional)
หน่วยงานและภาคส่วนที่เกี่ยวข้องกับการ • มีความเป้าหมายร่วมกันในการบริหาร ความสําเร็จขึ้นกับศักยภาพและประสบการบริหารจัดการต่อ
บริโภคน้ํา จัดการ และสนับสนุน ปฏิบัติตามกฏข้องบังคับ สภาพแวดล้อมของผู้ใช้น้ําและระดับความขัดแย้ง (ตัวอย่างเช่นในประเทศ
• การฝึกอบรมการสร้างศักยภาพการ โมร๊อกโค (Morocco) จะประสบความสําเร็จสูง
บริหารจัดการน้ํา โดยเฉพาะตั้งแต่แรกเริ่มก่อตั้ง
หน่วยงานหลักที่รับผิดชอบ
¾ หน่วยงานหรือคณะกรรมการ มีข้อกําหนดและกระบวนการตัดสินใจร่วมกัน ส่วนใหญ่เป็นการบริหารจัดการความขัดแย้งระหว่างหน่วยงาน ไม่เน้น
พิเศษที่ก่อตั้งขึ้นเพื่อบริหารจัดการความ และชัดเจน เรื่องการบริหารจัดการส่วนบุคคล กรณีที่ไม่บรรลุข้อขัดแย้งอาจต้องอาศัย
ขัดแย้ง กระบวนการยุติธรรมเป็นตัวตัดสิน
กลไลทางกฏหมาย (Legal mechanisms)
ธรรมเนียมปฏิบัติทางสังคม ใช้กระบวนการทางสับคมแก้ปัญหาความ แก้ปัญหาความขัดแย้งได้มีประสิทธิภาพ
ขัดแย้ง
กฏหมาย ข้อบังคับ ต้องมีการกําหนดข้อบังคับและการตีความที่ ไม่ค่อยมีประสิทธิภาพในการแก้ปัญหาความขัดแย้ง อีกทั้งบางประเทศยังใช้
ชัดเจน ต้องมีการทบทวน ปรับเปลี่ยน กฏ กฎหมายเก่าหรือไม่สอดคล้องกับสภาพของความข้อแย้งในปัจจุบัน
ข้อบังคับให้สอดคล้องกับสถาณการณ์ มี แต่ละกลุ่มความขัดแย้งพยายามที่จะใช้เครื่องมือทางกฏหมายในการแก้ปัญหา
ระบบการบังคับใช้ที่มีประสิทธิภาพ เป็น ทําให้เกิดความล่าช้า ขั้นตอนปฏิบัติ และการบังคับใช้ที่ไม่มีประสิทธิภาพ
ธรรมและรวดเร็ว
กลไกทางการตลาดและการเงิน (Financial Mechanisms)
การบังคับใช้กลไกทางภาษี / ค่าบริการการ กําหนดปริมาณ/หน่วยการใช้ทรัพยากรน้ํา เหมาะสมและมีประสิทธิภาพในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําระบบเครื่อง
ใช้ทรัพยากรน้ํา ข่ายน้ําระบบท่อเช่น น้ําบาดาลและการบริการน้ําชุมชนท้องถิ่น อันเนื่องจาก
พิจารณาการใช้ขึ้นกับความสามารถในการ
จ่ายค่าทรัพยากร ระบบมาตรวัด
มีข้อจํากัดในเรื่องการบริหารความขัดแย้งระหว่างหน่วยงานผู้ให้บริการและ
ให้ความสําคัญการตระหนักค่าใช้จ่ายการใช้
บริการทรัพยากรน้ํา ผู้รับบริการในเรื่องค่าใช้จ่ายในการใช้บริการน้ํา
กลไกทางการตลาด (water markets) ผู้ใช้น้ําต้องมีความตระหนักในเรื่องการแบ่ง ส่วนใหญ่มีสร้างความขัดแย้งมากกว่าการแก้ปัญหา ความขัดแย้งมักเกิด
บันทรัพยากรส่วนรวม เจ้าของทรัพยากรน้ํา ระหว่างภาครัฐและผู้มีส่วนได้เสีย ในการบริการจัดการเรื่องส่วนแบ่งปริมาณ
ไม่ใช่เฉพาะผู้อาศัยที่แหล่งต้นน้ําเท่านั้น ต้อง น้ํา รายได้และรายจ่ายและมักเกิดความขัดแย้งระหว่างภาครัฐและผู้มีส่วนได้
รวมถึงผู้ถึงที่อยู่นอนพื้นแหล่งต้นน้ําด้วย เสียกรณีที่ทรัพยากน้ํานําไปใช้ในภาคที่ไม่ใช่วัตถุประสงค์เพื่อการเกษตร หรือ
ชลประทาน
ต้องสามารถแยกความชัดเจนในเรื่องเจ้าของพื้นที่ต้นน้ําและผู้รับบริการนอก
พื้นที่ได้อย่างชัดเจน
รายงานฉบับสมบูรณ์ “โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา”
