Page 109 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563)
P. 109
108 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
3) กลไกกล�งต้องกำ�หนดม�ตรก�รป้องกันไม่ให้เกิดก�รละเมิดสิทธิมนุษยชนในลักษณะ
้
เดียวกันอีก โดยหน่วยง�นของรัฐทุกหน่วยง�นต้องมีม�ตรก�รเชิงป้องกันไม่ให้เกิดเหตุก�รณ์ซำ�ต�ม
หลักก�รพัฒน�วงจรคว�มเสี่ยง (Risk Cycle Management) ก�รพัฒน�ให้ดีขึ้นอย่�งต่อเนื่อง (Continuous
Quality Improvement - CQI) และยั่งยืน (Sustained Continuous Development - SCD)
4) พระร�ชบัญญัติกองทุนยุติธรรม พ.ศ. 2558 มิได้กำ�หนดให้เจ้�หน้�ที่ที่เกี่ยวข้อง
แจ้งสิทธิแก่ผู้เสียห�ยจ�กก�รละเมิดสิทธิมนุษยชนหรือได้รับผลกระทบจ�กก�รถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน
ทำ�ให้ผู้เสียห�ยอ�จไม่ได้รับก�รเยียวย�ต�มกฎหม�ยดังกล่�ว ต่�งจ�กกรณีของพระร�ชบัญญัติค่�ตอบแทน
ผู้เสียห�ยและค่�ทดแทนและค่�ใช้จ่�ยแก่จำ�เลยในคดีอ�ญ� (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2559 ที่กำ�หนดให้พนักง�น
สอบสวนแจ้งแก่ผู้เสียห�ยหรือท�ย�ทที่ม�ร้องทุกข์ได้ทร�บถึงสิทธิได้รับค่�ตอบแทนต�มกฎหม�ย
2.2 รูปแบบและวิธีการเยียวยาที่เหมาะสม เพียงพอและไม่ล่าช้า
2.2.1 รูปแบบก�รเยียวย�ที่เหม�ะสม
คณะกรรมก�รสิทธิมนุษยชนประจำ�กติก�ระหว่�งประเทศว่�ด้วยสิทธิพลเมือง
และสิทธิท�งก�รเมืองได้ให้คว�มเห็นว่� รัฐภ�คีจะต้องคำ�นึงถึงก�รเยียวย�ในรูปแบบอื่น ๆ ที่เหม�ะสมด้วย
้
ทั้งก�รทำ�ให้กลับคืนสู่สภ�พเดิม ก�รฟื้นฟู ก�รทำ�ให้พอใจ และก�รประกันว่�จะไม่เกิดก�รละเมิดซำ�อีก
ทำ�นองเดียวกับแนวท�งต�มข้อ 18 ของ Basic Principles and Guidelines on the Right to a Remedy
and Reparation for Victims of Gross Violations of International Human Rights Law and
Serious Violations of International Humanitarian Law ว่� ก�รเยียวย�คว�มเสียห�ยต้องมี
คว�มเหม�ะสมเพียงพอกับคว�มเสียห�ยที่เกิดขึ้นในแต่ละสถ�นก�รณ์ ซึ่งมิได้จำ�กัดไว้เฉพ�ะก�รเยียวย�
ด้�นก�รเงิน
2.2.2 ก�รเยียวย�ที่เพียงพอและได้สัดส่วนกับคว�มเสียห�ย
ข้อจำ�กัดในก�รเยียวย�ผู้เสียห�ยที่ผ่�นม�ได้แก่ก�รประเมินระดับคว�ม
ทุพพลภ�พ มีคว�มแตกต่�งกันต�มฐ�นกฎหม�ยที่เกี่ยวข้องและผู้เสียห�ยหรือเหยื่อไม่ได้รับก�รเยียวย�
คว�มเสียห�ยที่เพียงพอ และได้สัดส่วนกับคว�มเสียห�ยที่ได้รับ โดยเฉพ�ะในกรณีที่ได้รับคว�มเสียห�ย
ถ�วร อ�ทิ คว�มทุพพลภ�พ หรือกรณีที่จำ�เป็นต้องได้รับก�รเยียวย�เป็นเวล�น�น หรือกรณีที่มีข้อเท็จจริง
เปลี่ยนแปลงไปในภ�ยหลัง เช่น ในชั้นแรกผู้เสียห�ยได้รับบ�ดเจ็บไม่ถึงส�หัสแต่ในภ�ยหลังอ�ก�รได้ลุกล�ม
กล�ยเป็นบ�ดเจ็บส�หัสหรือทุพพลภ�พ ทำ�ให้ก�รเยียวย�ที่ได้รับไม่เพียงพอ เป็นต้น นอกจ�กนี้ยังข�ด
ม�ตรก�รที่ครอบคลุมคว�มเสียห�ยที่จะเกิดขึ้นในอน�คต กลไกที่จะขอให้รัฐทบทวนผลก�รพิจ�รณ�ให้
ก�รเยียวย�ที่ผ่�นม� โดยผู้เสียห�ยควรมีสิทธิขอเยียวย�เพิ่มเติมด้วยก�รขอให้เจ้�หน้�ที่แก้ไขเพิ่มเติมคำ�สั่ง
ได้ห�กมีพย�นหลักฐ�นใหม่ที่ทำ�ให้ข้อเท็จจริงที่ฟังเป็นยุติแล้วนั้นเปลี่ยนแปลงไปในส�ระสำ�คัญหรือคำ�สั่งนั้น
ได้ออกโดยอ�ศัยข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหม�ยใด และต่อม�ข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหม�ยนั้นเปลี่ยนแปลงไปใน
ส�ระสำ�คัญในท�งที่จะเป็นประโยชน์แก่ผู้ยื่นคำ�ขอ
2.2.3 ก�รเยียวย�ที่ไม่ล่�ช้�
ก�รเยียวย�ที่ล่�ช้�เท่�กับผู้เสียห�ยไม่ได้รับก�รเยียวย� ซึ่งรัฐควรเร่งแก้ไขเพื่อ
ให้สอดคล้องกับหลักก�รต�มรัฐธรรมนูญแห่งร�ชอ�ณ�จักรไทย โดยรัฐสมควรจะต้องกำ�หนดระยะเวล�
ก�รเยียวย�ในเวล�ที่เหม�ะสมด้วย
คณะกรรมก�รสิทธิมนุษยชนแห่งช�ติจึงได้เสนอแนะม�ตรก�รหรือแนวท�งในก�รส่งเสริมและ
คุ้มครองสิทธิมนุษยชน รวมทั้งข้อเสนอแนะในก�รปรับปรุงกฎหม�ย กฎ ระเบียบ หรือคำ�สั่งใด ๆ เพื่อให้
สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชนต่อรัฐสภ� คณะรัฐมนตรี และหน่วยง�นที่เกี่ยวข้อง ต�มรัฐธรรมนูญ
แห่งร�ชอ�ณ�จักรไทย พุทธศักร�ช 2560 ม�ตร� 247 (3) และพระร�ชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่�ด้วยคณะกรรมก�รสิทธิมนุษยชนแห่งช�ติ พ.ศ. 2560 ม�ตร� 26 (3) ดังนี้
