Page 14 - รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2562
P. 14
13 รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๒
บทสรุป
ผู้บริหาร
การจัดท�ารายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศ เป็นการด�าเนินการตามหน้าที่
และอ�านาจที่บัญญัติในมาตรา 247 (2) ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 และมาตรา 26 (2)
แห่งพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พ.ศ. 2560 ในการจัดท�ารายงาน
ดังกล่าว คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ได้ประมวลข้อมูลจากเหตุการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนที่เกิดขึ้น
ในปี 2562 ข้อมูลจากภาคเอกชน ภาคประชาชน การด�าเนินการของหน่วยงานรัฐ และข้อมูลจากการปฏิบัติงาน
ของ กสม. รวมทั้งได้จัดการรับฟังความเห็นจากฝ่ายต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง การลงพื้นที่สังเกตการณ์และเก็บข้อมูลในบางกรณี
แล้วน�าข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์และพิจารณาเปรียบเทียบกับสิทธิต่าง ๆ ที่ได้รับการรับรองไว้ในรัฐธรรมนูญ กฎหมายภายใน
และหนังสือสัญญาที่ประเทศไทยเป็นภาคีและมีพันธกรณีที่จะต้องปฏิบัติตาม เพื่อประเมินสถานการณ์สิทธิในแต่ละด้าน
และจัดท�าข้อเสนอแนะ โดยได้แบ่งการประเมินสถานการณ์ออกเป็น 4 ด้านตามขอบเขตของสนธิสัญญาระหว่าง
ประเทศด้านสิทธิมนุษยชนและประเด็นสิทธิมนุษยชนที่ส�าคัญในบริบทของประเทศไทย ได้แก่ (1) ด้านสิทธิพลเมือง
และสิทธิทางการเมือง (2) ด้านสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม (3) ด้านสิทธิมนุษยชนของกลุ่มบุคคล และ
(4) ประเด็นสิทธิมนุษยชนที่อยู่ในความห่วงใย ดังมีสาระส�าคัญโดยสรุปดังนี้
1. มีประเด็นที่ส�าคัญ ได้แก่ การเข้าถึงความยุติธรรมของประชาชน
สถานการณ์
ด้านสิทธิพลเมือง ปัญหาการกระท�าทรมานและการบังคับบุคคลให้สูญหาย และการใช้เสรีภาพ
และสิทธิทาง ในการแสดงความคิดเห็นและการชุมนุมโดยสงบ
การเมือง ในปี 2562 รัฐบาลได้ส่งเสริมการเข้าถึงความยุติธรรมของประชาชน
ต่อเนื่องจากปีที่ผ่านมา โดยเฉพาะการช่วยเหลือให้ผู้ต้องหาหรือจ�าเลยที่ไม่มี
หลักทรัพย์เพียงพอได้รับการปล่อยชั่วคราวระหว่างการด�าเนินคดี นอกจากนี้
มีการปรับปรุงประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 161/1
เพื่อคุ้มครองนักปกป้องสิทธิมนุษยชนจากการถูกฟ้องคดีโดยไม่สุจริตหรือ
โดยบิดเบือนข้อเท็จจริง มีการยกเลิกประกาศ คสช. เกี่ยวกับการพิจารณาคดี
ในศาลทหารและให้โอนคดีไปยังศาลยุติธรรม และมีความพยายามแก้ปัญหา
เรือนจ�าแออัด โดยการตั้งคณะกรรมการก�าหนดแนวทางการลดความแออัด
ของผู้ต้องขังในเรือนจ�า อย่างไรก็ดี ยังมีรายงานว่ามีการฟ้องร้องชาวบ้าน
และบุคคลอื่นที่ด�าเนินงานด้านสิทธิมนุษยชน มีนักเคลื่อนไหวทางการเมือง
ที่ถูกท�าร้ายซ�้าโดยไม่มีความคืบหน้าเกี่ยวกับการด�าเนินคดีเท่าที่ควร และยังมี
ความล่าช้าในการโอนคดีจากศาลทหารไปยังศาลยุติธรรม
ในด้านการป้องกันและแก้ไขปัญหาการกระท�าทรมานและบังคับบุคคล
ให้สูญหาย มีความคืบหน้าในการเสนอร่างพระราชบัญญัติป้องกันและ
ปราบปรามการทรมานและการกระท�าให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. .... ต่อสภา
ผู้แทนราษฎร รัฐบาลได้ให้ความร่วมมือกับคณะท�างานว่าด้วยการหายสาบสูญ
