Page 117 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2564

2.2.2 การดำเนินการด้านปั่าไม่้ ติั�งแติ่สามิครอบครัวัขึ�นไป ให้มิ่สิทธิิถ่อครองได้้ไมิ่เกิน บทท่�

ในปี 2562 ได้้มิ่การประกาศใช้ ครัวัเร่อนละ 50 ไร่ โด้ยไมิ่ได้้พิจารณ์าการถ่อครอง 4
กฎหมิาย 3 ฉบับ ท่�มิ่บทบัญญัติิให้ประชาชนมิ่โอกาส ติามิควัามิเป็นจริง และกำหนด้ระยะเวัลาของโครงการ
ใช้ประโยชน์จากทรัพยากรป่าไมิ้ในการด้ำรงช่วัิติ ค่อ ไวั้เพ่ยง 20 ปี โด้ยไมิ่มิ่ควัามิแน่นอนวั่าเมิ่�อพ้นกำหนด้
พ.ร.บ. ป่าชุมิชน พ.ศ. 2562 พ.ร.บ. อุทยานแห่งชาติิ ระยะเวัลาด้ังกล่าวัแล้วับุคคลท่�ได้้รับอนุญาติติามิ
พ.ศ. 2562 และ พ.ร.บ. สงวันและคุ้มิครองสัติวั์ป่า โครงการจะมิ่สิทธิิอยู่อาศัยและทำกินในพ่�นท่�ด้ังกล่าวั
พ.ศ. 2562 โด้ยในปี 2563 รัฐบาลได้้ทำการสำรวัจ ติ่อไปหร่อไมิ่ สำหรับคุณ์สมิบัติิของบุคคลท่�จะได้้รับ
และติรวัจสอบการถ่อครองท่�ด้ินทำกินและท่�อยู่อาศัย อนุญาติติามิโครงการนั�น จะติ้องครอบครองและ

ของประชาชนในพ่�นท่�เขติอุทยานแห่งชาติิและเขติรักษา ทำประโยชน์ในท่�ด้ินนั�นมิาอย่างติ่อเน่�องและไมิ่มิ่ท่�ด้ิน
พันธิุ์สัติวั์ป่าในพ่�นท่�ประมิาณ์ 4 ล้านไร่ ติามิบทเฉพาะกาล ทำกินอ่�น รวัมิถึงไมิ่เคยติ้องคำพิพากษาถึงท่�สุด้ให้ออกจาก
ของ พ.ร.บ. อุทยานแห่งชาติิ พ.ศ. 2562 มิาติรา 64 ท่�ด้ินหร่อถูกเจ้าหน้าท่�มิ่คำสั�งเพิกถอนสิทธิิการอยู่อาศัย
และ พ.ร.บ. สงวันและคุ้มิครองสัติวั์ป่า พ.ศ. 2562 หร่อทำกินในพ่�นท่�นั�นมิาก่อน ในส่วันของหลักเกณ์ฑ์์
มิาติรา 121 โด้ยรัฐบาลจัด้ให้มิ่โครงการอนุรักษ์ การใช้ประโยชน์ในท่�ด้ินนั�น กำหนด้ให้ผู้อยู่อาศัยและ การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิทธิิทางเศรษฐกิจ สังคมิ และวััฒนธิรรมิ
และดู้แลรักษาทรัพยากรธิรรมิชาติิโด้ยติราเป็น พ.ร.ฎ. ทำกินมิ่หน้าท่�หลายประการ รวัมิทั�งการปลูกป่าระบบ
เพ่�อช่วัยเหล่อประชาชนท่�ไมิ่มิ่ท่�ด้ินทำกินและอยู่อาศัย วันเกษติรหร่อการทำเกษติรแบบผสมิผสานติามินโยบาย
ในพ่�นท่�ป่าอนุรักษ์ ซึ่ึ�งปัจจุบันกรมิอุทยานแห่งชาติิ ของรัฐ โด้ยไมิ่สามิารถละทิ�งการทำประโยชน์หร่อ
สัติวั์ป่า และพันธิุ์พ่ช ได้้จัด้ทำร่างเพ่�อกำหนด้โครงการ ไมิ่อยู่อาศัยติิด้ติ่อกันเกินหนึ�งปีโด้ยไมิ่มิ่เหติุอันควัรได้้

