Page 124 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563
P. 124
และอาจจะไม่สามารถที่จะครอบคลุมผู้ที่ไม่มีงานทำาได้อย่างทั่วถึง สถานการณ์แพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ที่คงอยู่เป็น
ระยะเวลานานและมีแนวโน้มจะกลับมาระบาดในวงกว้างอีกครั้งในช่วงปลายปี 2563 จะยังส่งผลกระทบต่อแรงงาน
ต่อเนื่องไปในปี 2564 และอาจทำาให้มีปัญหาการตกงานเพิ่มขึ้น แรงงานในระบบเป็นกลุ่มที่อาจจะกลายเป็นแรงงาน
นอกระบบ และส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของแรงงาน นอกจากนี้ ยังพบสถานการณ์ที่ลูกจ้างถูกเลิกจ้าง
โดยไม่เป็นธรรม โดยไม่ได้รับสิทธิประโยชน์ตามกฎหมาย ไม่มีการแจ้งเลิกจ้างล่วงหน้า เป็นต้น แต่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ได้มีการดำาเนินการช่วยเหลือและแนะนำาแนวทางในการเรียกร้องสิทธิประโยชน์อันพึงมีพึงได้ตามกฎหมายแก่แรงงาน
ทั้งแรงงานไทยและแรงงานต่างด้าว ทั้งนี้ ยังคงพบปัญหาของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงที่ไม่ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการ
เช่นเดียวกับลูกจ้างทั้งที่ทำางานเช่นเดียวกัน
ข้อเสนอแนะ จากความก้าวหน้าการดำาเนินการและข้อห่วงกังวลด้านสิทธิแรงงานข้างต้น กสม. มีข้อเสนอแนะ
เพิ่มเติมต่อประเด็นสิทธิด้านแรงงาน ดังต่อไปนี้
1. รัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรเร่งดำาเนินการกำาหนดมาตรการ หรือแนวทางในการแก้ไขปัญหา
การว่างงานในระยะยาว และประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนที่ว่างงานเข้าถึงช่องทางการหางานอย่างทั่วถึง รวมทั้ง
ให้การสนับสนุนกลไกการจ้างงานให้มากขึ้น เช่น การจัดกระบวนการพบปะระหว่างนายจ้างกับแรงงาน เป็นต้น
2. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรดำาเนินการเพื่อส่งเสริมให้ความรู้แก่กลุ่มแรงงานถึงสิทธิประโยชน์
ตามกฎหมายแรงงานและช่องทางในการร้องเรียน รวมถึงดำาเนินการตรวจสถานประกอบกิจการที่ปฏิบัติไม่ถูกต้อง
ตามกฎหมายคุ้มครองแรงงานและบังคับใช้กฎหมายอย่างเคร่งครัด เพื่อป้องกันไม่ให้มีการละเมิดสิทธิแรงงาน
รวมถึงสร้างความตระหนักให้กับนายจ้างในการประกอบธุรกิจโดยคุ้มครองสิทธิของแรงงาน
3. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรเร่งพิจารณาแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติมาตรา 11/1 แห่งพระราชบัญญัติ
คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ให้มีความชัดเจนทั้งในเรื่องลักษณะความสัมพันธ์ของการจ้างแรงงานในรูปแบบการจ้าง
เหมาค่าแรง ขอบเขตและมูลเหตุจำาเป็นในการจ้างเหมาค่าแรง และหลักเกณฑ์ในทางปฏิบัติ รวมทั้งควรพิจารณาถึง
ความเหมาะสมของบทกำาหนดโทษตามมาตรา 144/1 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ให้ได้สัดส่วน
กับความเสียหายจากการที่ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงไม่ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการตามสิทธิที่พึงมีพึงได้ตามกฎหมาย
4. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรเร่งประชาสัมพันธ์และดำาเนินการให้แรงงานนอกระบบเข้าสู่ระบบ
ประกันสังคมให้มากขึ้น และเร่งจัดทำาร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบ พ.ศ. ....
โดยรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้เสียอย่างทั่วถึง และขยายการดำาเนินการตรวจแรงงานให้ครอบคลุมแรงงาน
นอกระบบให้มากยิ่งขึ้น
5. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรเพิ่มกระบวนการสำารวจจำานวนแรงงานนอกระบบที่ยังไม่มีงานทำา
อย่างเป็นระบบ และเร่งรัดการจัดทำาฐานข้อมูลเพื่อที่จะนำาไปใช้ในการแก้ไขปัญหาการว่างงานในระยะยาว ตามที่กระทรวง
แรงงานตั้งเป้าว่าจะใช้เทคโนโลยีจัดทำาฐานข้อมูลแรงงานนอกระบบเพื่อเป็นฐานข้อมูลเพื่อเป็นการวางแผนช่วยเหลือ
แรงงานได้ทั่วถึงในอนาคต
6. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรสำารวจปัญหาและแก้ไขปัญหาให้แรงงานต่างด้าวที่อาจเข้าไม่ถึงการคุ้มครอง
ตามกฎหมายแรงงาน และดำาเนินการให้แรงงานต่างด้าวมีความรู้ความเข้าใจในกฎหมายแรงงาน เพื่อให้สามารถเข้าถึง
กระบวนการร้องเรียนและสิทธิประโยชน์ต่าง ๆ ตามกฎหมาย
7. รัฐบาลและกระทรวงแรงงานควรจัดกระบวนการหารือเพื่อนำาข้อมูล ข้อเท็จจริง และความเห็นของ
ภาคประชาสังคมที่ทำางานเกี่ยวกับแรงงานประมงโดยตรงไปพิจารณาประกอบการจัดทำากฎหมาย กฎ ระเบียบต่าง ๆ
รวมถึงแก้ไขปัญหาให้แก่แรงงานประมง เพื่อให้ได้รับสิทธิประโยชน์และความคุ้มครองมากยิ่งขึ้น
122 คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
National Human Rights Commission of Thailand
