Page 264 - รายงานฉบับสมบูรณ์โครงการวิจัยเรื่อง ความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิมนุษยชนและสิ่งแวดล้อมเพื่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

214 | P a g e

satisfactory environment favourable to their development.” ในขณะที่การคุมครองสิทธิมนุษยชน
อื่นๆ ตามกฎบัตรฯ ฉบับนี้ เชน มาตรา 3 มาตรา 5-9 จะระบุวา “ปจเจกบุคคลทุกคนมีสิทธิ... (Every

individual shall have the right to...)” แสดงใหเห็นแนวคิดในการแบงแยกการคุมครองสิทธิเชิงปจเจก
บุคคลกับสิทธิเชิงกลุมออกจากกันอยางชัดเจน โดยสิทธิในสิ่งแวดลอมตามกฎบัตรฉบับนี้จึงเปนสิทธิรวมกัน

ของประชาชน (Collective Right)

กลาวโดยสรุปสําหรับภูมิภาคทั้ง 3 อาจเรียงลําดับการรับรองสิทธิในสิ่งแวดลอมใหเปนสิทธิมนุษยชน
ได โดยสหภาพยุโรปยอมรับวามีสิทธิในการมีชีวิตอยูในสิ่งแวดลอมที่ดีตามอนุสัญญา Aarhus ที่สมควรนํามา

ปรับใชในการคุมครองสิ่งแวดลอม แตยังไมไดยอมรับวาเปนสิทธิมนุษยชนและไมใชสิ่งใหมที่เกิดขึ้น เนื่องจาก
เปนการคัดลอกหลักการขอที่ 1ของปฏิญญาสตอกโฮลม ค.ศ. 1972 มาบัญญัติอีกครั้งเพียงแคนั้นจึงไมไดรับ

ความสนใจมากนักสําหรับภูมิภาคนี้ ขณะที่ภูมิภาคอเมริกาโดยเฉพาะประเทศกําลังพัฒนาในอเมริกาใต

ยอมรับวา “สิทธิในการมีชีวิตอยูในสิ่งแวดลอมที่ดี (Right to live in Healthy Environment” เปนสิทธิ
มนุษยชนแตสหรัฐอเมริกายังคงคัดคานสิทธิเชนวานี้อยู ลําดับสุดทายคือภูมิภาคแอฟริกาที่รับรองวาสิทธิใน

สิ่งแวดลอมเปนสิทธิมนุษยชนโดยนําไปเชื่อมโยงกับสิทธิในการพัฒนาซึ่งเปนสิทธิเชิงกลุม และมุงใหมีการ
คุมครองอยางสิทธิมนุษยชนประการหนึ่ง จึงอาจสรุปไดวา สิทธิในสิ่งแวดลอมยังมิไดรับการยอมรับอยางเปน

เอกฉันทวาเปนสิทธิมนุษยชน

อยางไรก็ดี สิ่งที่นานาชาติใหความสําคัญรวมกันมิใชเพียงปญหาเรื่องสิทธิมนุษยชนในสิ่งแวดลอม แต
การคุมครองสิ่งแวดลอมเปนเปาหมายหลักที่ทุกประเทศเห็นดวย เพียงแตสิ่งที่ไมเห็นดวยคือจะคุมครองใน

ระดับใดนั่นเอง

6.2 การเปรียบเทียบการพัฒนาประเด็นสิทธิมนุษยชนกับสิทธิในสิ่งแวดลอมโดยคณะกรรมการสิทธิ

มนุษยชนและศาลสิทธิมนุษยชนระดับภูมิภาคของภูมิภาคยุโรป ภูมิภาคอเมริกา และภูมิภาคแอฟริกา

การศึกษาแนวทางการตีความและชี้ขาดขอพิพาทเกี่ยวกับปญหาสิ่งแวดลอมขององคกรทางสิทธิมนุษยชน
ทั้งคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนและศาลสิทธิมนุษยชนของภูมิภาคยุโรป ภูมิภาคอเมริกา และภูมิภาคแอฟริกา

ไดสะทอนใหเห็นถึงพัฒนาการในการนําเอากลไกทางสิทธิมนุษยชนมาใชเพื่อรับมือกับปญหาสิ่งแวดลอม

อยางไรก็ดี ดวยเนื้อหาของอนุสัญญาดานสิทธิมนุษยชนซึ่งแตกตางกันในแตละภูมิภาค ตลอดจนบริบททาง

สังคมอันเปนที่มาของการคุมครองสิทธิมนุษยชนที่ไมเหมือนกัน ทําใหพัฒนาการในประเด็นสิทธิมนุษยชนกับ

สิทธิในสิ่งแวดลอมของแตละภูมิภาคมีรายละเอียดที่แตกตางกันออกไปบาง โดยสามารถจําแนกประเด็นในการ

พิจารณาเปรียบเทียบระหวางภูมิภาคทั้งสามไดดังตอไปนี้