Page 211 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563

5.3.5 การเข้าถึงธุรกรรมทางการเงิน

คนพิการบางส่วนประสบปัญหาการเข้าถึงการทำาธุรกรรมทางการเงิน เนื่องจากธนาคารหลายแห่ง การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชน
ปฏิเสธไม่ให้คนพิการทำาธุรกรรมทางการเงิน อาทิ ไม่ให้คนพิการเปิดบัญชีเงินฝากธนาคาร 490 ซึ่งอาจเกิดจากเจตคติ ของกลุ่มบุคคล

เชิงลบที่ว่าคนพิการไม่สามารถรับผิดชอบดูแลความปลอดภัยเงินของตนเองได้และไม่มีศักยภาพในการประกอบอาชีพ
491
และผ่อนชำาระหนี้ เป็นการใช้ดุลยพินิจที่ไม่เป็นธรรมต่อคนพิการ ส่งผลให้คนพิการไม่สามารถเข้าถึงมาตรการ
ช่วยเหลือเยียวยาต่าง ๆ ของรัฐบาล ซึ่งต้องใช้การดำาเนินการผ่านบัญชีธนาคารเป็นหลัก ตัวแทนคนพิการได้ยื่นหนังสือ
ต่อคณะกรรมาธิการการพัฒนาสังคมและกิจการเด็ก เยาวชน สตรี ผู้สูงอายุ คนพิการ และผู้ด้อยโอกาส วุฒิสภา

ขอให้พิจารณาแนวทางการช่วยเหลือคนพิการในเรื่องดังกล่าว โดยขอให้ธนาคารทุกแห่งทั่วประเทศอำานวยความสะดวก บทที่ 5
ในการเปิดบัญชีสำาหรับคนพิการที่ไม่สามารถเดินทางไปเปิดบัญชีได้ด้วยตนเอง เพื่อช่วยให้คนพิการได้รับความช่วยเหลือ
จากภาครัฐอย่างรวดเร็ว 492

นอกจากนี้ คนพิการยังมีอุปสรรคอื่นในการเข้าถึงธุรกรรมทางการเงิน โดยเฉพาะอย่างยิ่งคนพิการ
ทางสายตาซึ่งประสบปัญหาการทำาธุรกรรมการเงินด้วยเครื่องถอนเงินสดอัตโนมัติ (ATM) บางแห่ง เนื่องจากไม่มี
493
ฟังก์ชันที่ช่วยอำานวยความสะดวกแก่ผู้ที่มีปัญหาด้านการมองเห็น อันเป็นการกระทำาที่เป็นการเลือกปฏิบัติโดย
ไม่เป็นธรรมต่อคนพิการ ขัดต่ออนุสัญญาว่าด้วยสิทธิคนพิการ ข้อ 9 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560
มาตรา 27 พระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ พ.ศ. 2550 มาตรา 15 และมาตรา 20 (6) ที่กำาหนดให้
คนพิการมีสิทธิในการเข้าถึงและใช้ประโยชน์ได้จากข้อมูลข่าวสาร เทคโนโลยีสารสนเทศและบริการสาธารณะ ผู้ที่มีปัญหา

ด้านการมองเห็นต้องให้ผู้อื่นทำาธุรกรรมแทนให้ เป็นโอกาสให้ผู้ไม่หวังดีเข้าถึงบัตรและรหัส สูญเสียความเป็นส่วนตัวและ
ความปลอดภัยทางการเงิน นอกจากนี้ ธนาคารแต่ละแห่งกำาหนดวิธีปฏิบัติสำาหรับคนพิการทางสายตาแตกต่างกันออกไป
เช่น การเปิดบัญชีต้องมีผู้ดูแลคนพิการมาร่วมเปิดบัญชีหรือร่วมเป็นพยานในการทำาธุรกรรมครั้งนั้นด้วย การถอนเงิน
494
ต้องมีผู้ดูแลคนพิการยินยอมด้วยเสมอ หรือไม่อนุญาตให้คนพิการทำาบัตรกดเงินสด เป็นต้น
กรณีข้อเรียกร้องการเข้าถึงบริการทางการเงินของคนพิการดังกล่าว กรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพ
ชีวิตคนพิการได้แนะนำาแนวทางในการขับเคลื่อนการแก้ปัญหาสำาหรับองค์กรที่เกี่ยวข้องนำาไปพิจารณาดำาเนินการ

ซึ่งมีผลดังนี้ 1) ธนาคารแห่งประเทศไทยได้มีหนังสือถึงสถาบันการเงินทุกแห่ง ให้พิจารณาปรับปรุงแนวทางการให้บริการ
ที่อำานวยความสะดวกในการทำาธุรกรรมทางการเงินกับลูกค้าที่เป็นบุคคลที่มีความบกพร่องทางการเห็น เช่น การพัฒนา

490
จาก คนพิการชี้เข้าไม่ถึงเงินเยียวยาโควิด-19 เพราะธนาคารไม่ให้ท�าธุรกรรมการเงิน, โดย thisable.me, 2563.
สืบค้นจาก https://thisable.me/content/2020/05/624
491
จาก ร้อง "ครูหยุย" คนพิการ 8 แสนคน ไม่ได้รับเงินสวัสดิการรายละ 1,000 บาท, โดย คมชัดลึก, 2563.
สืบค้นจาก https://www.komchadluek.net/news/regional/431935?fbclid=IwAR1VGF81cExsHnwlcWmLY_h4RZB-
VOn-p4JQh6Bjc34TQyp1DP7s6AU6902U
492
จาก 'กมธ.พัฒนาสังคมวุฒิฯ' ชงช่วยคนพิการช่วงโควิด, โดย เดลินิวส์, 2563. สืบค้นจาก https://www.dailynews.
co.th/politics/773733
493
จาก คนตาบอดร้อง ส.ว.ตู้ ATM แบบจอสัมผัสไม่ปลอดภัย, โดย เดลินิวส์, 2563. สืบค้นจาก https://www.
dailynews.co.th/politics/754339
494
จาก กลุ่มนักกฎหมายคนพิการยื่นข้อเรียกร้อง การเข้าถึงธุรกรรมการเงินของคนตาบอด, โดย thisable.me, 2563.
สืบค้นจาก https://thisable.me/content/2020/01/589

รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563 209