Page 225 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ
P. 225
ผ - | ๙๑
กรณีร้องเรียนที่ ๖๒๑/๒๕๔๘ และ ๙๘/๒๕๔๙ รายงานที่ ตส. ๙๒/๒๕๕๐
เรื่อง สิทธิชุมชน กรณีการรื้อฝายพญาคํา ฝ่ายท่าวังตาล และฝายหนองผึ้ง จังหวัดเชียงใหม่
สภาพปัญหา
เหตุการณ์น้ําท่วมตัวเมืองเชียงใหม่ เมื่อเดือนสิงหาคม ๒๕๔๘ ทําให้รัฐบาล โดยพันตํารวจโททักษิณ
ชินวัตร นายกรัฐมนตรี (ในขณะนั้น) ได้กําหนดให้ศึกษาสาเหตุที่ทําให้เกิดปัญหาน้ําท่วม และหลังจากน้ําลดแล้ว
ก็จะวางแผนแก้ปัญหาระยะยาว โดยเฉพาะการแก้ปัญหาในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ ที่เป็นพื้นที่เศรษฐกิจที่สําคัญ
โดยมีนโยบายว่าจะสร้างเขื่อนเหนือตัวเมืองเชียงใหม่เพื่อป้องกันน้ําท่วมในระยะยาว
๑. แนวคิดเรื่องการสร้างอ่างเก็บน้ํา เพื่อป้องกันน้ําท่วมเมืองเชียงใหม่ เป็นการสร้างความเดือดร้อนให้แก่
ราษฎรที่จะต้องถูกอพยพจากบริเวณที่สร้างอ่างเก็บน้ํา ๓ อ่างดังกล่าว ซึ่งอยู่อาศัยและทํากินโดยปกติสุขมาเป็น
เวลาช้านาน ดังนั้น จึงเป็นการละเมิดสิทธิชุมชน และไม่เป็นธรรมต่อราษฎรเหล่านั้น
๒. ปัจจุบัน ผืนป่าต้นน้ําของภาคเหนือเหลืออยู่อย่างจํากัด การสร้างอ่างเก็บน้ําขนาดความจุ ๑๑๒ ล้าน
ลูกบาศก์เมตร ความจุ ๑๑๐ ล้านลูกบาศก์เมตร และความจุ ๘๐ ล้านลูกบาศก์เมตร รวม ๓ อ่าง จะทําให้น้ําท่วม
ทําลายผืนป่าต้นน้ํา ทําให้ผืนป่าที่อุดมสมบูรณ์ลดน้อยลงไปอีก
๓. เหตุที่ทําให้เกิดน้ําท่วมมีหลายปัจจัย ทั้งการตัดไม้ทําลายป่า ในเขตอําเภอเชียงดาวกว่า
๑๐๐,๐๐๐ ไร่ การปลูกสร้างสิ่งล่วงล้ําลําน้ําปิง ทั้งจากหน่วยราชการและเอกชน จึงควรแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ
ซึ่งจะสิ้นเปลืองงบประมาณและทรัพยากรธรรมชาติน้อยกว่าการก่อสร้างอ่างเก็บน้ํา
มติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
• คณะรัฐมนตรี มีมติยกเลิกมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๖ ธันวาคม ๒๕๔๙ เรื่อง พระราช
กฤษฎีกาเวนคืนที่ดิน บริเวณก่อสร้างประตูระบายน้ําในลําน้ําปิง ตําบลป่าแดด อําเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัด
เชียงใหม่ ทั้งนี้ ภายในระยะเวลา ๖๐ วัน นับตั้งแต่วันที่ได้รับรายงานผลการตรวจสอบ
• กรมชลประทาน ยกเลิกสัญญาจ้างก่อสร้างประตูระบายน้ําในลําน้ําปิง พร้อมรื้อฝายเก่า ๓ แห่ง
กับบริษัทอิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ จํากัด (มหาชน) ทั้งนี้ ภายในระยะเวลา ๖๐ วัน นับตั้งแต่วันที่ได้รับรายงาน
ผลการตรวจสอบ
• จังหวัดเชียงใหม่ แก้ไขปัญหาน้ําท่วมที่ต้นเหตุ โดยฟื้นฟูแหล่งต้นน้ําแม่ปิง และแก้ไขการรุกล้ํา
ลําน้ําปิง รวมถึงพิจารณาทางเลือกอื่นโดยไม่ต้องรื้อฝายเก่าทั้ง ๓ ฝาย ทั้งนี้ ภายในระยะเวลา ๑ ปี นับตั้งแต่
วันที่ได้รับรายงานผลการตรวจสอบ
การแก้ไขปัญหาของหน่วยงานตามมติของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
คุณสมบูรณ์ บุญชู ตัวแทนผู้ร้องเรียน แจ้งว่าผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ได้แจ้งกับกลุ่มผู้ร้องเรียนว่า
ได้ยกเลิกโครงการรื้อฝายพญาคํา ฝายท่าวังตาล และฝายหนองผึ้งแล้ว รวมทั้งรายงานที่แจ้งมาจากทาง กสม. แต่
ก็ยังกังวลถึงการเสนอโครงการของกรมชลประทานขึ้นมาใหม่อีก จึงต้องการให้ กสม. ยืนยันอีกครั้งว่า จะไม่มีการ
รื้อฟื้นโครงการขึ้นมาใหม่อีก
รายงานฉบับสมบูรณ์ “โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนว ง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา”