และหลักเกณ์ฑ์์ในการอยู่อาศัยหร่อทำกินในโครงการ ซึ่ึ�งนำไปสู่ข้อกังวัลวั่ากรณ์่ด้ังกล่าวัจะสอด้คล้องกับ
ด้ังกล่าวั ค่อ ร่าง พ.ร.ฎ. กำหนด้โครงการอนุรักษ์ การทำการเกษติรแบบไร่หมิุนเวั่ยน ซึ่ึ�งเป็นส่วันหนึ�ง
และดู้แลรักษาทรัพยากรธิรรมิชาติิภายในอุทยานแห่งชาติิ ของวัิถ่การด้ำรงช่พของกลุ่มิชาติิพันธิุ์บางกลุ่มิหร่อไมิ่
พ.ศ. .... และ ร่าง พ.ร.ฎ. กำหนด้โครงการอนุรักษ์และดู้แล อ่กทั�ง ยังมิ่ข้อจำกัด้ในการก่อสร้างหร่อซึ่่อมิแซึ่มิ
รักษาทรัพยากรธิรรมิชาติิภายในเขติรักษาพันธิุ์สัติวั์ป่า ท่�อยู่อาศัยในพ่�นท่�และการนำสัติวั์เล่�ยงเข้าออกพ่�นท่�
หร่อเขติห้ามิล่าสัติวั์ป่า พ.ศ. .... ซึ่ึ�งอยู่ระหวั่าง โครงการซึ่ึ�งจะติ้องได้้รับอนุญาติจากเจ้าหน้าท่�
การเสนอเข้าสู่การพิจารณ์าของ ครมิ. นอกจากน่� นอกจากน่� แมิ้ พ.ร.บ. อุทยาน

ยังได้้จัด้ทำร่างระเบ่ยบท่�เก่�ยวัข้อง ค่อ ร่างระเบ่ยบ แห่งชาติิ พ.ศ. 2562 มิาติรา 8 จะบัญญัติิให้การกำหนด้
กรมิอุทยานแห่งชาติิ สัติวั์ป่า และพันธิุ์พ่ช วั่าด้้วัยการ พ่�นท่�อุทยานแห่งชาติิ รวัมิถึงการขยายและการเพิกถอน
อยู่อาศัยหร่อทำกินติามิโครงการอนุรักษ์และดู้แล อุทยานแห่งชาติิไมิ่วั่าทั�งหมิด้หร่อบางส่วัน ให้มิ่การรับฟัง
รักษาทรัพยากรธิรรมิชาติิภายในเขติอุทยานแห่งชาติิ ควัามิคิด้เห็นและการมิ่ส่วันร่วัมิของผู้มิ่ส่วันได้้เส่ย
เพ่�อการด้ำรงช่พอย่างเป็นปกติิธิุระ พ.ศ. …. และ ในชุมิชนท่�เก่�ยวัข้องและประชาชน โด้ยให้เป็นไป
ร่างระเบ่ยบกรมิอุทยานแห่งชาติิ สัติวั์ป่า และพันธิุ์พ่ช ติามิประกาศของรัฐมินติร่วั่าการกระทรวังทรัพยากร
วั่าด้้วัยการอยู่อาศัยหร่อทำกินติามิโครงการอนุรักษ์ ธิรรมิชาติิและสิ�งแวัด้ล้อมิโด้ยควัามิเห็นชอบของ
และดู้แลรักษาทรัพยากรธิรรมิชาติิภายในเขติรักษาพันธิุ์ คณ์ะกรรมิการอุทยานแห่งชาติิ แติ่จนปัจจุบันยัง
สัติวั์ป่าหร่อเขติห้ามิล่าสัติวั์ป่า เพ่�อการด้ำรงช่พอย่าง ไมิ่ได้้มิ่การออกประกาศเพ่�อกำหนด้หลักเกณ์ฑ์์และ

เป็นปกติิธิุระ พ.ศ. …. ซึ่ึ�งอยู่ในระหวั่างการเติร่ยมิ วัิธิ่การรับฟังควัามิคิด้เห็นและการมิ่ส่วันร่วัมิของ
ประกาศใช้บังคับเป็นกฎหมิาย ผู้มิ่ส่วันได้้เส่ย ชุมิชนท่�เก่�ยวัข้องและประชาชนด้ังกล่าวั

อย่างไรก็ด้่ ร่าง พ.ร.ฎ. และร่าง ทำให้การด้ำเนินการของหน่วัยงานท่�เก่�ยวัข้องในระด้ับ รายงานผลการประเมิินสถานการณ์์ ด้้านสิทธิิมินุษยชนของประเทศไทย ปี 2564
ระเบ่ยบด้ังกล่าวัได้้กำหนด้เน่�อหาเก่�ยวักับหลักเกณ์ฑ์์ พ่�นท่�เก่�ยวักับกระบวันการรับฟังควัามิคิด้เห็นและ
คุณ์สมิบัติิ และเง่�อนไขในการอยู่อาศัยและด้ำรงช่พ การมิ่ส่วันร่วัมิของผู้มิ่ส่วันได้้เส่ย ชุมิชน และประชาชน
ในพ่�นท่�โครงการท่�มิ่ลักษณ์ะเคร่งครัด้และจำกัด้อย่างมิาก ยังไมิ่มิ่ควัามิชัด้เจน ซึ่ึ�ง กสมิ. ได้้รับเร่�องร้องเร่ยน
อาทิ กำหนด้ให้การถ่อครองท่�ด้ินกระทำได้้ไมิ่เกิน ในลักษณ์ะด้ังกล่าวัจากกรณ์่การเติร่ยมิประกาศ
ครอบครัวัละ 20 ไร่ และในกรณ์่ท่�อยู่กันเป็นครัวัเร่อน ให้พ่�นท่�บริเวัณ์หาด้ขนอมิ ติ. ท้องเน่ยน อ. ขนอมิ

115