Page 91 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563)

90 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน

สร้�งสรรค์ก�รมีส่วนร่วมภ�คประช�ชนสนับสนุนก�รปฏิบัติภ�รกิจให้บรรลุเป้�หม�ยต�มวัตถุประสงค์ (5)
แต่งตั้งคณะกรรมก�ร คณะทำ�ง�นและเจ้�หน้�ที่ เพื่อช่วยบริห�รจัดก�รภ�รกิจของศูนย์ฯ ให้ตอบสนอง
ต�มนโยบ�ยและแนวท�งที่คณะกรรมก�รกำ�หนด (6) ให้คว�มร่วมมือและสนับสนุนก�รดำ�เนินก�รของ
คณะกรรมก�รพัฒน�ระบบก�รติดต�มคนห�ยและก�รพิสูจน์ศพนิรน�ม (ค.พ.ศ.) และ (7) พิจ�รณ�ให้
คว�มเห็นชอบและอนุมัติงบประม�ณในก�รจัดทำ�แผนง�นหรือโครงก�รที่เกี่ยวข้องกับภ�รกิจของศูนย์ฯ

(3) ม�ตรฐ�นท�งกฎหม�ยระดับส�กลที่เกี่ยวข้องกับง�นภ�คประช�สังคม
สภ�พแวดล้อมที่ปลอดภัยและส่งเสริมก�รทำ�ง�นของประช�สังคมต้องได้รับก�รสนับสนุน
โดยกรอบกฎหม�ยระดับช�ติที่แข็งแรงและอยู่ภ�ยใต้กฎหม�ยสิทธิมนุษยชนระหว่�งประเทศ เสรีภ�พ
ในก�รแสดงออก เสรีภ�พในก�รสม�คม ก�รชุมนุมโดยสงบ และสิทธิในก�รเข้�ร่วมกิจกรรมส�ธ�รณะเป็น
สิทธิที่เปิดโอก�สให้ประช�ชนระดมกำ�ลังเพื่อสร้�งคว�มเปลี่ยนแปลงในท�งที่ดีประช�ชนทุกคน ทั้งในน�ม
บุคคลและสม�คมควรที่จะใช้สิทธิเหล่�นี้ซึ่งมีคว�มสำ�คัญเป็นอย่�งม�กต่อกิจกรรมพลเมือง ตร�ส�ร
ส�กลด้�นสิทธิมนุษยชนส่วนใหญ่ประกอบด้วยข้อกำ�หนดที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับก�รปกป้องเสรีภ�พของ
ประช�ชนและอ้�งถึงหลักก�รของก�รไม่เลือกปฏิบัติ อันได้แก่ ปฏิญญ�ส�กลว่�ด้วยสิทธิมนุษยชน (ข้อ 19,
20 และ 21) กติก�ระหว่�งประเทศว่�ด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิท�งก�รเมือง ให้สิทธิเสรีภ�พในก�รแสดง
คว�มเห็นและก�รแสดงออก ก�รชุมนุมโดยสงบ และก�รสม�คม รวมถึงก�รมีส่วนร่วมท�งก�รเมือง
(ข้อ 19, 21, 22 และ 25) กติก�ระหว่�งประเทศว่�ด้วยสิทธิท�งเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม ให้สิทธิ
ในก�รจัดตั้งหรือมีส่วนร่วมในสหภ�พแรงง�นและมีส่วนร่วมในกิจกรรมท�งวัฒนธรรม (ข้อ 8 และ 15)
อนุสัญญ�ว่�ด้วยก�รขจัดก�รเลือกปฏิบัติต่อสตรีในทุกรูปแบบ ให้สิทธิกับสตรีในก�รมีส่วนร่วมในชีวิต
