Page 65 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม - สิงหาคม 2563)
P. 65
64 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
ประจ�ำวันและในที่ท�ำงำน มีหนึ่งคนที่ต้องเปลี่ยนอัตลักษณ์ กำรแสดงออก และกำรแต่งกำยเป็น
เพศชำยตำมเพศโดยก�ำเนิด แต่นิยำมตนเองเป็นผู้หญิงข้ำมเพศ
ผู้วิจัยได้ใช้เทคนิคกำรอ้ำงอิงต่อเนื่องปำกต่อปำก หรือ Snowball Sampling Technique
เป็นแนวทำงในกำรหำผู้ให้ข้อมูล โดยได้รับกำรสนับสนุนติดต่อประสำนงำนจำกเครือข่ำยที่มำจำก
ควำมสัมพันธ์ส่วนตัวและจำกเครือข่ำยของกรมกิจกำรสตรีและสถำบันครอบครัว ได้แก่ สมำคมฟ้ำสีรุ้งแห่ง
ประเทศไทย และมูลนิธิ Mplus ประเทศไทย ในกำรสัมภำษณ์ผู้ให้สัมภำษณ์เป็นผู้เลือกสถำนที่เอง
ซึ่งส่วนใหญ่เป็นที่ท�ำงำน ในบำงกรณีเป็นที่ร้ำนอำหำรหรือร้ำนกำแฟ นอกจำกนี้ ผู้วิจัยยังได้สัมภำษณ์
ผู้บริหำรโรงเรียน 3 คน ที่เป็นผู้บังคับบัญชำของคุณครูข้ำมเพศอีกด้วย
3
ผลการวิจัย
3.1 คนข้ามเพศ ตัวตนที่รัฐมองไม่เห็น
คนข้ำมเพศเผชิญปัญหำกำรถูกกีดกันออกจำกสังคม และเข้ำไม่ถึงสิทธิ สวัสดิกำร และ
กำรปฏิบัติที่เท่ำเทียมเป็นธรรม เนื่องจำกตัวตนทำงเพศหรืออัตลักษณ์ทำงเพศที่แสดงออกในสังคมไม่ตรง
กับเพศก�ำเนิดหรือเพศที่ระบุในเอกสำรรำชกำร คนข้ำมเพศทั้งที่เป็นผู้ชำยข้ำมเพศและผู้หญิงข้ำมเพศ
แม้ว่ำได้ผ่ำตัดแปลงเพศหรือเปลี่ยนแปลงร่ำงกำย บทบำททำงสังคมและกำรแสดงออกให้เป็นเพศที่
ตนเองต้องกำรแล้วนั้น แต่ก็ยังไม่ได้รับกำรรับรองทำงกฎหมำย ดังนั้น ผู้หญิงข้ำมเพศก็ยังเป็น “นำย”
และผู้ชำยข้ำมเพศก็ยังเป็น “นำงสำว” ต่อไปในสำยตำของรัฐไทย
บุคคลผู้มีควำมหลำกหลำยทำงเพศหลำยคนใฝ่ฝันที่จะเข้ำรับรำชกำรครูด้วยควำมสนใจที่จะ
ท�ำหน้ำที่แม่พิมพ์พ่อพิมพ์ของชำติและควำมคำดหวังว่ำจะมีอำชีพที่มั่นคงและก้ำวหน้ำ แนน คุณครู
หญิงข้ำมเพศเปิดเผยว่ำ เธออยำกเป็นข้ำรำชกำรเพรำะควำมมั่นคง กำรที่เป็นเพศแบบเธออำจจะไม่มี
ลูกไม่มีครอบครัว กำรเป็นข้ำรำชกำรจะสำมำรถเป็นหลักประกันควำมมั่นคงในชีวิตที่เธอจะสำมำรถ
ดูแลพ่อแม่ยำมป่วยไข้ได้จำกสวัสดิกำรรำชกำร และสำมำรถมีบ�ำนำญดูแลตนเองยำมแก่ชรำ “สําหรับ
ราชการเนี่ยมันมีบํานาญซึ่งมันอาจจะไม่มากแต่มันก็เลี้ยงเราได้ทั้งชีวิต ถึงแม้ว่า ณ วันนี้ถึงวันที่เกษียณ
ถ้าแนนไม่ได้ทํางานในระบบราชการ แนนไม่มีเงินเก็บ ก็ลําบากนะคะ มันมั่นคงนะคะ เพราะว่า
ยังไงเรามาเป็นข้ารองบาทแล้วก็ยังยึดถืออยู่ว่าสิบพ่อค้า ก็ไม่เท่าหนึ่งพระยาเลี้ยงเหมือนเดิม ก็คือหลวง
ดูแลเราตลอดไป หลายคนอาจจะทํางานข้างนอกได้เงินเดือนเยอะ ๆ อะไรอย่างนี้เค้าอาจจะโอเคตรงนั้น
แต่สําหรับเราที่เป็นลูกชาวนา คุณทวดท่านก็ให้พรอยู่เสมอว่า ให้เป็นเจ้าคนนายคน” ควำมใฝ่ฝันนี้
แทบไม่ต่ำงอะไรจำกควำมใฝ่ฝันของชำยหญิงหลำย ๆ คน แต่สิ่งที่แตกต่ำงคือประสบกำรณ์ในกำรเข้ำ
รับรำชกำร และกำรท�ำงำนในระบบรำชกำรที่ไม่ได้มองเห็น และไม่ได้โอบอุ้มคุ้มครองตัวตนควำมเป็น
คนข้ำมเพศ
ปัญหำส�ำคัญอันดับแรกของคนข้ำมเพศคือกำรแต่งกำย ซึ่งเป็นอุปสรรคใหญ่ที่กีดกัน
คนข้ำมเพศไม่ให้กล้ำที่จะสมัครเข้ำรับรำชกำร คนข้ำมเพศที่ฝ่ำฟันมุ่งมั่นที่จะรับรำชกำรต้องพบเจอกับ
อุปสรรคเรื่องกำรแต่งกำยตั้งแต่วันแรกที่จะสมัครสอบ
