Page 157 - รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ เรื่อง กฎหมายว่าด้วยความเสมอภาคและการไม่เลือกปฏิบัติ
P. 157
ส�ำนักงำนคณะกรรมกำรสิทธิมนุษยชนแห่งชำติ
๖ พระราชบัญญัติการศึกษาภาคบังคับ พ.ศ. ๒๕๔๕
63
เนื่องจากพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติก�าหนดให้มีการศึกษาภาคบังคับจ�านวนเก้าปี ดังนั้น
พระราชบัญญัติการศึกษาภาคบังคับจึงก�าหนดให้มีการจัดสรรโอกาสเข้าถึงการศึกษาภาคบังคับดังกล่าว ทั้งนี้ เพื่อให้
บุคคลได้รับโอกาสในการศึกษาที่เท่าเทียมกัน อันสอดคล้องกับหลักการตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ส�าหรับ
หลักการที่ส�าคัญเกี่ยวกับการจัดสรรโอกาสการศึกษาตามพระราชบัญญัติการศึกษาภาคบังคับมี ดังนี้
มาตรา ๕ วางหลักว่า
“ให้คณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษาหรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น แล้วแต่กรณี ประกาศรายละเอียด
เกี่ยวกับการส่งเด็กเข้าเรียนในสถานศึกษา และการจัดสรรโอกาสเข้าศึกษาต่อระหว่างสถานศึกษาที่อยู่ในเกณฑ์การ
ศึกษาภาคบังคับ โดยให้ปิดประกาศไว้ ณ ส�านักงานเขตพื้นที่การศึกษา ส�านักงานองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และ
สถานศึกษา รวมทั้งต้องแจ้งเป็นหนังสือให้ผู้ปกครองของเด็กทราบก่อนเด็กเข้าเรียนในสถานศึกษาเป็นเวลาไม่น้อยกว่า
หนึ่งปี”
มาตรา ๑๒ วางหลักว่า
“ให้กระทรวงศึกษาธิการ คณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษา องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและสถานศึกษา
จัดการศึกษาเป็นพิเศษส�าหรับเด็กที่มีความบกพร่องทางร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม การสื่อสาร และการ
เรียนรู้ หรือมีร่างกายพิการหรือทุพพลภาพ หรือเด็กซึ่งไม่สามารถพึ่งตนเองได้ หรือไม่มีผู้ดูแล หรือด้อยโอกาส หรือเด็ก
ที่มีความสามารถพิเศษ ให้ได้รับการศึกษาภาคบังคับด้วยรูปแบบและวิธีการที่เหมาะสม รวมทั้งการได้รับสิ่งอ�านวยความ
สะดวก สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดตามความจ�าเป็น เพื่อประกันโอกาสและความเสมอภาคในการได้รับการ
ศึกษาภาคบังคับ”
ข้อสังเกต กฎหมายฉบับนี้มิได้ระบุถึงการห้ามเลือกปฏิบัติไว้อย่างชัดเจน แต่ให้การรับรองว่าบุคคลบางกลุ่ม
ที่เกี่ยวข้องกับเหตุแห่งการเลือกปฏิบัติจะต้องได้รับโอกาสในการศึกษาอย่างเสมอภาค ซึ่งก็คือรับรองหลักความเสมอ
ภาคและเท่าเทียมกันนั่นเอง
๗ พระราชบัญญัติการจัดการศึกษาส�าหรับคนพิการ พ.ศ. ๒๕๕๑
กฎหมายฉบับนี้วางหลักเกี่ยวกับการรับรองสิทธิของคนพิการในมิติการศึกษา โดยทั่วไปเป็นกฎหมายที่ก�าหนด
มาตรการพิเศษส�าหรับคนพิการ ส�าหรับหลักห้ามเลือกปฏิบัตินั้นปรากฏอยู่ในมาตรา ๘ หลักกฎหมายที่เกี่ยวข้องมีดังนี้
มาตรา ๕ วางหลักว่า
“คนพิการมีสิทธิทางการศึกษา ดังนี้
(๑) ได้รับการศึกษาโดยไม่เสียค่าใช้จ่ายตั้งแต่แรกเกิดหรือพบความพิการจนตลอดชีวิต พร้อมทั้งได้รับ
เทคโนโลยี สิ่งอ�านวยความสะดวก สื่อ บริการและความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา
(๒) เลือกบริการทางการศึกษา สถานศึกษา ระบบและรูปแบบการศึกษา โดยค�านึงถึงความสามารถ ความ
สนใจ ความถนัดและความต้องการจ�าเป็นพิเศษของบุคคลนั้น
(๓) ได้รับการศึกษาที่มีมาตรฐานและประกันคุณภาพการศึกษา รวมทั้งการจัดหลักสูตรกระบวนการเรียนรู้
การทดสอบทางการศึกษา ที่เหมาะสมสอดคล้องกับความต้องการจ�าเป็นพิเศษของคนพิการแต่ละประเภทและบุคคล”
63
พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๑๗ บัญญัติว่า “ให้มีการศึกษาภาคบังคับจ�านวนเก้าปี โดยให้เด็ก
ซึ่งมีอายุย่างเข้าปีที่เจ็ด เข้าเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานจนอายุย่างเข้าปีที่สิบหก เว้นแต่สอบได้ชั้นปีที่เก้าของการศึกษาภาคบังคับ
หลักเกณฑ์และวิธีการนับอายุให้เป็นไปตามที่ก�าหนดในกฎกระทรวง”
156
