Page 242 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ

๑๐๘ | - ผ

กรณีร้องเรียนที่ ๔๔๔/๒๕๔๙ รายงานที่ ตส. ๑๕๘/๒๕๕๐

เรื่อง สิทธิชุมชน กรณีผลกระทบจากการดูทรายในพื้นที่ตําบลท้ายเหมือง อ.ท้ายเหมือง จ.พังงา

สภาพปัญหา

ชาวบ้านหินลาด – ท่าดินแดง ตําบลท้ายเหมือง อําเภอ ท้ายเหมือง จังหวัดพังงา ได้รับความเดือดร้อนจาก
การประกอบกิจการดูดทรายในพื้นที่ ทําให้ชาวบ้านไม่สามารถดํารงวิถีชีวิตได้ดังเดิม และนายประสิทธิ์ ชูทอง แกนนํา

ชาวบ้านที่ออกมาเรียกร้องให้แก้ไขปัญหาดังกล่าวได้ถูกคนร้ายลอบยิงจนเสียชีวิต

การประกอบกิจการบ่อทรายในพื้นที่บ้านท่าดินแดง หมู่ที่ ๔ ตําบลลําแก่น และบ้านหินลาด
หมู่ที่ ๖ ตําบลท้ายเหมือง อําเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา ได้ก่อให้เกิดความเดือดร้อนแก่ราษฎรในพื้นที่ เนื่องจาก

พื้นที่ประกอบการบ่อทรายอยู่ติดกับชุมชน ชาวบ้านจึงได้เจรจาตกลงกับผู้ประกอบการให้ดําเนินการแก้ไขปัญหา
แต่ผู้ประกอบการกลับไม่ปฏิบัติตามข้อตกลง ต่อมา นายประสิทธิ์ ชูทอง แกนนําชาวบ้านได้ถูกคนร้ายลอบยิง

เสียชีวิต

ความเห็นคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ

๑. แม้การดําเนินกิจการดูดทรายของผู้ประกอบการจะดําเนินการในพื้นที่ของตน แต่ปรากฎว่าการ
ประกอบกิจการได้ส่งผลกระทบต่อประชาชนและชุมชนจริง ยิ่งกว่านั้น ยังมีกรณีอิทธิพลท้องถิ่นถึงขั้นมีการ

ฆาตกรรมผู้นําชุมชนที่ทําการคัดค้าน
๒. ทางจังหวัดและเจ้าหน้าที่ตํารวจได้เข้ามาดูแลปัญหาที่เกิดขึ้นแล้ว รวมถึงองค์กรปกครองส่วน

ท้องถิ่นด้วย

๓. จากการตรวจสอบพบว่า ชุมชนเคยมีข้อตกลงกับผู้ประกอบการแล้ว แต่ผู้ประกอบการไม่ปฏิบัติ
ตามข้อตกลง เห็นควรให้มีการยกระดับการตกลงโดยมีจังหวัด องค์การบริหารส่วนตําบล เข้ามามีส่วนร่วมจัดหา

และกํากับดูแลให้เป็นไปตามข้อตกลง โดยกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน
๔. กรณีผู้นําชุมชนถูกฆาตกรรม จําเป็นต้องหาผู้กระทําความผิดให้ได้โดยเร่งด่วน เพื่อเป็นการสร้าง

ขวัญกําลังใจให้แก่ประชาชน และลดปัญหาอิทธิพลในท้องถิ่น

๕. เนื่องจากการประกอบกิจการดูดทรายในพื้นที่บ้านท่าดินแดง หมู่ที่ ๔ ตําบลลําแก่น และบ้านหิน
ลาด หมู่ที่ ๖ ตําบลท้ายเหมือง อําเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา เป็นการดําเนินการโดยผู้ประกอบการหลายราย

เมื่อพิจารณาในภาพรวมต้องถือว่าเป็นการประกอบอุตสาหกรรมดูดทรายขนาดใหญ่ มีผลกระทบมาก ทั้งเรื่องฝุ่น
ละออง น้ํา และความปลอดภัยในการใช้เส้นทางสัญจร สมควรที่จังหวัดต้องเข้ามาควบคุมดูแลและจัดทําแผนและ

มาตรการเพื่อมิให้การประกอบกิจการในพื้นที่ดังกล่าว กระทบต่อคุณภาพชีวิตและสิทธิชุมชน และจําเป็นที่

เจ้าหน้าที่ในระดับจังหวัดจะต้องเข้ามากํากับดูแลอย่างใกล้ชิด และสม่ําเสมอด้วย

รายงานฉบับสมบูรณ์ “โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา”