Page 16 - รายงานการศึกษา ปัญหาและผลกระทบด้านสิทธิมนุษยชนจากนโยบายของรัฐบาลในการประกาศสงครามต่อสู้เพื่อเอาชนะยาเสพติด เมื่อปี พ.ศ. 2546

ฏ

อาชญากรรมร้ายแรงต่อความผาสุกและสันติภาพของประชาชน” และก าหนดองค์ประกอบความผิดในแต่ละ
ฐานความผิดของอาชญากรรมร้ายแรงลักษณะต่างๆ ที่ก าหนด

๒) เสนอเป็นกฎหมายเฉพาะในระดับพระราชบัญญัติ โดยเสนอเป็น “ร่างพระราชบัญญัติ
การก่ออาชญากรรมร้ายแรงอันเป็นภัยคุกคามต่อความผาสุกและสันติภาพของประชาชน พ.ศ. ....”
และก าหนดให้อาชญากรรมร้ายแรงลักษณะต่างๆ ดังกล่าวข้างต้นเป็นความผิดอาญาตามกฎหมายเฉพาะนี้
และก าหนดบทลงโทษอย่างรุนแรง

๒.๒ ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับกำรปรับปรุงระบบกำรสืบสวนสอบสวนของพนักงำนสอบสวน
ในคดีเกี่ยวกับกำรกระท ำกำรอันเป็นกำรละเมิดสิทธิมนุษยชน
นอกจากการแก้ไขปรับปรุงความผิดอาญาตามประมวลกฎหมายอาญาของประเทศไทยซึ่ง

เป็นกฎหมายสารบัญญัติเพื่อให้ครอบคลุมถึงอาชญากรรมร้ายแรงระหว่างประเทศต่างๆ และเพื่อให้การ
ก่ออาชญากรรมร้ายแรงเช่นนั้นอยู่ภายใต้เขตอ านาจของศาลอาญาของประเทศไทยดังกล่าวข้างต้นแล้ว
การแก้ไขปรับปรุงกฎหมายเกี่ยวกับกระบวนการยุติธรรมซึ่งเป็นกฎหมายวิธีสบัญญัติก็มีความจ าเป็นเช่นกัน
เพื่อมิให้เจ้าหน้าที่ของรัฐที่มีอ านาจหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับการสืบสวนสอบสวนและการสั่งฟ้องคดีใช้อ านาจหน้าที่

ของตนไปในทางที่มิชอบ
ข้อเสนอแนะ
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ในฐานะองค์กรระดับชาติในด้านการคุ้มครอง

สิทธิมนุษยชน จึงควรผลักดันให้มีการแก้ไขเพิ่มเติมกระบวนการยุติธรรมที่เกี่ยวข้องในสองประการ ได้แก่
ประกำรที่หนึ่ง การรับรองสิทธิของผู้ร้องทุกข์ (หรือผู้เสียหาย) ที่จะรับส าเนาส านวน
การสอบสวนพร้อมค าสั่งไม่ฟ้องคดี ภายหลังจากที่พนักงานอัยการมีค าสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดี ตามบทบัญญัติ
มาตรา ๑๔๖ แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา เพื่อที่ผู้ร้องทุกข์ (หรือผู้เสียหาย) จักได้ไป
ด าเนินการใดๆ ตามความเหมาะสมต่อไป

ประกำรที่สอง การแก้ไขปรับปรุงกระบวนการสอบสวนของพนักงานสอบสวน โดยก าหนดให้
พนักงานอัยการเป็นหัวหน้าพนักงานสอบสวน และเป็นผู้ควบคุมการสอบสวน โดยท าการสอบสวนและ
ท าส านวนคดีร่วมกับพนักงานสอบสวนตั้งแต่เริ่มแรก เพื่อเป็นการตรวจสอบถ่วงดุลการปฏิบัติหน้าที่ของ

พนักงานสอบสวน อันจะท าให้การสอบสวนและท าส านวนคดีของพนักงานสอบสวนเป็นไปอย่างเป็นอิสระ
อย่างแท้จริง มีความเป็นภาวะวิสัย ปราศจากการแทรกแซงของฝ่ายการเมืองหรือบุคคลใดๆ โดยเฉพาะในคดี
เกี่ยวกับกระท าอันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนร้ายแรง

๒.๓ ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับกำรแก้ไขปรับปรุงกฎหมำยว่ำด้วยค่ำตอบแทนผู้เสียหำยและ
ค่ำทดแทนและค่ำใช้จ่ำยแก่จ ำเลยในคดีอำญำ
นอกจากการแก้ไขปรับปรุงกฎหมายอาญาและกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาของประเทศ
ไทยดังกล่าวข้างต้นแล้ว การแก้ไขปรับปรุงกฎหมายเกี่ยวกับการคุ้มครองสิทธิของผู้เสียหายที่จะได้รับ

ค่าทดแทนตามกฎหมายว่าด้วยค่าตอบแทนผู้เสียหาย ค่าทดแทน และค่าใช้จ่ายแก่จ าเลยในคดีอาญาก็มีความ
จ าเป็นเช่นกัน เพื่อคุ้มครองสิทธิของผู้เสียหายหรือทายาทของผู้เสียหายในคดีความผิดอาญาที่เกิดจากนโยบาย
ของรัฐดังเช่นกรณีนโยบายในการท าสงครามต่อสู้เพื่อเอาชนะยาเสพติดของรัฐบาล เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๖ ในอันที่
จะได้รับการเยียวยาความเสียหายขั้นพื้นฐานอย่างเป็นธรรม