ท�งก�รเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรม (ข้อ 3) อนุสัญญ�ระหว่�งว่�ด้วยก�รขจัดก�รเลือกปฏิบัติท�ง
เชื้อช�ติ ห้�มไม่ให้มีก�รเลือกปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับก�รแสดงออก ก�รชุมนุม และก�รสม�คม รวมถึงก�ร
จัดกิจกรรมส�ธ�รณะ (ข้อ 5) อนุสัญญ�ว่�ด้วยสิทธิเด็ก ให้เสรีภ�พในก�รแสดงออก ก�รสม�คม และก�ร
ชุมนุมโดยสงบ (ข้อ 13 และ 15) อนุสัญญ�ว่�ด้วยสิทธิคนพิก�ร รับประกันสิทธิในอิสรภ�พแห่งคว�มเห็น
และก�รแสดงออก รวมถึงก�รเข้�ถึงข้อมูลก�รมีส่วนร่วมในชีวิตท�งก�รเมืองและชีวิตท�งวัฒนธรรม
(ข้อ 21 29 และ 30) อนุสัญญ�ระหว่�งประเทศว่�ด้วยก�รคุ้มครองบุคคลทุกคนจ�กก�รห�ยส�บสูญโดยถูก
บังคับ ให้สิทธิในก�รจัดตั้งและก�รมีส่วนร่วมอย่�งอิสระในองค์กรหรือสม�คมที่พย�ย�มพิสูจน์ให้เห็นถึง
ก�รห�ยส�บสูญโดยถูกบังคับ ชะต�กรรมของผู้ห�ยส�บสูญ รวมถึงก�รช่วยเหลือเหยื่อของก�รห�ยส�บสูญ
โดยถูกบังคับ (ข้อ 24) อนุสัญญ�ส�กลว่�ด้วยก�รคุ้มครองสิทธิของแรงง�นข้�มช�ติและสม�ชิกในครอบครัว
ให้สิทธิในก�รสม�คม (ข้อ 26) (สำ�นักง�นข้�หลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประช�ช�ติ, 2557) เป็นต้น
ตร�ส�รส�กลด้�นสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวข้องกับก�รปกป้องเสรีภ�พของประช�ชนและอ้�งถึง
หลักก�รของก�รไม่เลือกปฏิบัติและใกล้เคียงกับก�รคุ้มครองสิทธิของคว�มเป็นมนุษย์และเชื่อมโยงประเด็น
ด้�นศพนิรน�มนั้น อ�จยังไม่ตรงเป้�ประสงค์ม�กนัก ห�กแต่มีก�รพิจ�รณ�คว�มเกี่ยวเนื่องกับอนุสัญญ�
ระหว่�งประเทศว่�ด้วยก�รคุ้มครองบุคคลทุกคนจ�กก�รห�ยส�บสูญโดยถูกบังคับให้สิทธิในก�รจัดตั้ง
และก�รมีส่วนร่วมอย่�งอิสระในองค์กรหรือสม�คมที่พย�ย�มพิสูจน์ให้เห็นถึงก�รห�ยส�บสูญโดยถูก
บังคับ ชะต�กรรมของผู้ห�ยส�บสูญ รวมถึงก�รช่วยเหลือเหยื่อของก�รห�ยส�บสูญโดยถูกบังคับ (ข้อ 24)
ทั้งนี้ เนื่องจ�กก�รพบศพนิรน�มนั้น ห�กมีประเด็นของก�รสืบสวนก�รต�ยที่เกิดจ�กก�รถูกทำ�ให้สูญห�ยไป
ก่อนหน้�ที่จะเป็นศพนิรน�มนี้ ซึ่งจะเป็นอีกประเด็นสำ�คัญในก�รคำ�นึงถึงคว�มสำ�คัญของจำ�นวนศพนิรน�ม
ที่เข้�ข่�ยนี้ รวมถึงกรอบของก�รคุ้มครองสิทธิของคว�มเป็นมนุษย์ที่องค์ก�รสหประช�ช�ติให้คว�มสนใจ
อยู่ ณ ขณะนี้