Page 137 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563

ความคิดเห็นจากเกษตรกรทั่วประเทศ ปี 2563 พบว่า ร้อยละ 87 ไม่เห็นด้วยกับการห้ามใช้พาราควอตเพราะยังไม่มีวิธีการ
หรือสารมาทดแทนได้ จึงขอให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ดำาเนินการจัดทำาหนังสือยกเลิกการห้ามใช้

พาราควอตถึงคณะกรรมการวัตถุอันตรายเพื่อให้มีการทบทวนเรื่องดังกล่าวอย่างเป็นธรรมใหม่อีกครั้ง และให้มีมาตรการ
293
จำากัดการใช้สารพาราควอตแทน อย่างไรก็ดี เครือข่ายเตือนภัยสารเคมีกำาจัดศัตรูพืช (Thai-Pan) ได้ยื่นจดหมาย
ต่อประธานกรรมการวัตถุอันตรายเพื่อคัดค้านการทบทวนสารพิษพาราควอตและคลอร์ไพริฟอสเช่นเดียวกัน 294
ในส่วนของกระทรวงสาธารณสุขได้แถลงยำ้าจุดยืนห้ามการใช้ 3 สารเคมีทางการเกษตรดังกล่าวเพื่อปกป้องเกษตรกร การประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม

และประชาชนไม่ให้เจ็บป่วย หรือเสียชีวิตจากสารเคมีอันตราย จากการดำาเนินการเพื่อเฝ้าระวังสุขภาพ พบว่า
มีผู้ป่วยจากโรคพิษสารกำาจัดศัตรูพืช (ไม่ระบุปีที่เก็บข้อมูล) จำานวน 41,941 ราย โดยปี 2560 พบผู้ป่วยสูงสุดจำานวน
10,686 ราย ส่วนปี 2562 พบผู้ป่วย 6,007 ราย ซึ่งจำานวนผู้ป่วยที่ลดลงนั้นสอดคล้องกับปริมาณการนำาเข้าสารเคมี
ที่ลดลงในปี 2562 สำาหรับในปี 2563 (1 มกราคม - 29 สิงหาคม 2563) พบผู้ป่วยโรคพิษสารกำาจัดศัตรูพืช 4,933 ราย

เป็นผู้ป่วยจากกลุ่มสารกำาจัดแมลง รวมถึงสารคลอร์ไพริฟอส 2,951 ราย กลุ่มสารกำาจัดวัชพืช รวมถึงสารพาราควอต
และไกลโฟเซต 889 ราย และมีผู้เสียชีวิตจากสารพาราควอต 1 ราย ซึ่งเกิดจากการสัมผัสระหว่างฉีดพ่นสารดังกล่าว
ภาพรวมของประเทศไทยต้องเสียค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลจากสารเคมีกำาจัดศัตรูพืชทุกชนิดมากกว่า 20 ล้าน
บาทต่อปี ซึ่งผู้ที่ได้ผลกระทบอันดับแรกคือเกษตรกรประมาณร้อยละ 43.2 รองลงมาคือผู้รับจ้างทั่วไปร้อยละ 21.1

และจากข้อมูล 4 ปีที่ผ่านมามีผู้เสียชีวิตจากสารเคมี 3 ชนิดดังกล่าว ประมาณ 2,000 ราย 295 บทที่ 4

การประเมินสถานการณ์

พัฒนาการหรือความก้าวหน้า ในปี 2563 รัฐมีการดำาเนินการต่อเนื่องจากปีที่ผ่านมาในการทำาให้
ประชาชนเข้าถึงบริการสุขภาพจากรัฐ ผ่านการพัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิโดยการเตรียมความพร้อมด้านบุคลากร
ทั้งการเพิ่มจำานวนทีมคลินิกครอบครัวและ
แพทย์เวชศาสตร์ครอบครัว การอบรม
อสม. ให้มีความรู้ในการทำาหน้าที่สนับสนุน

การปฏิบัติหน้าที่ของแพทย์เวชศาสตร์
ครอบครัว และการพัฒนาระบบข้อมูล
และแอปพลิเคชันต่าง ๆ ในขณะเดียวกัน

มีการดำาเนินการเพื่อส่งเสริมการเข้าถึง
บริการทางการแพทย์ในระบบหลัก
ประกันสุขภาพแห่งชาติได้โดยสะดวก
และทั่วถึงยิ่งขึ้น เช่น การให้ผู้ป่วยสามารถ
เข้ารักษาหน่วยบริการปฐมภูมิได้ทุกที่

293
จาก เฉลิมชัย รับชง คณะกรรมการวัตถุอันตราย ยกเลิกแบนพาราควอต พร้อมข้อมูลสนับสนุนใหม่, โดย กรุงเทพ
ธุรกิจ, 2563. สืบค้นจาก https://www.bangkokbiznews.com/news/detail/895647
294
จาก ยื่นค้านทบทวนแบนสาร “พาราควอต-คลอร์ไพริฟอส”, โดย ฐานเศรษฐกิจ 2563. สืบค้นจาก https://www.
thansettakij.com/content/Macro_econ/450563
295
จาก สธ. ย�้าจุดยืนแบน 3 สารเคมีอันตรายทางการเกษตร เพื่อปกป้องสุขภาพคนไทย, โดย รัฐบาลไทย, 2563.
สืบค้นจาก https://www.thaigov.go.th/news/contents/details/34704

รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563 135