Page 33 - เอกสาร/สื่อเผยแพร่บทสรุปการศึกษา เหลียวหลังแลหน้า 2 ทศวรรษ สิทธิมนุษยชนในสังคมไทย
P. 33
32 คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
4. ป ั ญหา อุปสรรค ข้อท้าทาย
4.1 ความท้าทายทางสังคมและการเมือง
4.1.1 การเมืองภายในไม่เป็นประชาธิปไตย บริบททางการเมืองไทยที่เพิ่งปรับเปลี่ยน
การปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นประชาธิปไตยในปี
2475 ซึ่งเป็นระบอบที่ให้คุณค่ากับสิทธิ เสรีภาพ และความเสมอภาค
ในความเป็นมนุษย์ที่มีศักดิ์ศรีเสมอกัน หากแต่ในช่วงการเปลี่ยนผ่าน
ระบอบ แนวคิดเรื่องสิทธิมนุษยชนและการมองเห็นคุณค่าความเป็น
มนุษย์ที่มีความเห็นแตกต่างกันได้นั้นยังไม่ลงตัว สถานการณ์การละเมิด
สิทธิมนุษยชนจึงยังเป็นปัญหาส�าคัญ โดยเฉพาะมีเหตุการณ์ส�าคัญ ๆ
ที่ท้าทายต่อสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยอยู่มาก แม้ว่าไทยจะได้ร่วมประกาศ
รับรองสิทธิมนุษยชนสากลไปแล้วตั้งแต่ปี 2491 เช่น มีเหตุการณ์การบังคับ
สูญหายของหะยี สุหลง ในภาคใต้ของไทย การลอบสังหารผู้แทนราษฎร
ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นต้น
4.1.2 การเมืองแบ่งขั้วค่ายในช่วงปี 2548 - 2553 จากวิกฤตการเมืองเสื้อเหลือง-
เสื้อแดง ซึ่งสัมพันธ์กับการท�าหน้าที่ปกป้องคุ้มครองสิทธิเสรีภาพ
ของประชาชนในทางการเมือง
4.1.3 ผลพวงจากรัฐประหาร 2 ครั้ง คือ รัฐประหาร ปี 2549 และ รัฐประหาร
ปี 2557 ซึ่งรัฐประหารแต่ละครั้งส่งผลกระทบต่อการท�างานปกป้อง
สิทธิมนุษยชนของ กสม. อย่างมีนัยยะส�าคัญ พิจารณาเฉพาะสถิติ
การละเมิดสิทธิมนุษยชนหลังการรัฐประหาร 2557 เฉพาะกรณีนโยบาย
การทวงคืนผืนป่าอย่างเดียว พบว่ามีประชาชนถูกละเมิดสิทธิในการท�ามา
หากินและอาศัยอยู่ในพื้นที่ป่ามากกว่า 46,000 คดี (ILAW, 2562) กรณี
มาตรา 112 มีผู้ถูกกล่าวหาราว 176 คนใน 186 คดี (ศูนย์ทนายความ
เพื่อสิทธิมนุษยชน, กุมภาพันธ์ 2565) ทั้งนี้ เด็กและเยาวชนอายุต�่ากว่า
18 ปีรวมอยู่ในนั้นด้วยและเป็นประเด็นที่ กสม. ถูกคาดหวังว่าควรมี
บทบาทในการปกป้องสิทธิเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นเชิงวิพากษ์
วิจารณ์ในเรื่องดังกล่าวได้

