Page 19 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2562

คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
National Human Rights Commission of Thailand 18

ในส่วนของผู้มีปัญหาสถานะและสิทธิ ควรมีการชี้แจงท�าความเข้าใจเรื่องสิทธิในสวัสดิการสังคมแก่แรงงานต่างด้าว
3 สัญชาติ โดยเฉพาะสิทธิในการได้รับบริการสุขภาพ ควรเร่งรัดกระบวนการให้สัญชาติเพื่อให้สามารถแก้ไขความไร้รัฐ
ให้หมดไปภายในปี 2567 ตามที่รัฐบาลได้ประกาศเจตนารมณ์ไว้ โดยในระหว่างด�าเนินการ ควรมีมาตรการเพื่อประกัน
ว่าบุคคลไร้รัฐ/ ไร้สัญชาติทุกกลุ่ม รวมถึงนักเรียนไร้รัฐที่มีเลขประจ�าตัวขึ้นต้นด้วยอักษร G จะเข้าถึงบริการสาธารณสุข

ขั้นพื้นฐานเป็นอย่างน้อย ในขณะเดียวกัน ควรเร่งรัดด�าเนินการให้มีระบบคัดกรองผู้ลี้ภัยออกจากผู้เข้าเมืองผิดกฎหมาย
และก�าหนดแนวปฏิบัติที่เหมาะสม

4. สถานการณ์ ประเด็นสิทธิมนุษยชนที่อยู่ในความห่วงใยในปี 2562 มี 3 ประเด็น

ของประเด็นสิทธิ ประกอบด้วยเรื่องสิทธิชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
มนุษยชนที่อยู่ใน สถานการณ์ในจังหวัดชายแดนภาคใต้ และการค้ามนุษย์
ความห่วงใย สถานการณ์ด้านสิทธิชุมชนในปี 2562 มีการปรับปรุงกฎหมายเกี่ยวกับ

ป่าชุมชน อุทยานแห่งชาติ และการสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่าที่มีบทบัญญัติ
ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติ

ในพื้นที่อนุรักษ์ รวมทั้งมีการยกเลิกค�าสั่ง คสช. ที่ 64/2557 เรื่องการปราบปราม
และหยุดยั้งการบุกรุกท�าลายทรัพยากรป่าไม้ แต่การด�าเนินคดีต่อประชาชนที่
ถูกจับกุมตามค�าสั่งดังกล่าวยังคงด�าเนินไปตามกระบวนการ ขณะเดียวกัน มีกลุ่ม
ประชาชนเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาป่าไม้และที่ดิน รวมทั้งให้แสวงหามาตรการ
ช่วยเหลือประชาชนที่ถูกด�าเนินคดี อีกทั้ง ยังมีกรณีที่ประชาชนบางกลุ่มไม่เห็นด้วย

กับการประกาศผังเมืองในโครงการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก
ที่มีการเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมโดยประชาชนไม่มีส่วนร่วมให้ข้อคิดเห็น และ
การประกาศใช้กฎหมายโรงงานฉบับใหม่ที่เปิดให้โรงงานขนาดเล็กตั้งอยู่ในชุมชน

และอาจก่อมลพิษต่อชุมชนที่อยู่ใกล้เคียง รวมทั้งมีการคัดค้านการสร้างโรงงาน
ก�าจัดขยะในหลายพื้นที่เนื่องจากประชาชนเกรงว่าจะมีผลกระทบต่อสุขภาพ
อนามัย

ในประเด็นนี้ กสม. มีข้อเสนอแนะต่อรัฐบาล เช่น การก�าหนดให้หน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้องมีแนวปฏิบัติที่ชัดเจนในการมีส่วนร่วมของประชาชนและชุมชนใน

ระดับพื้นที่ในการจัดการที่ดินที่อยู่อาศัยและใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติ
ทบทวนการฟ้องร้องด�าเนินคดีต่อประชาชน และจัดหาที่อยู่อาศัยและที่ดิน
ท�ากินที่เหมาะสมให้ประชาชนที่ต้องออกจากที่ดินเดิมและไม่มีที่อยู่อาศัยและ
ที่ดินท�ากิน ในขณะเดียวกัน รัฐบาลควรให้ความส�าคัญกับการชี้แจงท�าความเข้าใจ
กับประชาชนเกี่ยวกับการด�าเนินโครงการพัฒนาและการรักษาสิ่งแวดล้อม

โดยเฉพาะในประเด็นที่เป็นข้อห่วงกังวลของประชาชน มีมาตรการดูแลประชาชน
หากได้รับผลกระทบ รวมทั้งควรก�าหนดมาตรการตรวจสอบการประกอบกิจการ
โรงงานอุตสาหกรรมหรือกิจการอื่นที่อาจส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ

ของประชาชน และควรก�าหนดมาตรการแก้ไขปัญหาและเยียวยาแก่ประชาชน
ที่ได้รับผลกระทบ