Page 34 - รายงานฉบับสมบูรณ์ ทัศนคติของเจ้าหน้าที่ตำรวจเกี่ยวกับการบังคับใช้กฎหมายกับการคุ้มครองสิทธิในกระบวนการยุติธรรมของประชาชน ระยะที่ 1

บทที่ ๒
ทัศนคติของเจ้าหน้าที่ตํารวจเกี่ยวกับการบังคับใช้กฎหมายกับการคุ้มครองสิทธิ
ในกระบวนการยุติธรรมของประชาชน ระยะที่ ๑

เพราะสิ่งเหล่านี้ประชาชนไม่ได้มอบให้เพราะเป็นสิ่งที่ติดตัวมาแต่กําเนิดของทุกๆ คนนั่นเอง และฝ่าย
ปกครองก็ไม่สามารถมาพรากสิ่งเหล่านี้ไปจากประชาชนได้

ดังนั้น แนวความคิดในเรื่องสิทธิเสรีภาพนั้นจึงมีต้นกําเนิดมาจากสภาวะธรรมชาติ
สัญชาตญาณของมนุษย์ทุกคน รัฐหรือผู้ปกครองซึ่งเป็นตัวแทนของฝ่ายบ้านเมืองนั้นต้องยอมรับ

เคารพ รับรองและคุ้มครองธรรมชาติเหล่านี้ว่าเป็นสิทธิเสรีภาพขั้นพื้นฐานของประชาชนหรือผู้ที่อยู่ใต้

การปกครองทุกคน การยอมรับของรัฐหรือฝ่ายบ้านเมืองในเรื่องดังกล่าวนั้นจึงปรากฏเป็นลายลักษณ์
อักษรเขียนไว้ในกฎหมายที่สูงสุดของบ้านเมืองคือรัฐธรรมนูญ โดยอาจปรากฏเป็นหมวดเป็นหมู่หรือ

ปรากฏอยู่ในอารัมภบทของรัฐธรรมนูญก็ได้
คณะผู้วิจัยได้นําแนวคิดดังกล่าวมาทําการศึกษาเกี่ยวกับความรู้ความเข้าใจของ

เจ้าหน้าที่ตํารวจเกี่ยวกับเรื่องสิทธิมนุษยชน และสิทธิในกระบวนการยุติธรรมของประชาชนตาม

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐ กฎหมายและพันธกรณีระหว่างประเทศด้าน
สิทธิมนุษยชน รวมทั้งหลักการและมาตรฐานสากลที่เกี่ยวข้องว่าเจ้าหน้าที่ตํารวจมีความเข้าใจเกี่ยวกับ

สิทธิ เสรีภาพของประชาชนในระดับใดบ้าง และมีประเด็นใดบ้างที่ยังไม่เข้าใจ ซึ่งจะนําไปสู่การเสนอแนะ

แนวทางการบังคับใช้กฎหมายกับการคุ้มครองสิทธิในกระบวนการยุติธรรมของประชาชน และ
พฤติกรรมของเจ้าหน้าที่ตํารวจ

๒.๑.๒ สิทธิมนุษยชนตามบทบัญญัติรัฐธรรมนูญ

สิทธิมนุษยชน หมายถึง สิทธิขั้นพื้นฐานที่พึงมีโดยเสมอภาคกัน เพื่อการดํารงชีวิตได้

อย่างมีศักดิ์ศรี มีโอกาสเท่าเทียมกันในการเรียนรู้ สร้างสรรค์ และพัฒนาศักยภาพของตนเองอย่าง
เต็มที่ ดังนั้นจึงเป็นสิทธิที่ได้มาพร้อมกับการเกิดและเป็นสิทธิติดตัวบุคคลนั้นตลอดไป ไม่ว่าจะ

อยู่ในเขตปกครองใด เชื้อชาติ ภาษา หรือศาสนาใด ๆ ก็ตาม
สิทธิมนุษยชน หมายถึง แนวคิดเกี่ยวกับมนุษย์ที่ว่า มนุษย์นั้นมีสิทธิหรือสถานะ

สากล ซึ่งไม่ขึ้นอยู่กับขอบเขตของกฎหมายหรือปัจจัยท้องถิ่นอื่นใด เช่น เชื้อชาติหรือสัญชาติ

จากปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ข้อ ๑ กล่าวว่า "มนุษย์ทั้งหลายเกิดมามี
อิสระเสรีเท่าเทียมกันทั้งศักดิ์ศรีและสิทธิ ทุกคนได้รับการประสิทธิ์ประสาทเหตุผลและมโนธรรม และ

ควรปฏิบัติต่อกันอย่างฉันพี่น้อง"

ความดํารงอยู่ ความถูกต้อง และเนื้อหาของสิทธิมนุษยชน เป็นหัวข้อที่เป็นที่โต้เถียง
กันมาอย่างต่อเนื่องทั้งในทางปรัชญาและรัฐศาสตร์ โดยตามกฎหมายแล้วสิทธิมนุษยชนได้ถูกบัญญัติ

เอาไว้ในกฎหมายและข้อตกลงระหว่างประเทศ และในกฎหมายภายในของหลายรัฐ อย่างไรก็ตาม

สําหรับคนจํานวนมากแล้ว หลักการของสิทธิมนุษยชนนั้นกินขอบเขตเลยไปกว่ากฎหมาย และก่อร่าง

รายงานฉบับสมบูรณ์ ๑๖