Page 61 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 3 (กันยายน - ธันวาคม 2563)
P. 61
60 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
สิทธิของคู่ความในศาลทหารกับศาลพลเรือน
ดร. โกเมศ สุบงกช 1
บทคัดย่อ
ปัจจุบันแนวคว�มคิดด้�นสิทธิมนุษยชนในประเทศไทยมีคว�มก้�วหน้� และถือเป็นสิ่งที่สำ�คัญที่
จะต้องได้รับคว�มคุ้มครอง โดยเฉพ�ะหลักคว�มเสมอภ�คของประช�ชนต�มรัฐธรรมนูญ ที่ทำ�ให้มีก�รปฏิบัติ
ต่อบุคคลอย่�งเท่�เทียมกันหรือไม่เลือกปฏิบัติ ทั้งนี้ ก�รปฏิบัติต�มหลักคว�มเสมอภ�คนั้นจะต้องปฏิบัติต่อ
สิ่งที่มีส�ระสำ�คัญเหมือนกันอย่�งเท่�เทียมกัน และจะต้องปฏิบัติต่อสิ่งที่มีส�ระสำ�คัญแตกต่�งกันให้แตกต่�ง
กันไปต�มลักษณะของเรื่องนั้น ๆ จึงจะทำ�ให้เกิดคว�มยุติธรรมภ�ยใต้หลักคว�มเสมอภ�ค โดยกระบวนก�ร
ยุติธรรมทห�รในปัจจุบันยังมีประเด็นปัญห�เกี่ยวกับคว�มเสมอภ�คของคู่คว�มในศ�ลพลเรือนกับศ�ลทห�ร
อีกหล�ยประเด็น ซึ่งคู่คว�มในกระบวนก�รยุติธรรมนั้นควรได้รับสิทธิต่�ง ๆ ต�มกฎหม�ยอย่�งเท่�เทียมกัน
โดยเฉพ�ะอย่�งยิ่งสิทธิต่�ง ๆ ในเรื่องของกระบวนก�รยุติธรรมท�งอ�ญ�นั้น ไม่ว่�ในระบบศ�ลทห�รหรือ
ระบบศ�ลพลเรือนก็ควรที่จะมีคว�มเท่�เทียมกัน ซึ่งในปัจจุบันสิทธิในกระบวนก�รยุติธรรมของคู่คว�มใน
ศ�ลทห�รและศ�ลพลเรือนมีคว�มไม่เสมอภ�คเท่�เทียมกันในหล�ยเรื่อง อ�ทิ ก�รจำ�กัดสิทธิในก�ร
ฟ้องคดีในศ�ลทห�รของบุคคลที่มิใช่บุคคลที่อยู่ในอำ�น�จศ�ลทห�ร สิทธิของจำ�เลยในก�รมีทน�ยคว�ม
และหลักเกณฑ์ในก�รแต่งทน�ยคว�มในศ�ลทห�รที่ได้รับคว�มคุ้มครองที่ด้อยกว่�จำ�เลยในศ�ลพลเรือน
ก�รจำ�กัดสิทธิในก�รดำ�เนินคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอ�ญ�ในศ�ลทห�ร เป็นต้น ซึ่งประเด็นปัญห�เหล่�นี้คู่คว�ม
ในศ�ลทห�รจะได้รับคว�มคุ้มครองไม่เท่�เทียมกับคู่คว�มในศ�ลพลเรือน ซึ่งแม้ศ�ลทห�รจะเป็นศ�ลที่พิจ�รณ�
พิพ�กษ�คดีเฉพ�ะบุคคลที่อยู่ในอำ�น�จของศ�ลทห�รก็ต�ม แต่ศ�ลทห�รก็ต้องให้คว�มคุ้มครองสิทธิ
และเสรีภ�พของคู่คว�มให้สอดคล้องกับหลักก�รส�กลและเท่�เทียมกับก�รคุ้มครองสิทธิและเสรีภ�พ
ของคู่คว�มในศ�ลพลเรือน
คำาสำาคัญ
ศ�ลทห�ร, คว�มเสมอภ�ค, กระบวนก�รยุติธรรมทห�ร
บรรณ�ธิก�ร, นิติกรชำ�น�ญก�ร สำ�นักกฎหม�ย สำ�นักง�นคณะกรรมก�รสิทธิมนุษยชนแห่งช�ติ.
1

