Page 407 - รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง เพื่อปรับปรุงแก้ไขนโยบายกฎหมายที่ละเมิดสิทธิมนุษยชนด้านที่ดินและป่า

สํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ
National Human Rights Commission of Thailand

4. โครงการสํานักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม
4.1 โครงการสํานักงานปฏิรูปที่ดินขออนุญาตเขาใชประโยชนในเขตปาสงวนแหงชาติ

ตามมาตรา 16 แหงพระราชบัญญัติปาสงวนแหงชาติ พ.ศ. 2507

หลังจากมีการประกาศใชพระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 รัฐบาล

ไดมอบนโยบายใหกระทรวงเกษตรและสหกรณ ชวยเหลือราษฎรที่บุกรุกที่ดินในเขตปาสงวนแหงชาติ ซึ่งรัฐมนตรี
วาการกระทรวงเกษตรและสหกรณ ไดอนุมัติเมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2519 และวันที่ 20 มิถุนายน พ.ศ. 2520

โดยใหสํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ประสานงานกรมปาไม เพื่อขออนุญาตดําเนินการปฏิรูปที่ดิน

ในพื้นที่ปาสงวนแหงชาติ และปาที่คณะรัฐมนตรีมีมติใหรักษาไวเปนสมบัติของชาติที่เสื่อมโทรม ในปงบประมาณ

2520 – 2521 ในทองที่ จังหวัดเชียงใหม จังหวัดเชียงราย จังหวัดสุโขทัย จังหวัดอุทัยธานี จังหวัดพิจิตร
จังหวัดนครสวรรค จังหวัดเพชรบูรณ จังหวัดสุพรรณบุรี จังหวัดลพบุรี จังหวัดสระบุรี จังหวัดกาญจนบุรี

จังหวัดราชบุรี จังหวัดฉะเชิงเทรา จังหวัดปราจีนบุรี จังหวัดขอนแกน จังหวัดนครราชสีมา จังหวัดบุรีรัมย

จังหวัดสุรินทร และจังหวัดศรีสะเกษ รวม 29 ปา เนื้อที่ 2,537,142.25 ไร ซึ่งเปนพื้นที่ปาสงวนแหงชาติรุนแรก

ที่สํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ไดยื่นคําขออนุญาตใชประโยชน ตามมาตรา 16 แหงพระราชบัญญัติ
ปาสงวนแหงชาติ พ.ศ. 2507 (สํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม เรียกในปจจุบันวา “ปาเกา”) และอยูใน

พระราชกฤษฎีกากําหนดเขตปฏิรูปที่ดินครอบคลุมทั้งอําเภอ

เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน พ.ศ. 2519 กรมปาไมเห็นชอบใหสํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม

ดําเนินการปฏิรูปที่ดินในปาสงวนแหงชาติเสื่อมโทรมในทองที่จังหวัดเชียงใหม จังหวัดเชียงราย จังหวัดสุโขทัย
จังหวัดเพชรบูรณ จังหวัดลพบุรี จังหวัดสระบุรี จังหวัดฉะเชิงเทรา จังหวัดขอนแกน และจังหวัดนครราชสีมา

จํานวน 10 ปา เนื้อที่ 836,000 ไร แตเนื่องจากบางปามีสภาพเสื่อมโทรมบางสวน และบางปาก็มีสภาพเสื่อมโทรม

เกือบทั้งผืน กรมปาไมจึงเห็นควรกําหนดเกณฑในการดําเนินปฏิรูปที่ดินในพื้นที่ดังกลาว ดังนี้

ปาที่มีสภาพเสื่อมโทรมบางสวน กรมปาไมจะดําเนินการรังวัดกันเขตใหสํานักงานการปฏิรูปที่ดิน
เพื่อเกษตรกรรมรับไปดําเนินการปฏิรูปเฉพาะสวนที่เปนปาเสื่อมโทรม และพิจารณาเห็นวาจะใชเปนพื้นที่

เกษตรกรรมและที่อยูอาศัย สวนบริเวณตนนํ้าลําธาร เห็นควรกันไวเปนปาเพื่อการอนุรักษดินและนํ้า โดยการ

ปรับปรุงสภาพปาหรือปลูกทดแทน

ปาที่มีสภาพเสื่อมโทรมทั้งผืนหรือเกือบทั้งผืน ซึ่งอาจมีปาเหลืออยูเปนหยอมเล็ก หยอมนอย
ไมติดตอกันเปนผืนเดียว ถาจะนํามาจัดเปนพื้นที่เกษตรกรรมเสียทั้งหมด ก็นาจะไมเปนผลดีในการอนุรักษดิน

นํ้า และธรรมชาติ และจะเกิดความขาดแคลนไมสําหรับใหราษฎรใชสอยในอนาคต สมควรเปนพื้นที่ตนนํ้าลําธาร

ที่เปนภูเขาสูงชัน และกันพื้นที่ไวเพื่อสําหรับปรับปรุงสภาพปาหรือปลูกทดแทนอีกไมนอยกวารอยละ 20 ของพื้นที่

386 รายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง “เพื่อปรับปรุงแกไข
นโยบายกฎหมายที่ละเมิดสิทธิมนุษยชนดานที่ดินและปาไม”