Page 201 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
P. 201
๓. ความล่าช้าในการกำาหนดแนวเขตพื้นที่สงวนหวงห้ามของรัฐ
การมีส่วนร่วมของประชาชน แบ่งระดับการมีส่วนร่วมเป็น ๕ ขั้น โดยแต่ละขั้นจะเรียงลำาดับจาก
การให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมมากที่สุดไปถึงระดับน้อยที่สุด ดังนี้
(๑) การมีส่วนร่วมในระดับให้อำานาจกับประชาชน
(๒) การมีส่วนร่วมในระดับสร้างความร่วมมือ
(๓) การมีส่วนร่วมในระดับการเข้ามีบทบาท
(๔) การมีส่วนร่วมในระดับหารือ เป็นลักษณะการให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการให้ข้อมูล
ข้อเท็จจริง ความรู้สึก ความคิดเห็นประกอบการตัดสินใจ ดังนั้น ประชาชนจึงมีบทบาทในการให้เฉพาะ
ข้อมูลเท่านั้น ส่วนการตัดสินใจก็เป็นของหน่วยงานทางภาครัฐ
(๕) การมีส่วนร่วมในระดับข้อมูลข่าวสาร ซึ่งเป็นระดับตำ่าสุดในการมีส่วนร่วม บทบาท
ของประชาชนจะน้อยมากเพราะรัฐจะเป็นเพียงผู้ให้ข้อมูลกับประชาชนเพียงด้านเดียว และประชาชน
ไม่มีโอกาสแสดงความคิดเห็น เช่น การจัดทำาป้าย การแจกวารสาร แต่อย่างไรก็ตามการทราบข้อมูล
ข่าวสารก็มีความจำาเป็นต่อการมีส่วนร่วมในระดับที่สูงขึ้น เพราะถ้าประชาชนไม่ทราบข้อมูลที่ครบถ้วน
การตัดสินใจที่สมเหตุสมผลคงไม่เกิดขึ้น
การมีส่วนร่วม การเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร และการกระจายอำานาจ มีการดำาเนินงานที่แยกออก
จากกัน โดยพบว่า ข้อมูลข่าวสารมีสำานักงานคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ สังกัดสำานัก
นายกรัฐมนตรีเป็นผู้รับผิดชอบ การกระจายอำานาจมีสำานักงานคณะกรรมการกระจายอำานาจให้แก่
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สังกัดสำานักนายกรัฐมนตรีเช่นเดียวกัน สำาหรับการมีส่วนร่วมของประชาชน
อยู่ภายใต้การดูแลของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น หน่วยงานที่รับผิดชอบเป็นหลัก แยกกันดำาเนินการ
ทำาให้ไม่ประสบผลสำาเร็จตามที่กฎหมายกำาหนดไว้ โดย ๓ ส่วนที่กล่าวมา ควรมีความสัมพันธ์และเกี่ยวข้อง
เป็นเรื่องเดียวกันและอยู่ด้วยกันโดยมีหน่วยงานรับผิดชอบเพียงหน่วยงานเดียว
ในการศึกษาครั้งนี้ ผู้ศึกษาได้นำาเรื่องร้องเรียนจากประชาชนเกี่ยวกับที่ดินและป่าไม้ต่อคณะกรรมการ
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติ โดยได้เลือกกรณีคำาร้อง จำานวน ๗ กรณีศึกษา โดยเน้นกรณีศึกษาในพื้นที่ป่าไม้
จำานวน ๖ กรณี และที่ดินสงวนหวงห้ามกับที่ดินสาธารณประโยชน์ จำานวน ๑ กรณี โดยศึกษาจาก
คำาร้องเรียนในพื้นที่กรณีศึกษา ประกอบรายงานการตรวจสอบของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
รวมทั้งรายงานการตรวจสอบจากผู้ตรวจการแผ่นดิน และสภาผู้แทนราษฎร ทั้งข้อคิดเห็นของประชาชน
ในพื้นที่กรณีศึกษาทั้ง ๗ กรณี จากการจัดประชุมรับฟังความเห็น ซึ่งมีผู้เข้าร่วมประมาณ ๓๕๐ คน
เป็นประชาชนผู้ได้รับผลกระทบ ร่วมกับหน่วยงานของรัฐที่เกี่ยวข้อง เช่น อำาเภอ เทศบาลตำาบล องค์การ
บริหารส่วนตำาบลและผู้ปกครองท้องที่ ดังต่อไปนี้
(๑) คำาร้องที่ ๔๔๗/๒๕๔๗ การประกาศเขตป่าสงวนแห่งชาติและอุทยานแห่งชาติทับที่ดิน
ทำากินราษฎรบ้านตากแดด ตำาบลยางหัก อำาเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี
200 การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำาหนดแนวเขตที่ดินของรัฐ
